Ἡ Ἀποκάλυψις τοῦ Ἰωάννου 30

Ἡ ἀγγλικὴ μεταγραφὴ εἶναι αὐτόματη μετάφραση τῆς πρωτότυπης ἑλληνικῆς διάλεξης. Ἐνδέχεται νὰ περιέχει σφάλματα· ἡ πρωτότυπη ἑλληνικὴ ἠχητικὴ ἐγγραφὴ εἶναι ἡ ἔγκυρη πηγή. Ὁρισμένα ἀποσπάσματα παραλείπονται βάσει ἐκδοτικῆς πολιτικῆς.

We come now, my beloved, to the opening of the fourth seal. "And when He opened the fourth seal, I heard the voice of the fourth living creature saying: Come and see. And behold, a pale horse, and the one seated upon him, his name was Death, and Hades followed with him; and authority was given to him over the fourth part of the earth, to kill with the sword and with famine and with death and by the beasts of the earth." We are in the sixth chapter, verses 7 and 8.

If we pay attention to the progressive opening of the first four seals, and to this fourth one, we will notice that there is a progressive escalation. At first the Gospel is preached and everything is peaceful and pleasant; this is the white horse. Then begins the reaction of Satan and of his instruments, and persecutions and martyrdoms are stirred up against the preachers of the Gospel and against those who carry it; and so abundant blood is shed, and we have the martyrs and civil wars and civil upheavals, whether in a limited or in a widespread form, as we might say.

This is the fiery horse, the red horse. Then God comes to punish the persecutors of His Gospel, and He unleashes famine, plague, and death, which is the black horse of the third seal. But because the persecutors do not repent and persist in their denial, as unfortunately do the fallen Christians as well, those who have cast Christ aside and begin, these fallen Christians, to live their former life and their idol-worship again. For example, baptized people, baptized Christians, deny their baptism, they deny their Christian identity, they become Freemasons, they become atheists, whatever else. And so these too likewise attack the Christians, and then there comes as a punishment from God what is the fourth seal, the opening of the fourth seal.

Then come war, famine, the assault of the beasts of the earth, and death, in the sense of pestilence; that is, plague, the word that means disease, what we in our own language call thanatiko, a deadly sickness, and it strikes a quarter of the population of the earth.

As you can see, the opening of the first four seals constitutes a cycle that is constantly repeated within history; that is, we have the cyclical method of interpreting the events of the Apocalypse, something which we observe throughout the whole history of Israel, and also within the Old Testament itself, and within the New Testament.

Above all, it is in the Old Testament that we see this cyclical interpretation of Holy Scripture. This is the very thing I told you about before, and as often as you give me the chance, I will keep coming back to it, so that this knowledge about the cyclical interpretation may take firm root within you. In the Old Testament we have the following cycle: God gives His promises, He makes His Covenant, and He says that if you listen to Me, you will eat the good things of the land, but if you do not listen to Me, the sword will devour you. The people listen; time passes; the people wear thin, the people forget, they turn to idolatry, and the punishment comes. Then the people come back to their senses, they repent, God forgives, and He renews His Covenant, in this sense: the prophets come, the judges, and all the others who governed the people, and they remind them of the judgments and the ordinances of God.

and again the people come to themselves, only to forget again after a short while, and again to fall into idolatry, and again the punishment comes. We have these cycles.

This is how we can look at the Old Testament, but it is also how we can interpret the whole of Holy Scripture and the whole of history. Except that the centuries do not simply copy one another, as people say outside of Holy Scripture, of course. That would be a circular reading, what they mean when they say that the centuries copy one another, the one repeating the other; that is, what happened in the last century will happen now as well, just as it happened in the century before that, and just as it will happen in the century to come. The same things, yet not exactly the same, because at the same time we have a spiral shape to it. And so what we will do in this century does indeed resemble what happened in the last, in its outward terms, but there is a kind of intensification, we might say a thickening of these situations. And so, yes, we come round the circle again, but we stand a little higher than the first circles.

And so we ascend upward with a constant densification of things, of events. Thus these four seals are constantly repeated within history.

I will ask you to understand this. If we understand it, then we will understand the book of the Apocalypse. Otherwise we will make misinterpretations. And now let us come to the analysis of the fourth seal. The fourth living creature is the one resembling a flying eagle, that is, it resembles an eagle in flight. The color of the fourth horse is pale, that is, yellow, greenish-yellow; it is the color of death.

We even use yellow, the yellow flag, as the sign of quarantine, meaning isolation, sickness on board that ship. A yellow flag. And the yellow color in a human being reminds us of death. When we see a man who has turned yellow, jaundiced, it reminds us that this person is ready to die. Therefore the yellow color, this pale greenish-yellow color, is the symbol of death. Besides, the rider of the pale horse himself bears the name Death. The one seated upon it, his name is Death.

And Hades followed with him, and Hades was following after. Hades is personified here, just as Death is personified, and Hades follows after Death. It is natural that Hades should follow Death. But notice something, this personification has something very, very important to tell us.

It reveals that this passage here is a powerful text proving that after death the souls live on. For if souls did not live on after death, then why would it add here that behind Hades, forgive me, behind Death follows Hades?

So the fact that behind Death follows Hades, meaning the one who gathers those who have died and therefore makes them his possessions, holds them as his property, means that souls do not perish, but the life of each human being who dies continues after death as well.

And authority was given to him. To whom was authority given? To Death, and then in turn to Hades. By whom was this authority given? By Christ, the Lord of life and of death. And this not by His good pleasure (kat' eudokian), but by permission (kata parachoresin). Christ is the Lord of life and of death.

How then is permission given to Death to gather a fourth of the earth? Does God will this? Never. But why does He allow it? Not by His good pleasure, not because He wills it, but by permission, because He allows it, He concedes it. Let us never forget this distinction between good pleasure (eudokia) and permission (parachoresis). God concedes this in order to punish men.

The result of the plague, of the opening of the Fourth Seal, is war, pestilence, that is to say plague-death, famine spelled with iota meaning hunger, and the beasts of the earth. These are the four, these four plagues, as the unsealing of the Fourth Seal.

Of the fourth plague, which is the beasts of the earth, the Lord Himself speaks to us in the Gospel, when He speaks concerning the Last Things, and tells us: Nation shall rise against nation, and kingdom against kingdom, wars, and there shall be famines, hungers, and pestilences, with a small iota, sicknesses.

And all these are the beginning of birth-pangs, Matthew 24:7, which shows that these are indeed marks of the last things, without however meaning that they will not be repeated from the moment the Apocalypse was written, for from that moment on the last days begin, with a thickening toward the truly final eschaton.

Let us look, my beloved, at these four signs. I can tell you that if there is anything that electrifies every reader or listener of the book of the Apocalypse, it is the element of war, hunger, sickness. It is these very elements.

They really do electrify us. And if we often feel a guilty curiosity, wanting to interpret Scripture, it is precisely so that we can draw close, to find out what will happen next, and whether we ourselves will find ourselves caught up in a war, or a famine, or a plague, a sickness.

However, I would not want us, please, to think in this way, because I told you that these things are repeated continually. But I will ask you now to pay attention to the analysis of these four elements, and we will understand quite a few things.

First of all, war. It is a phenomenon of bad relations among human beings. What does war mean? War means bad relations among human beings with one another. Their relationships break down. And the phenomenon of war appeared upon the earth from the moment man appeared.

The first human beings were four: Adam and Eve, Cain and Abel. And yet, Cain murdered Abel. One quarter of the earth was killed then, because all the human beings in existence were four. One quarter of humanity was killed. From that time, from the first murder that Cain committed against Abel, until today, there have been recorded in human history truly thousands of wars. But perhaps some will say: then what does the prophecy of Christ, and here now of the Evangelist John concerning wars, come to add, since from the time human beings appeared upon the earth we have had wars?

So what new thing does it add to us, at a time when the subject of wars is very well known, very often repeated, densely repeated? First of all, it is spoken as prophecy so that the faithful, pay attention please to this point, may not think that the Gospel, when proclaimed in the world, will find such a reception that peace will prevail upon the earth, according to the angelic hymn: and on earth peace.

The faithful in particular, then, must rid themselves of this notion, that now that the Gospel has come, Christian peoples, or at least the peoples who know the Gospel, ought to have no more wars.

Pay attention to this point: it is a self-delusion, and indeed this self-delusion finds a response even in smaller, we might say, settings. Such as within a single nation, that we should want to govern in a Christian manner, and so things will go very well. There is no objection at all, my beloved, that if Christians were to govern, they could provide many good things; but let us not believe, take care, let us not believe that we will avoid wars and disorders, quite simply because the peoples are corrupt.

The further we proceed, the Christian era I mean, the further we proceed toward the last things, we will not have an improvement of the Christian spirit, but rather a worsening. And since we will have a worsening, we cannot but have wars, and peace will not be established upon the earth.

Thus, first and foremost, the prophecy has its value in this: that human beings should not suppose that from now on blessed ages will arrive. Do not look far afield; this very millenarianism does not believe this. And of course when we arrive, God first, at that passage which refers to the thousand years, we will see there what the Word of God means.

But this is a delusion. And do not think that the millenarians, when they say it, do not influence their surroundings and the Christians: that they expect an age of blessedness upon the earth, where human beings will eat with golden spoons.

Their publications that circulate, especially those promotional pamphlets, contain very beautiful images inside. Sketches, that is, that show people who are well-fed, smiling, lovely gardens. All the fruit of the earth upon the table, someone is playing the guitar, others over there are singing, the children are playing. They interpret that passage to mean that the lion and the bear will graze together with the lamb. This interpretation does not exist; this interpretation is not correct. The prophecy, then, has its place here, that we shall have wars and not peace. And even on this point alone, if the prophecy were limited to wars, that would be more than sufficient to justify it.

But there is something more: when the Lord speaks of wars, He is not speaking of the ordinary wars, but of extraordinary and terrible wars. Of course there have been great wars, terrible wars, merciless slaughters; there, look at history.

The history of human beings is nothing but wars, nothing else; from beginning to end, the history of humanity is the history of wars. But however terrible the wars have been, there will be wars exceedingly and unimaginably terrible.

And it seems, my beloved, that these terrible wars were never foreseen by the human mind. Man never imagined wars terrible to the degree in which they are about to be realized.

And it seems, moreover, that this beginning has already taken place. Read the entire history of all peoples; nowhere will you find the description world war. Nowhere. And yet, within our own century, two world wars have been recorded, one more dreadful than the other. A third world war: you read the newspapers, you hear the news, more or less I believe you have some picture of what a third world war would mean. I will say only this to you: the Lord uttered the following phrase, Nation shall rise against nation. This reveals precisely a world war.

For today it is not one people fighting one or two other peoples, with perhaps a third coming as an ally to help the first or the second. Here we have, truly, a world war. And consequently the Lord's expression, the wording, nation shall rise against nation, today we are able to understand it.

We are speaking of a world war. Eighty years ago, much less than eighty, up until 1910, so seventy years ago, human beings could not even conceive of a world war. They could not. It was not possible. A prelude to the First World War is the Crimean War.

The Crimean War was a kind, a kind of world war. A kind of beginning. Not exactly worldwide, yet many peoples took part in the Crimean War. But could that have been foreseen as a world war?

Could anyone have foreseen, I ask you, that there could be a nuclear war in which people could be killed so very easily? So very easily, a war in which, within twenty-four hours, a quarter of the earth's population would be lost? Unthinkable.

My beloved, fifty years ago, what we are saying now was unthinkable. Could anyone ever have imagined that in a single war two hundred million soldiers could take part? Could anyone ever have imagined this? Unthinkable.

And yet, in the ninth chapter, verse 16, when we reach it, God willing, we will do an analysis there and you will see this: three armies take part, the red, the yellow, and the blue. What do these mean? But I will not say anything yet; when we reach that point we will speak of it. And the war will take place in Mesopotamia, that is, the text says, between the rivers Euphrates and Tigris, that is, in Persia.

What do these things mean? They were written two thousand years ago, and they say that the armies which will take part will number two hundred million, twenty myriads. If you take into account that China alone has one billion people, and that perhaps one in five, roughly speaking, for I am not an expert to speak on such matters, one in five would be of military age, then China alone, China alone, would field an army of two hundred million.

This, just a few years ago, was inconceivable. Inconceivable, inconceivable. Therefore, the prophecy concerning wars has a foundation. It is not something detached and groundless. It rests upon a very great foundation and carries very great weight, because it speaks not of ordinary wars but of unique, fearful, and terrifying wars.

Second, plague and famine. Plague has always scourged our earth, but here we are dealing with a phenomenon that comes as a consequence of apostasy, something that would not happen if men did not turn away from God.

When the Lord speaks of plague and famine, and the Evangelist John says the same in the fourth plague, the fourth seal, in essence the Lord is prophesying the apostasy. And this is because both war and plague and famine will be the consequence of apostasy.

Even so, while plagues have always existed on the earth, here we are speaking of extraordinary plagues, unforeseen and unusual. For the plagues that have appeared on our earth were chiefly local. The Evangelist Luke records one plague in the Acts, and he tells us indeed that this plague had been prophesied by Agabus and many other prophets within the Church, and it came to pass in the time of a certain emperor, and so on.

So we have always had plagues. Note carefully, a plague comes either from weather conditions or from conditions of war. We, in 1940, 1941, and so on, in 1941, 1942, forgive me, did not have a plague in Greece from weather conditions, but from conditions of war.

These conditions are local. Here, however, He speaks of a plague which evidently will have a worldwide character. And we might say, well, it did not rain here, perhaps it will rain further on? Worldwide in character, you see. Listen to how the book of the Apocalypse expresses it.

In chapter 8. You see, I'm bringing in parallel passages so that we can have a good picture of the whole book. Of course, when we get there, we'll look at these points again in more detail. 'And the third of the waters became wormwood.' Wormwood, as you know, is rue. I don't know if you're familiar with the plant rue. Wormwood. It's a wild, poisonous plant.

It is a herb, that is, a plant, which has a very foul smell. If you rub it between your hands, its leaves are grayish-green, and so on. It has small fruits. If you rub it between your hands it gives off a very bad odor, and it is also bitter; it is indeed bitter, and I have heard that it is poisonous, though I do not know for certain whether it is poisonous, this is what I have heard.

So apiganos is wormwood. 'A third of the waters became wormwood.' Instead of saying the waters were embittered, it says they became wormwood, that is, they became bitter as wormwood is, as apiganos is. 'And many of the men died from the waters, because they were made bitter.' But why were the waters embittered? This is the point. And listen, a third of the waters. Now, whether this is a schematic number, the one third, or a real number, at this moment I cannot say. But I suspect, and I think, that it is not schematic but real. Because, my beloved, some years back, or in the time when Revelation was written, if the readers had read that a war would take place in which two hundred million soldiers would take part,

tell me, please, tell me, please. Would they have thought it was a real number or a symbolic one? They would have said this is inconceivable, and since it is inconceivable then we must say that it is certainly symbolic.

So it is not two hundred million, it simply wants to convey magnitude. Today, with the population we have and the conditions we live in, today two hundred million could be either symbolic or real. In the same way, people could say, is it possible that a third of the waters could become polluted, become bitter, and therefore be unfit for drinking, and also for watering plants, a third of the waters; but one must take into account the vast extent of the oceans in relation to the land, far greater, and that a third of the waters of rivers and seas will be unfit. What would they say? That it must be a symbolic number, the one third. Today, today, with nuclear energy and with the environmental pollution we have, today, my beloved, not a third is being polluted, but the entire sea, and not only the rivers, the seas of all the oceans, can be polluted. So I suspect, I do not know if I am mistaken,

Resurrection,

In fact, mussels are taken as a measuring gauge for the lead in the waters, treated as contaminated, from the sewage that flows into the Thermaic Gulf. My dear ones, once when I had read that the Thermaic Gulf is terribly polluted and that mussels are very dangerous to eat, someone brought us five kilos of mussels, perfectly fresh, beautiful, and we looked at them as fine mussels and said, we cannot eat them, and we threw them out. You heard me, we looked at them, we longed for them, but we threw them away. This is what will happen to us; we will not be able to put a thing in our mouths, because everything will be contaminated. It is terrible, you understand.

This is why a plague can come upon the earth. I think now it is easy to grasp. But tell me, many plagues have come in history. A plague of this kind, coming from such conditions of pollution? Of the environment, the air, the sea, the land.

Did the previous generations imagine this? No. That is why it is prophesied; it is worthy of prophecy. There is the plague, the diseases, the dying. Of course, on this point too, humanity has always had diseases, infectious ones, the bubonic plague, pestilences; other diseases struck, and flus, the flu of '17, the Spanish flu, the Spanish flu reaped down those whom the First World War had not killed.

So many died from the Spanish flu. Of course we have many such mass deaths, as I told you, outbreaks of diseases that man cannot confront. But why does the Lord here prophesy about plagues, about diseases? It appears that these are diseases that men never conceived could prevail upon our earth.

And it appears that in this too our century has been the beginning. My beloved, take notice, in all these plagues our century has been the beginning, both with the world wars and with a fearful global nuclear war, and with the famine I spoke of earlier, and with the diseases. Because the first disease is, note that the other diseases were infectious, they swept through and finished.

They passed through Europe, they passed through Africa, they passed through Asia, and that disease ended. One or two years, I don't know how, it reaped there too, and it ended. Afterwards people had no disease, apart from the usual ones.

So, one such illness is neurasthenia, and for neurasthenia there is a specific prophecy. Listen to this: in Deuteronomy it says that you will become frantic, you will flee in terror where no one is pursuing you.

Listen to the expression: you will flee where no one is chasing you. Second are heart diseases, and third is cancer. I was astonished when I read that out of three Americans, two have cancer of some form, such as skin cancer, for instance, which is not fatal, if I am not mistaken; I am not a doctor, so if we have doctors listening, may they forgive me if I make mistakes here.

I want to say in this way that we have such a spread of these illnesses that we cannot confront them, despite the progress of science. Could the people of earlier years have imagined a spread of neurasthenia and psychological illnesses on such a scale?

Could they have conceived of it? Therefore, we could say here too, my beloved, that there is need of prophecy. So you see, here also the prophecy, when it speaks of plagues, that is, of illnesses. Fourth, the beasts of the earth. This is the fourth threat. The beasts of the earth have always existed, and they harmed human beings.

But here again we are dealing with extraordinary cases. You will ask me: the beasts of the earth, meaning, will the lions, the bears, the tigers, the snakes multiply, and will they come and enter our cities and tear us apart and we will die, perhaps something like that? My beloved, first of all let us see this: that the beasts are sent in the case of apostasy. It is a plague, the fact that they turn against man,

when they had been appointed to serve man. We read in Leviticus 26:22 the following. "And I will send upon you," says God, I will send upon you, "the wild beasts of the earth, and they shall devour you," they will eat you, they will consume you, "and shall destroy your cattle," they will destroy your herds, your livestock, "and shall make you few in number," I will make you few, because of the beasts.

"And your roads shall be laid desolate." Your streets within the city will be emptied by the ravaging of the wild beasts, says God. And Ezekiel, in chapter 14, verse 21, says: a sword, that is to say war, and famine, that is hunger, and evil beasts, and death, the plague.

"I will send judgment upon Jerusalem, to cut off from it both man and beast." I will destroy both people and animals.

My beloved, it seems that it is not only the well-known beasts of the forest, which are the lion, as we said, the tigers and so on. There are certain other beasts, which are worse than the lions. First of all there is the surge of insects, such as the various insects, like the flies, like the mosquitoes, since these insects are carriers of diseases and can truly be characterized as beasts, and can really inflict much destruction; these insects bring destruction both to agriculture and to animals. But it seems to me that the terrible beasts which God will send forth are, what do you say, the microbes.

Who created the microbes? The microbes, my beloved, did not come into existence now; the microbes came into being at the time when God created beings. They are microorganisms, but he kept them in reserve for the punishment of the transgressors and apostates of his law.

Let me give you a parallel passage. The Apostle Peter says that God keeps fire, He keeps it, He guards fire within matter itself. Listen to this expression, please. When we analyze the Second Epistle of the Apostle Peter, you will be astonished.

God guards fire within matter, which will come out of matter to burn up the impious. Today we know that matter contains energy, tremendous energy. This appears to be the energy that has been kept, that is stored within matter. God will draw it out of matter to punish the impious, and at the same time the whole of creation will be changed and will become new.

From the old heavens to new heavens, and from the old earth to a new earth, as the Book of the Apocalypse says, and the Prophet Isaiah, and so on. So that word, He has kept, He has guarded, we could apply it also to the microbes.

They have been kept. And since, if you wanted to put it in Attic grammar, the word microbion is neuter, the microbes have been kept. For the punishment of the impious, the unbelieving, the apostates. Of course the microbes were created by God, but they had no command to harm man. Now God sends out the beasts that are called microbes to harm man, to punish him. And take note of microbes that our eye has not yet caught, the ones that today we call viruses, viruses, the iota-omicron strain.

We haven't seen this, more or less we haven't seen it, and forgive me if I make some mistakes, I'm no expert, but we haven't seen them, we haven't laid eyes on these viruses. And often we say, what's wrong with you, what happened? The doctor said it's a viral infection. Well, what does a viral infection even mean? Through experiments they find some medicine, but what exactly this thing is, we don't know. And now these things come and attack us. And worst of all, these things we cannot even see come to throw us down flat on the ground, us the arrogant ones, who rose up on the tips of our toes, who straightened and stiffened our necks to say to heaven, there is no God.

What irony! Man, the arrogant one, to fall down dead from an unseen beast called a microbe, called a virus. My beloved, this too, it seems, had to become a subject of prophecy. In any case, it is noteworthy, and not at all a coincidence, that in the plague of the opening of the fourth seal we have a cumulative use of the number four.

The fourth seal, the four living creatures, the fourth plague, and a fourth of mankind will die. This is no accident. Once again I will repeat what we stressed from the very beginning: that the fulfillment of the four plagues is cyclical, growing more intense as we move toward the last things. And it seems, it truly seems, that the twentieth century is the beginning of this intensification. For this reason, then, my beloved, let us take care, for we may well be standing at the beginning of these calamities. And now, with God's help, we come to the fifth seal. The fifth seal is found in the sixth chapter, verses nine to eleven. It seems that the opening of the four seals up to this point has given the impression that, amid the slaughter of people against one another and the diseases that have been sent upon them...

The righteous and the devout: remember the first horse, which goes out joyfully, the Gospel being spread across the earth. And then the God-opposing powers, the forces set against God, come to make war on the Gospel. In the midst of this upheaval, in this confusion and this infliction of plagues, the impression is given that the righteous and the devout have perished, that they have been lost. Where are the righteous today, where are the Christians? They have vanished.

This is how people of the present age see it, the people of this present world. Because, quite simply, to them the righteous are unwanted people. And yet, my beloved, the righteous and the devout may have suffered, may have been persecuted, may have been martyred, may have poured out their blood, but they exist and they live rejoicing in paradise. This is exactly what the Wisdom of Solomon points out. And I would send you to read chapters two and three of the Wisdom of Solomon; I take just a very small, telling piece. It says: The souls of the righteous are in the hand of God, the souls of the righteous are in God's hand, and there shall no torment touch them, no suffering and no torment shall come near them.

"In the eyes of the foolish they seemed to have died." In the eyes of foolish people, of ungodly people, it appeared that they had died and were finished. "And their departure was accounted as an affliction." Their death was reckoned as a dying end; their death was reckoned as an affliction, which means martyrdom and suffering, and their passing from us was counted as ruin, as though the fact that they left this present life were a shattering. "But they are in peace." Yet they are in peace. Oh, how beautiful this is! And it is exactly this truth that the Wisdom of Solomon tells us which comes to open up for us the meaning of the Fifth Seal. "And when he opened the fifth seal, I saw under the altar the souls of those who had been slain for the word of God and for the testimony which they held."

And they cried out with a loud voice, saying: How long, O Master, the Holy and the True, do You not judge and avenge our blood on those who dwell upon the earth? And there was given to each of them a white robe, and it was said to them that they should rest yet a little while, until their fellow servants and their brethren, who are about to be killed as they were, should also be fulfilled.

Let me put it to you in two simple words. When He opened the fifth seal, the Evangelist John says, I saw beneath the altar the souls of those who had been slain for the word and the witness of Jesus Christ. They cried out with a great voice and said: Lord, You who are Master and Holy and True, how long are we to wait before You avenge our blood that was poured out upon the earth?

from those who dwell upon the earth. And in answer, each of them was given a white robe. And they were told to rest a little while longer, until others upon the earth, their fellow servants and brothers, should complete the same martyrdom. And then, after that, all of them together will receive their vindication.

This is the opening of the fifth seal. As you understand, the loosing of the fifth seal is different from the first four. The same thing happens with the next two seals as well. Nevertheless, the loosing of the fifth seal constitutes a relieving interlude from the loosing of the previous seals.

As an interlude, you know, what does interlude mean, we have this in the Psalms as well, it means that while I have one text, I insert another text, having no relation to the main text; this is called an interlude. To make it more vivid for you, you who watch television, you do watch television, I believe you watch, well then, there where a program is playing, suddenly it stops and they put commercials in.

They break in with the advertisements and then the show continues. Or they announce that a show is going to play, but they don't actually play the show; they put on advertisements first, and only afterward does the show play. So here he makes a kind of break, and this break works as follows.

What is inserted has no relation whatsoever to the main subject. This, as a technical literary term, is called an interlude, an intermedium in music. That is, another piece that has no relation to the main piece.

So the opening of the fifth seal seems to have no connection with what came before; it is an interlude. And yet, my beloved, it is not quite like that. It is a comforting interlude, surely a comforting one, because when the reader or the listener hears or reads the loosing of the four seals, a kind of discouragement takes hold of him. He says, where will all this end, where is the limit of this evil after all?

There suddenly the scene changes, the subject changes, and the reader or the listener sees something that is relieving; it is the martyrs. Those who were sacrificed for Christ and now ask something of Christ.

But I explained to you that, in spite of this, it is not unrelated to the first four seals. Because, quite simply, since an answer is given to them, namely what will happen, that others will be added who will be slain, and that they will find their vindication, it is essentially an answer to all the previous seals: that the Gospel was preached, but you became victims of the Gospel, because those who opposed it slew you.

Or rather, do not be afraid; look, you are now in Paradise, and so you have not perished; you are present. So the fifth seal is indeed connected with the four previous seals. In the opening of the fifth seal we have Christian martyrdom. Christian martyrdom. I do not know what hymn could be offered to Christian martyrdom.

Such a hymn to Christian martyrdom does exist in the Epistle to the Hebrews of the Apostle Paul, which is the hymn of faith and at the same time the hymn of martyrdom. It is both. In any case, the Lord foretold martyrdom.

Listen to how He says it. Blessed are you when men shall revile you and persecute you and shall say all manner of evil against you falsely for my sake. Rejoice and be exceedingly glad, for great is your reward in heaven; for so persecuted they the prophets who were before you, Matthew 5:11 to 12. So martyrdom is a reality; it is a reality that concerns the evangelical reality and constitutes the very identity of the Gospel. Please take note of what I have just told you: martyrdom constitutes the identity of the Gospel, which means that a Gospel which is not persecuted is not genuine, it is not Christian. Persecution and the Gospel are two identical things.

A preaching that is persecuted is genuine. A preaching that is not liked, in the sense that it creates annoyance, because this man says these things, is genuine. A preaching that tickles, I will use the verb of the Apostle Paul, tickles, delights the ears and lulls the consciences to sleep and makes people happy that everything is very nice, then that preaching is counterfeit.

The people who say, peace, peace, the expression is not mine, it is the Lord's, suddenly war and destruction come upon them, listen, peace, peace, while the prophets cried out, the prophets cried out, you have peace, take heed, if you apostatize, a whirlwind is coming against you; they did not speak pleasant things. The prophets say, the prophet Jeremiah says, adorn yourselves, daughters of Zion, the young ladies with the beautiful sheer dresses and the lovely sashes. Rope you will put around your waist for a sash. Listen: rope, cord. And you will be dragged off as captives to Babylon.

A pleasant preaching? Tell me, a pleasant preaching? Terribly unpleasant preaching. But this was the genuine one. And indeed, a little later the Babylonian Captivity came. So, a preaching that is persecuted, a Gospel that is persecuted, means it is genuine.

But at the same time persecution also constitutes an eschatological element. That is, not that there will always be only martyrdom and persecution, but that especially toward the end there will be persecution and martyrdom.

Consequently it constitutes an eschatological element. Listen to how the Lord says this. Then, when? Then, at the end, they shall deliver you up to tribulation and shall kill you, they will kill you, and you shall be hated by all the nations for my name's sake, you will be hated by all the nations, by all the nations, for my name's sake, Matthew 24:9.

And when we call it an eschatological sign, we mean that then, as I told you, the witness of martyrdom will grow more intense. Saint Cyril of Jerusalem writes this: "Who then is blessed" — who is the happy one? — "the one who bears witness for Christ with reverence in that hour" — it is the one who will bear witness for Christ then.

"The martyrs of that time, I say, are martyrs beyond compare; for we, before this Antichrist, wrestled only against men, but those who live under the Antichrist will do battle with Satan himself, face to face, in his own person." I think what he is saying is that the martyrs of that time, the last martyrs, are far greater than the first martyrs, because the first ones had to struggle against the instruments of Satan, while those others will struggle against the devil himself, who will be present in the person of the Antichrist. So here again we have an intensification of martyrdom. Christian martyrdom, my beloved, is a foundational idea of the book of Revelation. A foundational idea. If you take the element of martyrdom out of the book of Revelation, you no longer have the book of Revelation. So let us keep this in mind, for at every step we take we will meet it again.

How is this interpreted? It is interpreted as follows: Christians, in the course of their historical journey, will face martyrdom if they truly wish to lift up the banner of Christ that bears upon it the Cross and the symbol of Christ.

They will face martyrdom; this is our emblem. But we will continue from this point next Sunday.

Ἐρχόμεθα τώρα, ἀγαπητοί μου, εἰς τὴν λύσιν τῆς τετάρτης σφραγίδος. Καὶ ὅτε ἤνοιξε τὴν σφραγῖδα τὴν τετάρτην, ἤκουσα φωνὴν τοῦ τετάρτου ζώου λέγοντος· ἔρχου καὶ ἴδε. Καὶ ἰδοὺ ἵππος χλωρός, καὶ ὁ καθήμενος ἐπάνω αὐτοῦ, ὄνομα αὐτῷ ὁ Θάνατος, καὶ ὁ Ἅδης ἠκολούθει μετ' αὐτοῦ· καὶ ἐδόθη αὐτῷ ἐξουσία ἐπὶ τὸ τέταρτον τῆς γῆς, ἀποκτεῖναι ἐν ῥομφαίᾳ καὶ ἐν λιμῷ και εν θανάτου και υπό των θηρίων της γης. Ευρισκόμεθα στο έκτο κεφάλαιο, στίχος 7-8.

Ἂν προσέξουμε τὴν προοδευτικὴ λύση τῶν τεσσάρων πρώτων σφραγίδων, αὐτὴν ἡ Τετάρτη, θὰ παρατηρήσουμε ὅτι ἔχουμε μίαν προοδευτικὴ κλιμάκωση. Καταρχάς κηρύσσεται το Ευαγγέλιο και είναι όλα ειρηνικά και ευχάριστα, είναι ο λευκός ίππος. Κατόπιν αρχίζει η αντίδραση του σατανά και των οργάνων του και εγείρονται διωγμοί και μαρτύρια εναντίον των κηρύκων του Ευαγγελίου και των φορέων αυτού και έτσι άφθονο αίμα χύνεται και έχουμε τους μάρτυρες και τους εμφυλίους πολέμους και εμφυλίους ταραχές όπως θα λέγαμε σε μια περιορισμένη ή ευρεία μορφή.

Είναι ο πυρρός ίππος, το κόκκινο άλογο. Μετά έρχεται ο Θεός να τιμωρήσει τους διώκτας του Ευαγγελίου του και εξαπολύει λιμό, λοιμό και θάνατο, που είναι το μαύρο άλογο της τρίτης σφραγίδας. Επειδή όμως οι διώκτες δεν συμμορφώνονται και επιμένουν στην άρνησή των, όπως δυστυχώς και οι πεπτωκότες χριστιανοί, αυτοί που απεμπόλησαν τον Χριστόν και αρχίζουν αυτοί οι πεπτωκότες χριστιανοί να ζουν την προτέρα των ζωήν και την ειδωλολατρικήν των, όπως επί παραδείγματι, βαπτισμένοι άνθρωποι, βαπτισμένοι χριστιανοί, αρνούνται το βάπτισμά των, αρνούνται την χριστιανική των ιδιότητα, γίνονται τέκτονες, γίνονται άθεοι, ό,τι άλλο. Έτσι αυτοί ομοίως επιτίθενται εναντίον των χριστιανών και έρχεται ως ποινή πλέον από τον Θεό που είναι η τετάρτη σφραγίς, η λύσις της τετάρτης σφραγίδος.

Έρχεται ο πόλεμος, η πείνα, η επιδρομή των θηρίων της γης και ο θάνατος με την έννοια λοιμός, το λοιμό με όμικρον γιώτα που θα πει αρρώστια, αυτό που λέμε και στη γλώσσα μας θανατικό και είναι η αρρώστια, τέταρτο του πληθυσμού της γης.

Ὅπως ἀντιλαμβάνεσθε, ἡ λύσις τῶν τεσσάρων πρώτων σφραγίδων ἀποτελεῖ ἕναν κύκλο διαρκῶς ἐπαναλαμβανόμενο μέσα στὴν ἱστορία, δηλαδὴ ἔχουμε τὴν κυκλικὴ μέθοδο ἑρμηνείας τῶν γεγονότων τῆς Ἀποκαλύψεως, κάτι ποὺ παρατηροῦμε εἰς αὐτὴν ὁλόκληρη τὴν ἱστορία τοῦ Ἰσραήλ, ἀλλὰ καὶ μέσα εἰς αὐτὴν τὴν Παλαιὰ Διαθήκη καὶ εἰς τὴν Καινὴν Διαθήκη.

Προπαντός στην Παλαιά Διαθήκη βλέπουμε αυτήν την κυκλική ερμηνεία της Αγίας Γραφής. Είναι αυτή που σας είχα πει και όσες φορές θα μου δίδετε η ευκαιρία θα επανέρχομαι, διά να εδραιωθεί μέσα σας αυτή η γνώση περί της κυκλικής ερμηνείας. Έχουμε τον εξής κύκλο στην Παλαιά Διαθήκη: Ὁ Θεὸς δίνει τὶς ὑποσχέσεις Του, κάνει τὴν Διαθήκη Του, και λέγει ότι αν με ακούσετε θα φάτε τα αγαθά της γης, αν δεν με ακούσετε μάχαιρα υμάς κατέδεται. Ο λαός ακούει, περνάει ο καιρός, ξεφτίζει ο λαός, ξεχνάει ο λαός, ειδωλολατρεί, έρχεται η τιμωρία. Συνέρχεται ο λαός, μετανοεί, συγχωρεί ο Θεός, ανανεώνει τη Διαθήκη Του με την έννοια ότι έρχονται οι προφήτες, οι κριταί και λοιπά, όσοι κυβέρνησαν το λαό και υπενθυμίζουν τα κρίματα και τα δικαιώματα του Θεού.

και πάλι ο λαός συνέρχεται για να ξεχαστείς τώρα από λίγο και πάλι να ειδωλολατρήσει και πάλι να έρθει η τιμωρία, έχουμε αυτούς τους κύκλους.

Έτσι μπορούμε να δούμε την Παλαιά Διαθήκη, αλλά έτσι μπορούμε να ερμηνεύσουμε και ολόκληρη την Αγία Γραφή και ολόκληρη την ιστορία. Μόνο που δεν αντιγράφουν οι αιώνες αλλήλους, όπως λέγεται έξω βεβαίως από την Αγία Γραφή. Αυτή είναι μια κυκλική ερμηνεία, αυτό που λένε οι αιώνες αντιγράφουν αλλήλους, ο ένας τον άλλο, δηλαδή αυτό που έγινε τον περασμένον αιώνα θα γίνει και τώρα, όπως έγινε και τον προπερασμένον αιώνα, όπως θα γίνει και τον επόμενον αιώνα. Τα ίδια πράγματα, δεν είναι ακριβώς όμως το ίδιο, διότι έχουμε ταυτοχρόνως μιαν ελικοειδή μορφή και έτσι αυτό που θα κάνουμε αυτόν τον αιώνα, ναι μεν μοιάζουν με του περασμένου σε όρους, αλλά έχουμε όμως μιαν ειδίκευση, θα λέγαμε μιαν πύκνωση αυτών των καταστάσεων και έτσι ναι μεν γυρίζουμε ξανά κύκλο, αλλά είμεθα λίγο πιο ψηλά από τους πρώτους κύκλους.

καὶ ἔτσι ἀνεβαίνουμε πρὸς τὰ πάνω μὲ διαρκὴ πύκνωση τῶν πραγμάτων, τῶν γεγονότων. Ἔτσι αὐτὲς οἱ τέσσερις σφραγίδες διαρκῶς ἐπαναλαμβάνονται μέσα στὴν ἱστορία.

Θὰ παρακαλέσω αὐτὸ νὰ τὸ καταλάβετε. Ἂν θὰ τὸ καταλάβουμε, τότε θὰ καταλάβουμε τὸ βιβλίο τῆς Ἀποκαλύψεως. Ἀλλιώτικα θὰ κάνουμε παρερμηνεῖες. Καὶ τώρα ἂς ἔρθουμε στὴν ἀνάλυση τῆς τετάρτης σφραγίδας. Το τέταρτον ζώων είναι το όμοιον αετό πετωμένο, δηλαδή μοιάζει με αετό που πετά Τὸ χρῶμα τοῦ τετάρτου ἵππου εἶναι τὸ χλωρόν, δηλαδὴ τὸ κίτρινο, τὸ πρασινοκίτρινο, εἶναι τὸ χρῶμα τοῦ θανάτου.

Τὸ βάζουμε μάλιστα τὸ κίτρινο, κίτρινη σημαία ποὺ εἶναι τὸ λοιμοκαθαρτήριο, δηλαδὴ καραντίνα, καραντίνα, ἀρρώστια σὲ αὐτὸ τὸ πλοῖο. Κίτρινη σημαία. Ακόμα το κίτρινο χρώμα στον άνθρωπο θυμίζει θάνατο. Όταν βλέπουμε έναν άνθρωπο που είναι κίτρινο, κίτρινος, θυμίζει ότι αυτός ο άνθρωπος είναι έτοιμος να πεθάνει. Συνεπώς το κίτρινο χρώμα, το πρασινοκίτρινο αυτό χρώμα, είναι το σύμβολο του θανάτου. Εξάλλου και ο αναβάτης του χλωρού ίππου φέρει το όνομα θάνατος. Ο καθήμενος επάνω αυτού, όνομα αυτώ θάνατος.

Και ο Άδης ηκολούθει μετ' αυτού, και ο Άδης ακολουθούσε. Προσωποποιείται εδώ ο Άδης, όπως προσωποποιείται και ο θάνατος, και ο Άδης ακολουθεί τον θάνατον. Φυσικό είναι τον θάνατον να τον ακολουθεί ο Άδης. Προσέξτε όμως κάτι, αυτή η προσωποποίηση έχει κάτι πολύ πολύ σπουδαίο να μας πει.

Φανερώνει ότι αυτό το χωρίο εδώ είναι ένα ισχυρό χωρίο αποδείξεως ότι μετά τον θάνατον οι ψυχές ζουν. Διότι αν οι ψυχές δεν ζούσαν μετά τον θάνατον, τότε γιατί να προσθέσει εδώ ότι πίσω από τον Άδη, συγγνώμη, πίσω από τον θάνατον ακολουθεί ο Άδης;

Για να βάλει λοιπόν ότι πίσω από τον θάνατο να ακολουθεί ο Άδης, δηλαδή εκείνος που μαζεύει εκείνους που πέθαναν και συνεπώς τους κάνει κατόχους του, τους έχει κτήμα του, σημαίνει ότι οι ψυχές δεν αποθνήσκουν, αλλά συνεχίζει η ζωή του κάθε ανθρώπου που αποθνήσκει και μετά θάνατον.

Και εδόθη αυτώ εξουσία. Σε ποιον εδόθη εξουσία; Εις τον θάνατον και εν συνεχεία εις τον Άδη. Από ποιον εδόθη αυτή η εξουσία; Από τον Χριστόν, τον Κύριον της ζωής και του θανάτου. Και τούτο όχι κατ' ευδοκίαν, αλλά κατά παραχώρησιν. Ο Χριστός είναι ο Κύριος της ζωής και του θανάτου.

Πώς λοιπόν δίδεται άδεια εις τον θάνατον να μαζέψει το τέταρτον της γης; Το θέλει ο Θεός αυτό; Ποτέ. Αλλά γιατί το επιτρέπει; Όχι κατ' ευδοκίαν, όχι διότι το θέλει, αλλά κατά παραχώρησιν, διότι το επιτρέπει, το παραχωρεί. Μην ξεχνάμε ποτέ αυτή τη διάκριση μεταξύ ευδοκίας και παραχωρήσεως. Το παραχωρεί αυτό ο Θεός δια να τιμωρήσει τους ανθρώπους.

Το αποτέλεσμα της πληγής, της λύσεως της Τετάρτης Σφραγίδος, είναι ο πόλεμος, ο λοιμός, το θανατικό δηλαδή, ο λιμός με γιώτα που θα πει η πείνα, και τα θηρία της γης. Είναι τα τέσσερα αυτά, οι τέσσερις αυτές πληγές ως λύσεις της Τετάρτης Σφραγίδος.

Της τετάρτης πληγής, που είναι τα θηρία της γης, μας ομιλεί αυτός ο Κύριος εις το Ευαγγέλιο, όταν ομιλεί περί των Εσχάτων, και μας λέγει. Εγερθήσεται έθνος επί έθνος και βασιλεία επί βασιλείαν, πόλεμοι, και έσονται λιμοί, πείνες, και λοιμοί, με μικρό γιώτα, αρρώστιες.

Ταύτα δε πάντα αρχή ωδίνων, Ματθαίος 24,7, που δείχνει ότι είναι πράγματι στοιχεία των εσχάτων, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι δεν θα επαναλαμβάνονται από τη στιγμή που γράφτηκε η Αποκάλυψις, διότι από τη στιγμή εκείνη αρχίζουν τα έσχατα με πύκνωση προς τα όντως έσχατα.

Ας δούμε αγαπητοί μου αυτά τα τέσσερα σημεία. Μπορώ να σας πω ότι αν υπάρχει κάτι που ηλεκτρίζει τον κάθε αναγνώστη ή ακροατή του βιβλίου της Αποκαλύψεως, είναι το στοιχείο πόλεμος, πείνα, αρρώστια. Είναι αυτά τα στοιχεία.

Πραγματικά ηλεκτρίζουν, και αν έχουμε μία πολλές φορές ένοχη περιέργεια να θέλουμε να ερμηνεύσουμε την γραφή είναι ακριβώς για να εγγίσουμε, να βρούμε τι θα γίνει παρακάτω και αν θα βρεθούμε μέσα στον χώρο ενός πολέμου ή μιας πείνας ή ενός λοιμού, μιας αρρώστιας.

Δεν θα ήθελα όμως, παρακαλώ, έτσι να σκεφτόμαστε, γιατί σας είπα ότι αυτά επαναλαμβάνονται διαρκώς. Θα παρακαλέσω όμως τώρα ας προσέξουμε την ανάλυση αυτών των τεσσάρων στοιχείων και θα καταλάβουμε αρκετά πράγματα.

Καταρχάς, ο πόλεμος. Είναι ένα φαινόμενο κακών σχέσεων των ανθρώπων. Τι θα πει πόλεμος; Πόλεμος θα πει κακές σχέσεις των ανθρώπων μεταξύ των. Χαλούν οι σχέσεις των. Και το φαινόμενο του πολέμου ενεφανίσθη επάνω εις τη γη αφότου ενεφανίσθη ο άνθρωπος.

Οι πρώτοι άνθρωποι ήσαν τέσσερις, ο Αδάμ και η Εύα, ο Κάιν και ο Άβελ. Και όμως ο Κάιν εφόνευσε τον Άβελ. Το ένα τέταρτο της γης τότε εφονεύθη, διότι ήσαν όλοι όλοι οι άνθρωποι τέσσερις. Το ένα τέταρτο της ανθρωπότητας εφονεύθη. Από τότε, από τον πρώτο φόνο που έκανε ο Κάιν στον Άβελ, μέχρι σήμερα έχουν σημειωθεί στην ανθρωπίνη ιστορία μα πραγματικά χιλιάδες πόλεμοι. Ίσως όμως πουν μερικοί, τότε, τι έρχεται να προσθέσει η προφητεία και του Χριστού και εδώ τώρα του Ευαγγελιστού Ιωάννου περί πολέμων, αφού από την εποχή που ενεφανίσθησαν οι άνθρωποι επάνω εις τη γη, έχουμε πολέμους;

Τι το καινούριο λοιπόν μας προσθέτει, τη στιγμή που το θέμα των πολέμων είναι πολύ γνωστό, είναι πολύ επαναλαμβανόμενο, πυκνά επαναλαμβανόμενο; Καταρχάς, λέγεται ως προφητεία, για να μην νομίζουν οι πιστοί, προσέξτε παρακαλώ αυτό το σημείο, ότι το Ευαγγέλιο, κηρυσσόμενο εις τον κόσμο, θα εύρει απήχηση, ώστε να επικρατήσει επί της γης η ειρήνη, κατά τον αγγελικόν ύμνον· και επί γης ειρήνη.

Πρέπει λοιπόν να βγουν από αυτήν την αντίληψη, κυρίως οι πιστοί, ότι τώρα αφού το Ευαγγέλιο ήλθε, θα πρέπει οι χριστιανικοί λαοί, ή τουλάχιστον οι λαοί που γνωρίζουν το Ευαγγέλιο, να μην έχουν πλέον πολέμους.

Προσέξτε αυτό το σημείο, είναι μια αυταπάτη, και μάλιστα αυτή η αυταπάτη βρίσκει ανταπόκριση και σε μικρές, θα λέγαμε, εκτάσεις. Όπως μέσα σε ένα λαό, να θέλουμε να κάνουμε, να διακυβερνήσουμε χριστιανικά, και έτσι τα πράγματα θα πάνε πολύ καλά. Δεν υπάρχει καμία αντίρρηση, αγαπητοί μου, ότι κυβερνείτε χριστιανοί θα μπορούσαν να δώσουν πολλά αγαθά, αλλά μη πιστέψομαι, προσέξατε, μη πιστέψομαι ότι θα αποφύγουμε τους πολέμους και τις ακαταστασίες, απλούστατα διότι οι λαοί είναι διεφθαρμένοι.

Όσο προχωρούμε, η χριστιανική εποχή εννοώ, όσο προχωρούμε προς τα έσχατα, δεν θα έχουμε βελτίωση του χριστιανικού πνεύματος, αλλά χειροτέρευση. Και αφού θα έχουμε χειροτέρευση, δεν μπορούμε παρά θα έχουμε πολέμους και δεν θα εγκαθιδρύεται η ειρήνη επάνω στη γη.

Έτσι πρώτα πρώτα η προφητεία έχει την αξία της στο να μην νομίσουν οι άνθρωποι ότι τώρα εφ' εξής θα έρθουν εποχές μακάριες. Μη πάτε μακριά, αυτός ο χιλιασμός δεν πιστεύει τούτο. Και βεβαίως όταν θα φτάσουμε, πρώτα ο Θεός, σε εκείνο το χωρίον που αναφέρεται στα χίλια χρόνια, θα δούμε εκεί τι εννοεί ο Λόγος του Θεού.

Αλλά αυτή είναι μία πλάνη. Και μη νομίσετε ότι οι χιλιαστές όταν τη λέγουν δεν επηρεάζουν το περιβάλλον τους και τους χριστιανούς. Ότι αναμένουν μίαν εποχή μακαριότητας επάνω στη γη. Που οι άνθρωποι θα τρώνε με χρυσά κουτάλια.

Τα έντυπά τους που κυκλοφορούν, και μάλιστα εκείνα τα διαφημιστικά έντυπα, έχουν μέσα πολύ ωραίες εικόνες. Σκίτσα δηλαδή που έχουν τους ανθρώπους ευτραφείς, χαμογελαστούς, ωραίους κήπους. Όλη η καρπή της γης επάνω στο τραπέζι, παίζει κιθάρα κάποιος, κάποιοι άλλοι πέρα εκεί τραγουδάνε, τα παιδιά παίζουν. Ερμηνεύονται στο χωρίον ότι θα βοσκήσει, θα βοσκήσει το λεοντάρι, η αρκούδα, μαζί με το αρνί. Δεν υπάρχει αυτή η ερμηνεία, δεν είναι σωστή αυτή η ερμηνεία. Η προφητεία λοιπόν έχει τη θέση της εδώ, ότι θα έχουμε πολέμους και όχι ειρήνη. Και μόνο στο σημείο αυτό, αν περιοριστεί η προφητεία για πολέμους, είναι υπεραρκετή να την δικαιολογεί.

Αλλά ακόμη και κάτι άλλο, όταν ο Κύριος ομιλεί περί πολέμων, δεν πρόκειται περί των συνηθισμένων πολέμων, αλλά περί εκτάκτων και τρομερών πολέμων. Υπήρξαν βέβαια μεγάλοι πόλεμοι, τρομεροί πόλεμοι, σφαγές ανελέητες, να, σας την ιστορία.

Η ιστορία των ανθρώπων δεν είναι παρά πόλεμοι, τίποτα, από την αρχή μέχρι τέλους, είναι η ιστορία των πολέμων, η ιστορία των ανθρώπων. Αλλά όσο και αν υπήρξαν τρομεροί πόλεμοι, θα υπάρξουν άκρως και αφαντάστως τρομεροί πόλεμοι.

Και φαίνεται, αγαπητοί μου, ότι αυτοί οι πόλεμοι, οι τρομεροί, ουδέποτε προεβλέφθησαν από το ανθρώπινο μυαλό. Ποτέ ο άνθρωπος δεν φαντάστηκε τρομερούς πολέμους στον βαθμό που πρόκειται να πραγματοποιηθούν.

Και φαίνεται ακόμα ότι αυτή η αρχή έγινε. Διαβάστε ολόκληρη την ιστορία όλων των λαών, πουθενά δεν θα δείτε τον χαρακτηρισμό παγκόσμιος πόλεμος. Πουθενά. Κι όμως, μέσα στον αιώνα μας, εσημειώθηκαν δύο παγκόσμιοι πόλεμοι, ο ένας φοβερότερος του άλλου. Ένας τρίτος παγκόσμιος πόλεμος, διαβάζετε εφημερίδες, ακούτε ειδήσεις, λίγο πολύ πιστεύω θα έχετε μια εικόνα τι θα σήμαινε ένας τρίτος παγκόσμιος πόλεμος. Σας λέγω μόνο τούτο, ο Κύριος είπε την εξής φράση, Εγερθίσετε έθνος επί έθνος Αυτό φανερώνει ακριβώς παγκόσμιον πόλεμο.

Διότι σήμερα δεν είναι ένας λαός που πολεμάει έναν δυο άλλους λαούς και έρχεται ίσως ένας τρίτος σαν σύμμαχος να βοηθήσει τον πρώτον ή τον δεύτερον. Εδώ έχουμε αληθινά παγκόσμιον πόλεμον. Και συνεπώς η έκφραση του Κυρίου, η διατύπωση, ἐγερθήσεται ἔθνος ἐπὶ ἔθνος, σήμερα μπορούμε να το καταλάβουμε.

Πρόκειται περί Παγκοσμίου Πολέμου. Πριν από 80 χρόνια, πολύ λιγότερο από 80, μέχρι το 1910, συνεπώς 70 χρόνια, δεν μπορούσαν οι άνθρωποι να διανοηθούν παγκόσμιον πόλεμον. Δεν μπορούσαν. Δεν ήταν δυνατόν. Ένα προοίμιον του πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου είναι ο Κριμαϊκός Πόλεμος.

Ο Κριμαϊκός Πόλεμος ήταν ένα είδος, ένα είδος Παγκοσμίου Πολέμου. Ένα είδος, ένα ξεκίνημα. Όχι ακριβώς παγκοσμίου, πάντως όμως πήρανε πολλοί λαοί μέρος στον Κριμαϊκό Πόλεμο. Αλλά μπορούσε αυτό να προβλεφθεί ως παγκόσμιος πόλεμος;

Μπορούσε να προβλεφθεί παρακαλώ ότι θα μπορούσε να υπάρχει πυρηνικός πόλεμος που θα μπορούσε να φονευτεί ευκολότατα; Ευκολότατα, στο οποίο χαθεί εντός 24 ωρών, το ένα τέταρτο του πληθυσμού της γης; Αδιανόητο.

Αγαπητοί μου, πριν από 50 χρόνια, αυτά που λέμε τώρα, ήσαν αδιανόητα. Θα μπορούσε ποτέ να φανταστεί κανείς ότι σε έναν πόλεμο θα μπορούσαν να λάβουν μέρος 200 εκατομμύρια στρατιώτες; Θα μπορούσε να φανταστεί κανείς αυτό ποτέ; Αδιανόητο.

Και όμως, στο ένατο κεφάλαιο στίχος 16, πρώτο Θεός θα φτάσουμε, εκεί θα κάνουμε ανάλυση και θα το ιδείτε αυτό, παίρνουν μέρος τρεις στρατοί, οι κόκκινοι, κίτρινοι και οι κυανοί. Τι λένε αυτά; Αλλά δεν λέω ακόμα τίποτα, άμα θα φτάσουμε εκεί θα το πούμε, και ο πόλεμος θα γίνει στην Μεσοποταμία, ήτοι μεταξύ, λέει, του ποταμού Ευφράτου και Τίγρεως, ήτοι στην Περσία.

Τι λένε αυτά; Αυτά γράφτηκαν πριν 2000 χρόνια, και ότι οι στρατοί που θα λάβουν μέρος θα είναι 200 εκατομμύρια, 20 μυριάδες. Αν λάβετε υπόψη ότι μόνο η Κίνα είναι 1 δισεκατομμύριο και ότι θα μπορούσε ο 1 στους 5, α χοντρικά δεν είμαι βέβαια ειδικός να μιλήσω σε αυτά, ο ένας στους πέντε θα ήταν στρατεύσιμος, μόνο η Κίνα, μόνο η Κίνα θα διέθετε 200 εκατομμύρια στρατό.

Αυτό, πριν μερικά χρόνια ήταν αδιανόητο. Αδιανόητο, αδιανόητο. Συνεπώς, η προφητεία περί πολέμων έχει βάση. Και δεν είναι ξεκάρφωτο πράγμα. Έχει πάρα πολύ μεγάλη βάση και έχει πολύ μεγάλη αξία, διότι δεν ομιλεί περί συνηθισμένων πολέμων, αλλά περί ειδικών, φοβερών, τρομακτικών πολέμων.

Δεύτερον, ο λοιμός, η πείνα, όμοιος πάντοτε τη γη μας, την εμάστιζε ο λοιμός, αλλά εδώ πρόκειται για ένα φαινόμενο ως αποτέλεσμα της αποστασίας, πράγμα που δεν θα συνέβαινε αν οι άνθρωποι δεν αποστατούσαν από τον Θεό.

Όταν ο Κύριος ομιλεί περί λοιμού, πείνας, και ο Ευαγγελιστής Ιωάννης το ίδιο στην τετάρτη πληγή, τετάρτη σφραγίδα, ουσιαστικά προφητεύει ο Κύριος την αποστασία. Και τούτο διότι αποτέλεσμα της αποστασίας θα είναι και ο πόλεμος και ο λοιμός, η πείνα.

Παρά ταύτα, πρόκειται, ενώ πάντα υπήρχαν λοιμοί πάνω στη γη, πρόκειται περί εκτάκτων λοιμών, απροβλέπτων και ασυνήθων. Διότι οι λοιμοί που υπήρχαν πάνω στη γη μας, ήσαν κυρίως τοπικοί. Μας σημειώνει ένα λοιμό ο Ευαγγελιστής Λουκάς στας Πράξεις, και μας λέγει μάλιστα ότι αυτόν τον λοιμόν είχε προφητεύσει ο Άγαβος και πολλοί άλλοι προφήτες μες στην Εκκλησία, επραγματοποιήθη στην εποχή του τάδε αυτοκράτορος και λοιπά.

Ώστε έχουμε λοιμούς πάντοτε. Προσέξτε, λοιμή, ο λοιμός είτε από καιρικές συνθήκες, είτε από πολεμικές καταστάσεις. Εμείς το 40, 41 και λοιπά, δεν είχαμε, 41, 42 συγγνώμη, δεν είχαμε λοιμό στην Ελλάδα από καιρικές συνθήκες, αλλά από πολεμικές καταστάσεις.

Αυτές οι καταστάσεις είναι τοπικές. Εδώ μιλεί περί λοιμού που φαίνεται θα έχει ένα παγκόσμιο χαρακτήρα. Και θα λέγαμε, καλά, δεν έβρεξε εδώ, δεν θα βρέξει παραπέρα; Παγκόσμιο χαρακτήρα, ε; Ακούστε πως το λέγει το βιβλίο της Αποκαλύψεως.

Στο 8 κεφάλαιο. Βλέπετε, παίρνω παράλληλα στοιχεία για να έχουμε μια καλή εικόνα του όλου βιβλίου. Άλλο ότι φθάνοντας εκεί θα ξαναδούμε τα σημεία αυτά λεπτομερέστερα. Ἐγένετο τὸ τρίτον τῶν ὑδάτων εἰς ἄψινθον. Ο άψινθος, όπως ξέρετε, είναι ο απίγανος. Δεν ξέρω αν ξέρετε το φυτό απίγανος. Άψινθος. Είναι άγριο δηλητηριώδες φυτόν.

Είναι ένα χόρτο, δηλαδή ένα φυτό, το οποίο μυρίζει πάρα πολύ άσχημα. Άμα το τρίψετε στα χέρια σας. Γκριζοπράσινα είναι τα φύλλα του κλπ. Έχει κάτι μικρούς καρπούς. Άμα το τρίψετε στα χέρια σας μυρίζει πολύ άσχημα και είναι και πικρό, είναι δηλαδή πικρό και έχω ακούσει ότι είναι δηλητηριώδες, λοιπόν δεν ξέρω αν είναι δηλητηριώδες, το έχω ακούσει αυτό.

Ο απίγανος λοιπόν είναι ο άψινθος, ἐγένετο τὸ τρίτον τῶν ὑδάτων εἰς ἄψινθον, αντί να πει πίκραναν τα νερά λέει έγιναν εις άψινθον, δηλαδή έγιναν πικρά όπως είναι ο άψινθος, όπως είναι ο απίγανος. Καὶ πολλοὶ τῶν ἀνθρώπων ἀπέθανον ἐκ τῶν ὑδάτων, ὅτι ἐπικράνθησαν. Γιατί όμως πικράθηκαν τα νερά; Εδώ τώρα είναι. Και ακούστε, το τρίτον των υδάτων. Τώρα, αν είναι σχηματικός αριθμός, το εν τρίτον, ή είναι πραγματικός αριθμός, αυτή τη στιγμή δεν μπορώ να το πω. Υπονοώ όμως, και νομίζω ότι δεν είναι σχηματικός, αλλά είναι πραγματικός. Διότι, αν αγαπητοί μου μερικά χρόνια πίσω, ή τον καιρό που γράφτηκε η Αποκάλυψης, διάβαζαν οι αναγνώστες ότι θα γίνεται ένας πόλεμος στον οποίο θα λάβαιναν μέρος 200 εκατομμύρια στρατιώτες.

Πέστε μου σας παρακαλώ, πέστε μου σας παρακαλώ. Θα νόμιζαν ότι πρόκειται περί πραγματικού αριθμού ή περί συμβατικού αριθμού; Θα λέγανε αυτό είναι αδιανόητο και αφού είναι αδιανόητο τότε θα πρέπει να πούμε ότι οπωσδήποτε πρόκειται περί συμβατικού.

Άρα δεν είναι 200 εκατομμύρια, απλώς θέλει να δείξει μέγεθος. Σήμερα με τον πληθυσμό που έχουμε και με τις συνθήκες που ζούμε, σήμερα 200 εκατομμύρια είναι δυνατόν να είναι συμβατικός ή πραγματικός. Έτσι, θα μπορούσαν να πουν οι άνθρωποι, είναι δυνατόν το τρίτον των υδάτων να πάθουν μόλυνση, να γίνουν πικρά και συνεπώς να είναι ακατάλληλα προς πόσιν, αλλά και προς πότισμα των φυτών, το τρίτον των υδάτων, αλλά δει κανείς υπόψη ότι πόση είναι η έκταση των ωκεανών, σε σχέση με τη γη, πολύ μεγαλύτερα, και ότι το τρίτον των υδάτων ποταμών και θαλασσών, θα είναι ακατάλληλο. Τι θα λέγανε; Αν θα πρέπει να είναι συμβατικός αριθμός, το εν τρίτον. Σήμερα, σήμερα, με την πυρηνική ενέργεια, και με τη μόλυνση του περιβάλλοντος, που έχουμε, σήμερα αγαπητοί μου, όχι το ένα τρίτο μολύνεται, αλλά ολόκληρη η θάλασσα, και ούτε τα ποτάμια, όλων των ωκεανών οι θάλασσες, είναι δυνατόν να μολυνθούν. Έτσι υπονοώ, δεν ξέρω αν κάνω λάθος,

Ανάσταση,

Και θεωρούνται μάλιστα τα μύδια ως μέτρον μετρήσεως του μολύβδου των νερών ως μολυσμένα, που από τα λύματα που πέφτουν στον Θερμαϊκόν. Όταν κάποτε διάβασα ότι ο Θερμαϊκός είναι πάρα πολύ μολυσμένος και ότι τα μύδια είναι πολύ επικίνδυνα να τα φάει κανείς, αγαπητοί μου μας έφεραν κάποτε 5 κιλά μύδια, φρεσκότατα, ωραιότατα, τα βλέπαμε σαν ωραία μύδια και λέμε δεν μπορούμε να φάμε και τα πετάξαμε, τα ακούσατε, τα βλέπαμε, τα λαχταρούσαμε, αλλά τα πετάξαμε, αυτό θα πάθουμε, δεν θα μπορούμε να βάλουμε στο στόμα μας τίποτα, γιατί θα είναι όλα μολυσμένα, είναι φοβερό, το καταλαβαίνετε.

Να γιατί μπορεί να έρθει λοιμός πάνω στη γη. Νομίζω τώρα ότι είναι ευκολονόητο. Αλλά, πέστε μου, πολλοί λοιμοί έγιναν πάνω στην ιστορία. Τέτοιου είδους λοιμός να έρθει από τέτοιες συνθήκες μολύνσεως; Του περιβάλλοντος, αέρος, θαλάσσης, ξηράς.

Διενοήθησαν οι προηγούμενες γενεές; Όχι. Να γιατί λοιπόν προφητεύεται, είναι άξιον προφητείας. Είναι η λοιμή, οι αρρώστιες, το θανατικό. Βέβαια και στο σημείο αυτό πάντοτε η ανθρωπότητα είχε αρρώστιες, λοιμώδεις, πανούκλες, πανώλεις, άλλες αρρώστιες έπεφταν και γρίπες, η γρίπη του 17, η Ισπανική γρίπη, θέρισε η Ισπανική γρίπη όσους δεν εφόνευσε ο πρώτος παγκόσμιος πόλεμος.

Τόσοι πέθαναν από την Ισπανική γρίπη. Βέβαια έχουμε πολλά τέτοια θανατικά, σας είπα, εξάρσεις ασθενειών που ο άνθρωπος δεν μπορεί να αντιμετωπίσει. Αλλά γιατί εδώ ο Κύριος προφητεύει περί λοιμών, ασθενειών; Φαίνεται πρόκειται περί ασθενειών που ποτέ οι άνθρωποι δεν διανοήθηκαν ότι θα μπορούσαν να επικρατούν τέτοιες αρρώστιες πάνω στη γη μας.

Και φαίνεται ότι και σε αυτό έχουμε αρχίσει τον αιώνα μας. Αγαπητοί μου προσέξτε, σε όλες αυτές τις πληγές έχουμε αρχίσει τον αιώνα μας, και με τους παγκοσμίους πολέμους και με έναν φοβερόν παγκόσμιο πόλεμο πυρηνικών και με τον λιμόν που σας είπα προηγουμένως και με τις αρρώστιες. Διότι η πρώτη αρρώστια είναι, σημειώσατε ότι οι άλλες αρρώστιες ήταν λοιμώδεις, σάρωναν και τελείωναν.

Περνούσαν την Ευρώπη, περνούσαν την Αφρική, περνούσαν την Ασία, τέλειωνε αυτή η αρρώστια. Ένα, δυο χρόνια, ξέρω 'γω πως, θέριζε και εκεί, τέλειωνε. Μετά οι άνθρωποι δεν είχαν αρρώστια, παρά τις συνηθισμένες.

Λοιπόν, ότι αρρώστια είναι η νευρασθένεια, για την οποία νευρασθένεια υπάρχει ειδική προφητεία. Ακούσατε, στο Δευτερονόμιο, για την νευρασθένεια θα γίνεται λέει έξαλλη, έξαλλη θα φεύγετε από φόβο εκεί που δεν θα σας κυνηγάει κανένας.

Ακούστε έκφραση, θα φεύγετε εκεί που δεν σας κυνηγάει κανένας. Δεύτερον είναι οι καρδιοπάθειες και τρίτον είναι ο καρκίνος. Εξεπλάγην όταν διάβασα ότι στους τρεις Αμερικανούς οι δύο έχουν καρκίνο κάποιας μορφής, όπως είναι και του δέρματος, μη παραδείγματι, που δεν είναι θανατηφόρος, αν δεν κάνω λάθος, γιατρός δεν είμαι, αν έχουμε γιατρούς ακροατάς να μην συγχωρούν να κάνω εδώ λάθη.

Θέλω να πω με αυτόν τον τρόπο ότι έχουμε τέτοια εξάπλωση τέτοιων ασθενειών που δεν μπορούμε να αντιμετωπίσουμε παρά την πρόοδο της επιστήμης. Μπορούσαν οι προηγούμενοι άνθρωποι, οι άνθρωποι των περασμένων ετών να φανταστούν εξάπλωση των νευρασθενειών και των ψυχοπαθειών σε τέτοια έκταση;

Μπορούσαν αυτό να το διανοηθούν; Άρα, θα μπορούσαμε να πούμε και εδώ, αγαπητοί μου, υπάρχει ανάγκη προφητείας. Βλέπετε λοιπόν και εδώ η προφητεία, όταν ομιλεί περί λοιμών, δηλαδή περί ασθενειών. Τέταρτον, τα θηρία της γης. Είναι η τετάρτη απειλή. Πάντοτε υπήρχαν τα θηρία της γης, τα οποία έβλαπταν τους ανθρώπους.

Αλλά εδώ πρόκειται πάλι περί εκτάκτων περιπτώσεων. Θα μου πείτε τα θηρία της γης, δηλαδή, δηλαδή θα πληθύνουν τα λεοντάρια, οι αρκούδες, οι τίγρεις, τα φίδια και θα 'ρθουν, θα μπαίνουν μέσα στις πόλεις μας και θα μας κατασπαράζουν και θα αποθνήσκουμε, μήπως κάπως έτσι; Αγαπητοί, καταρχάς να δούμε τούτο, ότι τα θηρία στέλνονται εις περίπτωσιν αποστασίας, είναι μία πληγή, το ότι στρέφονται εναντίον του ανθρώπου.

Ενώ ετάχθησαν να υπηρετούν τον άνθρωπον. Διαβάζουμε στο Λευιτικόν 26,22 τα εξής. «Καὶ ἀποστελῶ ἐφ᾿ ὑμᾶς», λέγει ο Θεός, θα σας στείλω, «τὰ θηρία τὰ ἄγρια τῆς γῆς καὶ κατέδεται ὑμᾶς», θα σας φάνε, θα σας καταφάνε, «καὶ ἐξαναλώσει τὰ κτήνη ὑμῶν», θα σας καταστρέψουν τα βουκόλια σας, τα κτήνη σας, «καὶ ὀλιγοστοὺς ποιήσει ὑμᾶς», θα σας κάνω λίγους, ένεκα των θηρίων.

Και ερημωθήσονται αι οδοί υμών. Οι δρόμοι σας μέσα στην πόλη θα ερημώσουν από τους κατασπαραγμούς των θηρίων, λέγει ο Θεός. Ο δε Ιεζεκιήλ στο 14,21 λέγει: Ρομφαία, πόλεμος δηλαδή, και λιμός, πείνα, και θηρία πονηρά, και θάνατος, το θανατικό.

Ἐξαποστελῶ ἐπὶ Ἰερουσαλήμ, τοῦ ἐξολοθρεῦσαι ἐξ αὐτῆς ἄνθρωπον καὶ κτῆνος. Θα εξολοθρεύσω και ανθρώπους και ζώα.

Αγαπητοί μου, φαίνεται ότι δεν είναι μόνο τα γνωστά θηρία του δάσους, που είναι το λιοντάρι, είπαμε, οι τίγρεις και τα λοιπά. Είναι κάποια άλλα θηρία, τα οποία είναι χειρότερα από τα λιοντάρια. Πρώτα πρώτα είναι η έξαρση των εντόμων, όπως είναι τα ποικίλα έντομα, όπως είναι οι μύγες, όπως είναι τα κουνούπια, που είναι αυτά τα έντομα φορείς ασθενειών και που μπορούν πραγματικά αυτά να χαρακτηριστούν θηρία και που μπορούν να επιφέρουν πραγματικά πολλή καταστροφή, επιφέρουν καταστροφή αυτά τα έντομα και στην γεωργία αλλά και στα ζώα. Αλλά μου φαίνεται ότι τα φοβερά θηρία που θα εξαποστείλει ο Θεός είναι, τι λέτε, είναι τα μικρόβια.

Ποιος τα δημιούργησε τα μικρόβια; Τα μικρόβια αγαπητοί μου δεν έγιναν τώρα, τα μικρόβια έγιναν την εποχή που ο Θεός δημιούργησε τα όντα, είναι μικροοργανισμοί, αλλά τα ετήρησε δια την τιμωρίαν των παραβατών και αποστατών του νόμου του.

Θα σας πω μια παράλληλη, ένα παράλληλο χωρίο. Λέει ο Απόστολος Πέτρος ότι τηρεί ο Θεός πυρ, τηρεί, τηρεί, φυλάττει ο Θεός πυρ, μέσα εις αυτήν την ύλην, ακούστε έκφραση παρακαλώ. Όταν αναλύσουμε τη δευτέρα επιστολή του Αποστόλου Πέτρου θα εκπλαγείτε.

Φυλάσσει ο Θεός πυρ μέσα στην ύλην, η οποία θα βγει από την ύλην να κατακάψει τους ασεβείς. Σήμερα ξέρουμε ότι η ύλη περιέχει ενέργεια, φοβερή ενέργεια, αυτή φαίνεται η ενέργεια η οποία τετήρηται, είναι φυλαγμένη μέσα στην ύλη, ο Θεός θα την βγάλει από την ύλη να τιμωρήσει τους ασεβείς και ταυτοχρόνως ολόκληρη η δημιουργία θα αλλάξει και θα γίνει καινούργια.

Από παλαιών εις καινούς ουρανούς και από παλαιά γη εις καινήν γη, όπως λέγει και το βιβλίο της Αποκαλύψεως, και ο Ησαΐας ο Προφήτης κλπ. Ώστε εκείνο το τετήρηται έχει φυλάξει, θα μπορούσαμε να το πούμε και διὰ τὰ μικρόβια.

Τετήριντε και επειδή, αν θα θέλατε να το πούμε σε Αττική Σύνταξη, είναι ουδέτερο, το μικρόβιον, τα μικρόβια τετήριντε. εις τιμωρίαν των ασεβών, των απίστων, των αποστατών. Βεβαίως τα μικρόβια έγραναν από το Θεό, αλλά δεν είχαν εντολή να βλάψουν τον άνθρωπο. Τώρα ο Θεός εξαποστέλει τα θηρία που λέγονται μικρόβια να βλάψουν τον άνθρωπο, να τον τιμωρήσουν και να βλέπετε μικρόβια που δεν τάπιασαν ακόμη το μάτι μας, αυτά που σήμερα τα λέμε ΥΟΣ, ΥΟΣ, ΙΟΤΑΟΜΗΚΡΟΝ.

Αυτό δεν το έχουμε δει, περίπου δεν το έχουμε δει, δεν ξέρω βέβαια να με συγχωρείτε αν κάνω κάποια λάθη, δεν είμαι ειδικός, δεν τα έχουμε δει, δεν τους έχουμε δει τους ιούς και πολλές φορές λέμε τι έπαθες, τι έπαθες, ο γιατρός είπε, ίωση, τι θα πει τώρα ίωση, με πειράματα βρίσκουν κάποιο φάρμακο, αλλά τι είναι ακριβώς αυτό το πράγμα, δεν το ξέρουμε, αυτά τώρα έρχονται και μας προσβάλλουν, και το χειρότερο, Αὐτὰ ποὺ δὲν τὰ βλέπουμε, ἔρχονται νὰ μᾶς ρίξουν χάμω, ἐμᾶς τοὺς ἀλαζόνας, ποὺ σηκωθήκαμε στὰ δάχτυλα τῶν ποδιῶν μας, κάμψαμε, ὀρθώσαμε τὸν τράχηλό μας, νὰ ποῦμε στὸν οὐρανό, δὲν ὑπάρχει Θεός.

Τι ηρωνία! Ο άνθρωπος, ο Αλαζών, να πέφτει χάμον νεκρός από ένα αθέατο θηρίο που λέγεται μικρόβιο, που λέγεται ιός Ἀγαπητοί μου, καὶ αὐτὸ φαίνεται ὅτι ἔπρεπε νὰ γίνει ἀντικείμενον προφητείας. Πάντως εἶναι ἀξιοσημείωτον, χωρὶς νὰ πρόκειται περὶ συμπτώσεως, ὅτι εἰς τὴν πληγὴ τῆς τετάρτης λύσεως τῆς σφραγίδος ἔχουμε μία συσσωρευτικὴ χρήση τοῦ ἀριθμοῦ 4.

Τετάρτη σφραγίδα, τέσσερα ζώα, τέταρτη πληγή, το ένα τέταρτο των ανθρώπων θα πεθάνει. Δεν είναι τυχαίο αυτό. Πάλι θα επαναλάβω ότι απαρχής τονίσαμε ότι η πλήρωση των τεσσάρων πληγών είναι κυκλική με πύκνωση προς τα έσχατα. Και φαίνεται, φαίνεται, ότι ο 20ος αιών, φαίνεται, ότι είναι η αρχή αυτής της πυκνώσεως. Γι' αυτό λοιπόν το λόγο, ας προσέξουμε αγαπητοί μου, μήπως ευρισκόμεθα εις την αρχή αυτών των δεινών. Και τώρα ερχόμεθα συν Θεώ, εις την πέμπτη σφραγίδα. Πέμπτη σφραγίδα βρίσκεται στο έκτο κεφάλαιο, εννέα έως ένδεκα στίχοι. Φαίνεται ότι οι μέχρι τώρα λύσεις των τεσσάρων σφραγίδων έδωσαν την εντύπωση ότι μέσα στην αλληλοσφαγή των ανθρώπων και τας επιβληθείσας ασθενείας...

οι δίκαιοι και οι ευσεβείς, θυμηθείτε τον πρώτον ίππον που βγαίνει χαρούμενα το Ευαγγέλιο να ξαπλωθεί στη γη και έρχονται οι αντίθεοι και οι αντίθεες δυνάμεις να πολεμήσουν το Ευαγγέλιο δίδεται η εντύπωση μέσα σε αυτήν την ανακατοσούρα, μέσα σε αυτήν την σύγχυση και την επιβολή πληγών ὅτι οἱ δίκαιοι καὶ οἱ εὐσεβεῖς ἀπωλέσθησαν, ἐχάθηκαν. Ποῦ εἶναι σήμερα οἱ δίκαιοι, ποῦ εἶναι οἱ χριστιανοί, χάθηκαν.

Είναι μια αντίληψη των ανθρώπων του νυν αιώνος, της παρούσης, του παρόντος κόσμου. Γιατί, απλούστατα, για αυτούς οι δίκαιοι είναι οι ανεπιθύμητοι άνθρωποι. Και όμως αγαπητοί μου, μπορεί οι δίκαιοι και οι ευσεβείς να ταλαιπωρήθηκαν, να διώχθηκαν, να εμαρτύρησαν, να έχυσαν το αίμα τους, αλλά υπάρχουν και ζουν ευφραινόμενοι εις τον παράδεισον. Είναι εκείνο που σημειώνει η Σοφία Σολομώντος. Και μάλιστα σας παραπέμπω να διαβάσετε το δύο και τρία κεφάλαια της Σοφίας Σολομώντος, παίρνω ένα πολύ μικρό τεμάχιο ενδεικτικό, λέγει: Δικαίων ψυχαὶ εν χειρὶ Θεού, οι ψυχές των δικαίων είναι στο χέρι του Θεού, και ου μη άψηται αυτών βάσανος, δεν θα τους εγγίσει ταλαιπωρία και βάσανος.

Ἔδοξαν ἐν ὀφθαλμοῖς ἀφρόνων τεθνάναι, φάνηκαν στὰ μάτια τῶν ἀφρόνων ἀνθρώπων, τῶν ἀσεβῶν ἀνθρώπων, ὅτι πέθαναν καὶ ξόφλησαν, καὶ ἐλογίσθη κάκωσις ἡ ἔξοδος αὐτῶν, λογαριάστηκε ὁ θάνατός των ἔξοδος ἐπιθάνατος, λογαριάστηκε ὁ θάνατός των κάκωσις, ποὺ σημαίνει μαρτύριο, ταλαιπωρία, καὶ ἡ ἀφ᾽ ἡμῶν πορεία σύντριμμα καὶ τὸ ὅτι ἔφυγαν ἀπὸ τὴν παροῦσα ζωὴ ὅτι ἦταν ἕνα σύντριμμα· ἡ δέ ἐστιν ἐν εἰρήνῃ, αὐτὴ ὅμως εἶναι ἐν εἰρήνῃ, πω τι ὡραῖο αὐτό, αὐτὴ ἀκριβῶς τὴν ἀλήθεια ποὺ μᾶς λέγει ἡ Σοφία Σολομῶντος ἔρχεται νὰ μᾶς δώσει τὸ ἄνοιγμα τῆς Πέμπτης Σφραγῖδας. Καὶ ὅτε ἤνοιξε τὴν πέμπτην σφραγῖδα, εἶδον ὑποκάτω τοῦ θυσιαστηρίου τὰς ψυχὰς τῶν ἐσφαγμένων διὰ τὸν λόγον τοῦ Θεοῦ καὶ διὰ τὴν μαρτυρίαν ἣν εἶχον.

Καὶ ἔκραξαν φωνῇ μεγάλῃ λέγοντες· ἕως πότε, ὁ Δεσπότης, ὁ Ἅγιος καὶ ὁ Ἀληθινός, οὐ κρίνεις καὶ ἐκδικεῖς τὸ αἷμα ἡμῶν ἐκ τῶν κατοικούντων ἐπὶ τῆς γῆς; Καὶ ἐδόθη αὐτοῖς ἑκάστῳ στολὴ λευκὴ καὶ ἐρρέθη αὐτοῖς ἵνα ἀναπαύσωνται ἔτι χρόνον μικρόν, ἕως πληρώσωσι καὶ οἱ σύνδουλοι αὐτῶν καὶ οἱ ἀδελφοὶ αὐτῶν καὶ οἱ μέλλοντες ἀποκτέννεσθαι ὡς καὶ αὐτοί.

Να σας το πω με δύο απλά λόγια. Όταν άνοιξε την πέμπτη σφραγίδα, είδα, λέει ο Ευαγγελιστής Ιωάννης, κάτω από το θυσιαστήριον, τις ψυχές που εσφάγησαν για τον λόγο και την μαρτυρία του Ιησού Χριστού. Έκραξαν με μεγάλη φωνή και είπαν, Κύριε, Συ ο Δεσπότης και Άγιος και ο Αληθινός, πόσο θα περιμένουμε και δεν θα εκδικηθείς το αίμα μας που χύθηκε επάνω στη γη;

Από τους κατοικούντας επάνω στην γη. Και ως απάντηση τους εδόθηκε μία στολή λευκή. Και τους ειπώθηκε να αναπαύονται λίγο έως ότου συμπληρώσουν και άλλοι επάνω στη γη, συνδούλων και αδελφών το ίδιο μαρτύριον. Και τότε όλοι αυτοί κατόπιν θα λάβουν τη δικαίωσή τους.

Αυτή είναι το άνοιγμα της πέμπτης σφραγίδος. Όπως αντιλαμβάνεστε, η λύση της πέμπτης σφραγίδος είναι διαφορετική από τις πρώτες τέσσερις. Το ίδιο συμβαίνει και στις δύο επόμενες σφραγίδες. Ωστόσο, η λύση της πέμπτης σφραγίδος αποτελεί ένα ανακουφιστικό διάψαλμα από τη λύση των προηγουμένων σφραγίδων.

Ως διάψαλμα, ξέρετε, διάψαλμα τι θα πει, το έχουμε και στους ψαλμούς αυτό, θα πει, ενώ έχω ένα κείμενο, παρεμβάλλω ένα άλλο κείμενο, μη έχον σχέση με το κυρίως κείμενον, αυτό λέγεται διάψαλμα. Για να σας το κάνω πιο αισθητό, που βλέπετε τηλεόραση, βλέπετε τηλεόραση ε, πιστεύω βλέπετε, βλέπετε, βλέπετε, λοιπόν, εκεί που παίζει ένα έργο, ξαφνικά σταματά και βάζει διαφημίσεις.

Σταματάνε με τις διαφημίσεις και συνεχίζει το έργο. Ή ανακοινώνει ότι θα παίξει ένα έργο, δεν παίζει όμως το έργο, βάζει διαφημίσεις και μετά παίζει το έργο. Εδώ κάνει μια διακοπή, αυτή η διακοπή έχει ως εξής.

Δεν έχει καμία σχέση αυτό που παρεμβάλλει με το κυρίως θέμα. Αυτό λέγεται, σαν ένα λόγο τεχνικόν είδος, λέγεται διάψαλμα, intermedium στη μουσική. Δηλαδή ένα άλλο κομμάτι που δεν έχει σχέση με το κύριο κομμάτι.

Έτσι, το άνοιγμα της πέμπτης σφραγίδος, δεν έχει καμία σχέση με τα προηγούμενα, είναι ένα διάψαλμα. Εντούτοις αγαπητοί μου, δεν είναι ακριβώς έτσι, είναι ένα ανακουφιστικό, οπωσδήποτε ανακουφιστικό διάψαλμα, γιατί ο αναγνώστης ή ο ακροατής, όταν ακούει ή διαβάζει τη λύση των τεσσάρων σφραγίδων, τον πιάνει ένα είδος απογοητεύσεως, λέγει, πού θα φτάσουν, πού είναι το άκρο αυτού του κακού τέλος πάντων.

Εκεί ξαφνικά αλλάζει το σκηνικό, αλλάζει το θέμα και ο αναγνώστης ή ο ακροατής βλέπουν ένα πράγμα το οποίο είναι ανακουφιστικό, είναι οι μάρτυρες. Εκείνοι που θυσιάστηκαν για τον Χριστό και ζητούν κάτι τώρα από τον Χριστό.

Αλλά σας εξήγησα ότι παρά ταύτα δεν είναι άσχετο με τις τέσσερις πρώτες σφραγίδες. Γιατί απλούστατα, εφόσον τους δίδεται απάντησις, τι θα γίνει, ότι θα προστεθούν και άλλοι που θα φονευθούν και ότι θα βρουν δικαίωση, είναι κυρίως απάντηση σε όλες τις προηγούμενες, ότι το Ευαγγέλιο εκηρύχθη, εσείς όμως γίνατε θύματα του Ευαγγελίου, γιατί οι αντιτιθέμενοι σας εφόνευσαν.

Ή μη φοβείστε, κοιτάξτε, είσαστε τώρα εις τον Παράδεισο, και συνεπώς δεν χαθήκατε, συνεπώς είσαστε παρόντες. Άρα λοιπόν η Πέμπτη Σφραγίδα έχει σχέση με τις τέσσερις προηγούμενες σφραγίδες. Στο άνοιγμα της Πέμπτης Σφραγίδας έχουμε το Χριστιανικό Μαρτύριο. Το Χριστιανικό Μαρτύριο. Δεν ξέρω τι θα μπορούσε ύμνος να αποδοθεί εις το Χριστιανικό Μαρτύριο.

Ένας τέτοιος ύμνος του χριστιανικού μαρτυρίου υπάρχει στην προς Εβραίους επιστολή του Αποστόλου Παύλου που είναι ο ύμνος της πίστεως και ταυτοχρόνως ο ύμνος του μαρτυρίου. Είναι και τα δυο. Πάντως ο Κύριος προανήγγειλε το μαρτύριον.

Ακούστε πως το λέγει. Μακάριοί ἐστε ὅταν ὀνειδίσωσιν ὑμᾶς καὶ διώξωσι καὶ εἴπωσι πᾶν πονηρὸν ῥῆμα καθ᾿ ὑμῶν ψευδόμενοι ἕνεκεν ἐμοῦ. Χαίρετε και αγαλιάστε ὅτι ὁ μισθὸς ὑμῶν πολὺς ἐν τοῖς οὐρανοῖς· οὕτω γὰρ ἐδίωξαν τοὺς προφήτας τοὺς πρὸ ὑμῶν, Ματθαίος 5,11 έως 12. Ώστε το μαρτύριον είναι μία πραγματικότητα, είναι μία πραγματικότητα που αφορά την ευαγγελική πραγματικότητα και αποτελεί ταυτότητα του Ευαγγελίου. Παρακαλώ προσέξτε αυτό που σας είπα, το μαρτύριον αποτελεί ταυτότητα του Ευαγγελίου, που σημαίνει Ευαγγέλιο που δεν διώκεται δεν είναι γνήσιον, δεν είναι χριστιανικόν. Διωγμός και Ευαγγέλιο είναι δύο πράγματα ταυτόσημα.

Κήρυγμα που διώκεται είναι γνήσιον. Κήρυγμα που δεν αρέσει με την έννοια ότι δημιουργεί δυστροπία, γιατί τα λέει αυτός αυτά, είναι γνήσιον. Κήρυγμα που κνήθει, θα χρησιμοποιήσω το ρήμα του Αποστόλου Παύλου, κνήθει, τέρπει, τα αυτιά και καθησυχάζει τις συνειδήσεις και κάνει ευτυχείς τους ανθρώπους ότι είναι πολύ ωραία, τότε αυτό το κήρυγμα είναι νόθο.

Οι άνθρωποι που λέγουν, ειρήνη, ειρήνη, η έκφραση δεν είναι δική μου, είναι του Κυρίου, αιφνιδίως έρχεται ο πόλεμος και η καταστροφή, ακούστε, ειρήνη, ειρήνη, ενώ οι προφήτες φώναζαν, φώναζαν οι προφήτες, έχετε ειρήνη, προσέξτε, εάν αποστατείτε, έρχεται λαίλαπα εναντίον σας, δεν έλεγαν ευχάριστα, λέγουν οι προφήτες, λέει ο προφήτης ο Ιερεμίας, στόλισε τις κοπέλες Σιών, Οι δεσποινίδες με τα ωραία διαφανή φορέματα και τις ωραίες ζώνες. Τριχιά θα βάλετε στη μέση σας για ζώνη. Ακούστε, τριχιά, σκοινί. Και θα συρθείτε αιχμάλωτες στη Βαβυλώνα.

Ευχάριστο κήρυγμα; Πέστε μου, ευχάριστο κήρυγμα; Τρομερά δυσάρεστο κήρυγμα. Αυτό όμως ήταν το γνήσιο. Και επίσης σε λίγο ήρθε η Βαβυλωνιακή Αιχμαλωσία. Λοιπόν, κήρυγμα που διώκεται, Ευαγγέλιο που διώκεται, σημαίνει είναι γνήσιο.

Αλλά ταυτοχρόνως ο διωγμός αποτελεί και ένα στοιχείο εσχατολογικόν. Δηλαδή, ότι όχι πάντα θα υπάρχει μόνο το μαρτύριο και ο διωγμός, αλλά ότι ειδικά προς το τέλος θα υπάρχει ο διωγμός και το μαρτύριο.

Συνεπώς αποτελεί στοιχείο εσχατολογικόν. Ακούστε πως το λέει ο Κύριος αυτό. Τότε, πότε, τότε, στο τέλος, παραδώσουσιν ὑμᾶς εἰς θλῖψιν καὶ ἀποκτενοῦσιν ὑμᾶς, θα σας σκοτώσουν, καὶ ἔσεσθε μισούμενοι ὑπὸ πάντων τῶν ἐθνῶν διὰ τὸ ὄνομά μου, θα μισήστε υπό όλων των εθνών, υφ' όλων των εθνών, διά το όνομά μου, Ματ. 24,9.

Και όταν λέμε ηχείον εσχατολογικόν, εννοούμε ότι τότε, όπως σας είπα, θα έχουμε πύκνωση του μαρτυρίου. Ο Άγιος Κύριλλος Ιεροσολύμων γράφει εξής· Τίς ἄρα μακάριος, ποιος είναι ο ευτυχής, ὁ ὑπὲρ Χριστοῦ μετ᾿ εὐλαβείας μαρτυρῶν τότε, είναι εκείνος ο οποίος θα μαρτυρήσει υπέρ του Χριστού τότε.

Ὑπερβάλλοντας μάρτυρας, ἐγώ φημι, εἶναι τοὺς τότε μάρτυρας· ἡμεῖς γὰρ πρὸ τούτου τοῦ ἀντιχρίστου μόνοις ἀνθρώποις ἐπαλαίσαμεν, οἱ δὲ ἐπὶ τοῦ ἀντιχρίστου αὐτῷ τῷ σατανᾷ αὐτοπροσώπως πολεμήσουσιν. Νομίζω λέγει ότι οι τότε μάρτυρες, οι έσχατοι μάρτυρες, είναι πολύ πιο σπουδαίοι από τους πρώτους μάρτυρες, γιατί εκείνοι είχαν να παλέψουν με τα όργανα του σατανά, τότε με τον ίδιο το διάβολο που θα είναι στο πρόσωπο του Αντιχρίστου. Συνεπώς, πύκνωση του μαρτυρίου. Το χριστιανικό μαρτύριο, αγαπητοί μου, αποτελεί μια θεμελιώδη ιδέα του βιβλίου της Αποκαλύψης. Θεμελιώδη ιδέα. Εάν βγάλετε το στοιχείο του μαρτυρίου από το βιβλίο της Αποκαλύψης, δεν έχετε το βιβλίο της Αποκαλύψης. Γι' αυτό ας το ξέρουμε, σε κάθε μας βήμα θα συναντούμε αυτό.

Πώς ερμηνεύεται αυτό; Ερμηνεύεται ως εξής, οι χριστιανοί στην ιστορική τους πορεία θα έχουν μαρτύριο εάν πράγματι θέλουν να σηκώσουν την σημαία του Χριστού που θα έχει επάνω το σταυρό και το σύμβολο του Χριστού.

Θα έχουν μαρτύριο, αυτό είναι το σύμβολό μας, αλλά θα συνεχίσουμε πρώτος λόγος την ερχομένη Κυριακή.