The Revelation of John 37

This English transcript is an automated translation of the original Greek lecture. It may contain errors; the original Greek audio recording is the authoritative source. Some passages are omitted per editorial policy.

By now, my beloved, the opening of the sixth seal has been completed, together with the content of the two interludes which, as you will remember, were the first feasts. There remains the seventh seal, with which the unsealing of the book of the Counsels of God is brought to completion, the book that the slain Lamb reveals one seal at a time. Remember that heavenly image of the slain Lamb, who is Jesus Christ. With the opening of the Seventh Seal, a new sevenfold set of visions unfolds, and its distinguishing feature is the trumpets.

The first heptad had the seals; the second heptad has the trumpets. The first trumpet sounds and a vision is revealed. Then the second trumpet sounds and another vision is revealed, and so on.

The span, and here I want you to sharpen your attention a little, this is a fine point, the span of these new visions covers the section from chapter eight through chapter eleven. We must note that this second group, this second heptad, is not an additional sequence in time set after the first heptad. It is not.

Then what is it? The first heptad, the seven seals, which we have analysed up to now, with the last one remaining for today, covers the time span from the periods inscribed in the book of the Apocalypse, or if you like, from the time of the First Coming of Christ to the time of the Second Coming of Christ.

The seven seals, with the seven revelations, the seven visions, cover this entire stretch that lies between the First and the Second Coming of Christ. As for the unfolding of the second heptad, which we will analyse next, now we no longer have a seal but a trumpet; an angel sounds his trumpet and a vision opens, a second angel sounds his trumpet and a second vision opens, and further on we will have a third heptad which is the bowls, but we will reach that point and see more. This whole revelation does not occupy any new time. That is, it is not as though the seven seals end and from there on the seven trumpets begin.

No, we do not have any further time. I tell you, what are these seven trumpets, these seven visions? They are a filling-in of the first seven visions which are presented through the opening, the loosing of the seven seals. So then, the first seals, the seven seals, give a broad, general outline of the history that lies between the First and the Second Coming of Christ.

The second heptad fills in the details, and the third heptad with the bowls likewise fills in the details. So we are not dealing with another stretch of time, but with a filling-in, we might say, of the general outline given by the loosing of the seven seals.

What in any case distinguishes the second heptad, as well as the third, as you will see, is nothing other than a greater detail in the visions, a complexity, a difficulty in being grasped, something very hard; the interpreters have struggled enormously to analyse these images, and also a fearsomeness, a dramatic intensity.

All this unfolds in the analysis of the seven trumpets, the seven visions that correspond to the seven trumpets, and as I explained to you, they are facets of the loosing of the seven seals. I am reading to you; we are in chapter eight, verses one through six.

And when he opened the seventh seal, there was silence in heaven for about half an hour. And I saw the seven angels who stand before God, and to them were given seven trumpets. And another angel came and stood at the altar, holding a golden censer, and he was given much incense, so that he might offer it, together with the prayers of all the saints, upon the golden altar that stands before the throne.

And the smoke of the incense, together with the prayers of the saints, went up before God from the hand of the angel.

And the angel took the censer, and filled it with fire from the altar, and cast it down upon the earth; and there came thunders and voices and lightnings and an earthquake. And the seven angels who had the seven trumpets prepared themselves to sound them. And now, my beloved, let us come and look at the text step by step.

And when he opened the seventh seal, who was it that opened it? The slain Lamb, the One who stands before the book of the counsels of God. You remember how the Evangelist John was asked by one of the elders who would loose the seals. A voice was heard: there is no one who can loose them. But no, it says, there is someone: it is the slain Lamb. Don't you remember? This is an old theme. John wept greatly, thinking we would never come to know the counsels of God. But no, there is One: it is the slain Lamb. He looses the seals one by one; that is, He gradually reveals the course and the reign of the Church through time, and He shows what will come to pass and what the counsels of God are. And so the book is the symbol of the counsels of God, as they used to say in the old days.

And now we come to the Seventh Seal. And when He opened the seventh seal, there was silence in heaven for about half an hour, when it was opened by the Lamb, Jesus Christ. At the Seventh Seal, there was silence in heaven for about half an hour.

The Seventh Seal, my beloved, in its opening contains two sides. The one refers to this Seventh Seal itself, and the second refers to the beginning of the new heptad of plagues, which is represented by the seven trumpets that the seven corresponding angels sound.

As to the first side, the one that refers to this Seventh Seal itself, we would have to observe this: silence falls in heaven to show that, at the end of the plagues of history, there will come a cessation of all things, a silencing of evil and the setting aside of the impious and of all the passions; silence.

All things will fall silent: destruction, earthquake, storms, the heavenly bodies have been shaken; all these things come to pass at a certain moment, and then a silence sets in. All is finished, because the Seventh Seal is the last.

And we see, as Saint Andreas of Caesarea says, that the number seven is often taken to mean this present age, and the Sabbatismos, and the rest of the Saints corresponding to it, as we shall see further on. That is to say, all things will have come to a halt; this is what Sabbatismos means, but we shall see it further on.

Indeed, the Seventh Seal, precisely as the Seventh Seal, is marked by silence at its opening, because it calls to mind the Sabbatismos of the week and the Sabbatismos of history. What does Sabbatismos mean? It means rest, it means silence, it means cessation, it means inactivity; there is no more activity. Indeed, history has ended.

What does activity mean? History, that is, things linked together, that is, events. When these come to an end, then the Sabbatismos sets in, the silence comes. But note that this silence will come upon the judgment, because all things will have ended.

Very often our Fathers speak about this Sabbatismos, this Sabbath rest, and every person has this Sabbath rest in his own life. It is of course the seventh day, the Sabbath, the day of rest. All work stops, and worship is offered to God. Scripture says you shall sit on the seventh day, you shall keep Sabbaths to the Lord your God, a day of rest so that you may offer worship to God. But the life of a person resembles a week. For six days he labors, and the six days are the whole life of a person. On the seventh day he rests, and that is death, because his body can no longer work; the body lies in the tomb.

And then, if he is pious, he is in Paradise, and there he keeps the Sabbath rest. What is he waiting for? The Resurrection of the Dead. So that he may leave the seventh day and pass over into the eighth day. The eighth day is the first day of the week, the day on which the Lord rose, and it is the Resurrection of the Dead. On the seventh day there is silence, but on the eighth day there is no longer any silence.

The Resurrection of the Dead will take place; people will receive back their lost bodies, and then creation will have been made new. And then, unto the ages of ages, within this new, this renewed creation, there will be the eternal doxology of God.

So there will no longer be silence. The silence, then, is the one that comes after the plagues, a little before the Second Coming of Christ, when everything, and I say this in a schematic way because we cannot measure these things precisely, it is that time when all things will have come to an end and the Resurrection of the Dead will be awaited.

At this point, then, we have the silence of about half an hour in heaven. The opening of the seven seals is brought to a close, which, as I told you from the beginning, shows in broad strokes the course of history. What does it mean that this silence lasted only about half an hour, or hemiorion in another reading, that is, a silence that lasted only half an hour? About this Saint Andreas of Caesarea writes the following.

He says that it indicates the brevity of the time, for after the plagues are brought upon the earth and the earthly things are brought to their consummation, the Kingdom of Christ will appear. It is that very brief span of time when the plagues will have ended and the Second Coming of Christ will be awaited.

That is why he places half an hour; it is a symbolic indication to show that it is not a long stretch of time. Just as the presence of the Antichrist will be only three and a half years, and he puts that half not only because it really is three and a half years, but also to show that the time is very short.

Whenever Holy Scripture sets down half an hour, it always indicates the swiftness, the brevity of the time. But now there is also the other side of the Seventh Seal. When it is opened, a silence comes first; it is the same thing now. The one aspect is the closing of the seven seals, do not let yourselves be confused, and at the same time it is the opening of the seven trumpets.

The closing of the seven seals and the opening of the seven trumpets coincide at the Seventh Seal. It is a fine point, pay attention. So we have, within the Seal itself, the Seventh, the second aspect now, which is the beginning of the Seven Trumpets.

What does this show? It shows that this silence which is present means that something fearful is about to follow. Be careful, do not confuse this with what I said before. I mean that it is now closing, it is opening, and what else? Something fearful is about to take place. Before this fearful event that is about to happen, that is, the unfolding of the seven trumpets, the seven visions, the seven trumpet blasts from the seven trumpets, the angels are shown in astonishment before what is about to occur. They remain still and they wait to see what will happen now. Dositheos of Jerusalem says, for astonishment produces silence. That is, when someone is astonished, he does not speak; this is why he says that the silence came in the heavens. And now all the angels are watching what will take place. But this 'what will take place,' so that you are not confused, in reality is again from the beginning. It is the details of the seven seals.

So we begin again from the start, as I told you: the periods of time are not added one after another. We do not move forward chronologically to the end of the seven seals and then to the beginning of the seven trumpets. No. There is one single span of time, from the first coming of Christ to His second coming. We have no other stretch of time. I have said this two or three times, and I say it again, I say it again, and I want to make it as clear as I possibly can.

So this second aspect of the opening of the Seventh Seal, as I told you, shows the full extent of the fulfillment of the Seven Seals. But before these events of the Seven Trumpet blasts unfold, there is a preparation for these visions, and it goes as follows.

And they saw the seven angels who stand before God; they stand right in front of God, and seven trumpets were given to them. Seven trumpets were given to them. Picture it, how shall I put it, like an army where the commander is receiving a report, so to speak, and the company captains are standing in front of him. They are standing before the commander, and trumpets were given to them so that they might carry out a mission.

Something like that; let us imagine the scene this way. They are ready to receive a mission, each one taking up a trumpet. Each will become the one who opens his particular vision, and consequently his particular plague.

We could mention here what the Book of Tobit writes, that the angels truly serve the counsels of God. For example, there in chapter 12, verse 15, to the two astonished men, Tobit and Tobias, father and son, he says, I am Raphael, one of the seven angels who offer up the prayers of the saints and enter before the glory of the Holy One.

I am one, says Raphael, of the seven angels who stand before the throne of God, who offer up the prayers of the faithful. Before God, before the glory of God. Hold on to this, that the angels offer up the prayers of the faithful. My beloved, the angels are the ministering spirits who stand with reverence before the Divine Glory, and these ministering spirits, these serving spirits, are ready to be sent out to every form of service.

Furthermore, it is well known that the trumpet is used in Holy Scripture to signal the beginning of important times or feasts. Just as we have the cannon that is fired to mark the beginning or the end of a feast, or of the new year, or of some event, some great event.

They have no bell. Instead, the Hebrews had this, or at least Scripture tells us they did: the trumpet. The trumpets would sound to announce what was coming, and also the end of an event. But beyond that, the trumpet is used to mark eschatological events.

Those events that are to take place at the end of the world, at the end of history. And indeed on the day of Judgment and of the Resurrection of the Dead. For example, the Apostle Paul writes in First Thessalonians 4:16, that the Lord Himself, with a command, with an order, with the voice of the Archangel, and with the trumpet of God, with the trumpet of God, shall descend from heaven, and the dead in Christ shall rise first; they shall rise first.

Or as the Lord says in Matthew 24:31, and He shall send forth His angels with a great sound of a trumpet, and they shall gather together His elect from the four winds, from one end of the heavens to the other. That is to say, they shall gather together all the faithful.

And another angel came and stood at the altar, holding a golden censer, and much incense was given to him, so that he might offer it together with the prayers of all the saints upon the golden altar that stands before the throne.

The throne, the seven angels in front of it, of course you know the scene by now, it is everything that has been set in place up to this point. Another angel, an eighth angel, outside the number of the seven, came and stood before the golden altar.

And he took a libanoton. The libanoton is the incense itself, but by synecdoche the word also refers to the censer, which in the Old Testament is called the thymiaterion pyrion, that is what it is called, pyrion, with a y, from pyra, fire, because it was a vessel with coals inside; that is why it is called pyrion. So by synecdoche the pyrion is also called libanoton.

So then, he took a censer and came to the golden altar; much incense was given to him, it was given to him, therefore it was given to him from somewhere, and this so that he might offer it on behalf of the prayers of the saints, of all the saints, before the golden altar that stood in front of the throne.

What does this mean? What is this incense? It is the prayers of the saints. We have met this already in the Book of the Apocalypse, so that the angel may offer them as incense before God, all the prayers of the saints. These prayers, in their content, are the asking for mercy, for the Kingdom of God, for the strengthening of the faithful, and for the punishment of evil.

Besides, the plagues that will follow, and this is precisely the prelude to what we are describing, are nothing other than a response. The seven plagues are the response to the prayers of the saints which the angel offers to God.

Here we see that the prayer of the saints is likened to incense, or to the smoke of incense, that rises up to heaven. For he takes the incense, casts it upon the altar, and the smoke ascends. Indeed, when you cense, recall what we say, let it be set forth, in Psalm 140, verse 2.

Let my prayer be set forth as incense before You. Let my prayer rise like incense before You. But also notice that the prayers of the saints are offered by the holy angels to God.

This is clear from the Archangel Raphael, whom I mentioned earlier, who says to Tobit and Tobias the following. I, I Raphael, brought the memorial of your prayer before the Holy One, that is, before God, before the Holy God.

I, he says, took your prayer and brought it before God. To your question, then: prayer is not addressed directly to God; the angels mediate. Is God not present everywhere? Does God not know my prayer?

Does God not know the hidden things of my soul? My beloved, God is everywhere present and knows all things. But He wills that His will be served by all these beings, by all these existences, so that within this ministry they may taste His own glory and blessedness. That is all there is to it. And so the angels carry our prayers to God. Not that God does not know our prayers. God knows them. But the angels carry the prayers for the reason I just explained to you.

And the prayers of the saints as well, the angels carry. But it is made clear here that the prayers are brought before God, that is, they ascend to God, the prayers of all the saints, through the angels. People often say, how can a saint know my prayer? I call upon Saint George.

How can Saint George know? Is he present? Saint George is not present; Saint George is in Paradise. So how can he know? It is the angels who are present, and they offer up the prayers in the name of Saint George. That is, in his name. How else would we reach Saint George? The angels take the prayer and carry it up to God, in his name.

"I will honor those who honor me." And because the martyrs and the saints honored God, for this very reason God, in their name, grants the things that the faithful ask for. So the angel speaks again, an angel, to Cornelius, when he visits the centurion. Remember it, in the Acts of the Apostles, chapter 10, verse 4.

Your prayers have ascended as a memorial before God. So our prayers do ascend to heaven. Only the prayer must be right and genuine. There must be no holding of grudges in the person, no absence of love, no love of money. When the heart is pure, then the soul ascends to God.

Thank God.

the incense, which was the prayers of the saints, from the hand of the angel before God. So in this way, my beloved, the prayers of the saints are received. Here we have clearly the intercession of the saints, and also of the holy angels. God wills it so. He wills it so. He wills that saints intercede for others, and angels for other beings.

Beings interceding for beings. Why does God will this? Why God wills it, his purposes are hidden from us; but we might hint at this much: that God wishes to make all his creatures into a circle of love. For when you ask me to pray for you, that is already a mark of love, of communion, of love.

And when I ask you to pray for me, this is a communion of love. So then, God does not make His beings self-sufficient and autonomous, but makes them have a bond among themselves, and this bond is the bond of love, so that there may exist this communion of beings, which is such a vital element.

That is why we offer a prayer, you know, even to the Holy Angel. At Compline, toward the end, we have a prayer. And what do we say there at the end of the prayer? We say to the Holy Angel, and intercede for me before the Lord, that He may strengthen me in His fear, that He may confirm me in His own fear, that I may have the fear of God, that is, and show me worthy of His goodness.

and show me worthy as His servant, a worthy servant of His own goodness.

The golden altar we spoke of, what does it mean? It means Christ himself. Saint Andrew says this: the golden altar is Christ, and on this altar every liturgical and holy power, and the sacrifices of the martyrs, are offered up.

Indeed, every prayer is accepted through the altar. Christ became man, the Son of God incarnate offered His life as an atoning sacrifice, and this means that my prayers will ascend to God only through the power of that sacrifice. My prayer is not carried up to God unless it enters the altar, which is Christ, through His atoning sacrifice. My prayer does not ascend, you should know this.

Any prayer made, any sacrifice offered, any effort undertaken outside the recognition of Christ's sacrifice as the atoning sacrifice is rejected, unacceptable, and a vain labor.

Let us hold on to this, my beloved, so that we may know that everything they offer will be offered in the name of Jesus Christ, trusting in the power of his death. In the Christological sense, all these things are offered upon the golden altar, which is Christ himself. "And the angel took the censer, and filled it with the fire of the altar, and cast it upon the earth; and there were thunders and voices and lightnings and an earthquake."

The angel took the censer and filled it. That is, he filled the censer, the incense-holder, which here stands for the fire-pan, used by a figure of speech, as I told you. He filled it with fire from the altar and cast it down to the earth. He has been picturing the scenes of heaven, and now he flings the coals of the altar down upon the earth; and when the coals fell to the earth, the coals that had been kindled from the altar, then there came peals of thunder, rumblings, flashes of lightning, and an earthquake. This is the symbolic prelude of what is about to happen at once, and in a certain way it breaks that silence that had gone before, breaks it open for what is coming. It is the wrath of the Lamb, poured out upon the earth, and it has the purpose of teaching and correcting, but also the purpose of punishing.

Punishment for those who had the chance to repent. Punishment for those who would not be willing to repent. The thunders, the voices, the earthquake, and all the rest, what are all these? They are the terrors sent by the Lord. They are the very things the Lord said would come as terrors. And what are these terrors? Anything at all that can stir up fear in a person, that is what we call a terror. Saint Andrew of Caesarea says: through all these things the first signs of the end are marked out as terrors. They strike everyone with dread, and they draw the better-disposed toward conversion; they guide back those who have a good disposition, so that they might repent.

The climax of these fearful events, which are about to follow, as you will see further on, appears through this preparatory image, which says: And the seven angels who had the seven trumpets prepared themselves to sound them.

So the single angel, with whatever he casts down upon the earth, is a preparation. The climax of this preparation is that the seven angels, standing before the throne of the Divine Glory, are ready to sound their trumpets, that is, to set the plagues in motion, God willing. And the first angel sounded, and there came hail and fire mingled with blood, and it was cast upon the earth; and a third of the earth was burned up, and a third of the trees was burned up, and all green grass was burned up.

Let me interpret this for you in a few words. The first angel sounds, and then there came a terrible hail mingled with fire and with blood, and it fell upon the earth. From this strange hail, a third of the earth was destroyed. And a third of the plants, the trees, the same, and a third of the grass in general, the plant kingdom, a third.

What does this mean? That the first trumpet blast has a rather pedagogical character, and this is shown by the fact that only a third is struck. Which means that the destruction is not total, but is pedagogical and admonitory.

Since only a third is destroyed. Now here I want you to pay close attention, with the first plague of Pharaoh in Egypt in mind. I will remind you of it because it is very valuable to see how we approach it. I should also tell you that the seven plagues that come from the trumpet blasts echo the ten plagues of Pharaoh in Egypt.

We will look at the first and the seventh plague, which are echoed by the first trumpet blast of the angel. And do not forget, I will come back to this point, that the plagues of Pharaoh are historical. Do not forget this; what we are saying has a great deal to say, it matters enormously, it is the key to the interpretation. Pay attention to this point.

So listen to the first and the seventh plague. I am taking the main points, because of course in the sacred text there is much more. They are from the Book of Exodus, in chapter 7 for the first plague and in chapter 9 for the seventh plague.

You will remember that Moses, in the name of God, with his helper Aaron, his brother, who was three years older than him, appear before Pharaoh and tell him to let the people, the two million Hebrews, go across into the wilderness to worship God.

Of course Pharaoh suspects that if this people moves out to go into the wilderness, from there they will keep going, into the wilderness of Sinai, that from there they will leave for good. And it does not suit Pharaoh for so many people to leave, who are working hands and who had done so much work there; for this reason he is not persuaded.

God has already notified Moses not to be afraid if he meets resistance from Pharaoh, and that he will, in a manner of speaking, authorize him to bring plagues by the hand of Moses, to bring them upon Pharaoh and his people, who in the end will be forced, under the pressure of the plagues, to let the Hebrews go.

And so Moses and Aaron appear before Pharaoh and give him the warning. But he refuses, and so they foretell to him the first plague. Again he refuses, and the first plague comes upon them. And Moses and Aaron did so, just as the Lord had commanded them; and lifting up his rod, Aaron lifted up his rod and struck the water of the river, which is the river Nile, the very rivers from which the Egyptians drew great benefit: they got their drinking water, they watered their fields, everything. It is very well known how fertile the Nile is. That is, how fruitful the children of the Nile are, and how vital the Nile is for the life of Egypt. If Egypt did not have the Nile, Egypt would not exist. They even went so far as to make a god of the Nile, precisely because they credited it, throughout Egypt, as the reason their land is so fertile.

And raising his staff, he struck the water of the river in front of Pharaoh, that is, right before Pharaoh. Aaron struck it with his staff. The two of them are together, but it is Aaron who does this now: he strikes the river, the water, in front of Pharaoh and his attendants, his servants, and all the water in the river was turned to blood. The water became red as blood there in the river. The fish died, and the river grew foul and began to stink, and the Egyptians could no longer drink water from the river, and there was blood throughout all the land of Egypt.

They could no longer drink water from the river, nor from the wells, nor from any lakes, nor from waters that they might have stored in, as the text says clearly, wooden or stone vessels. Everywhere there was water, the same thing happened; it became red like blood.

The seventh plague. "And there was hail, and fire flaming in the midst of the hail" — there was hail, and fire that blazed within the hail itself. "And the hail was exceedingly great" — the hail came down in overwhelming abundance. "Such as had never been in all the land of Egypt since it became a nation."

Never did the Egyptians remember such hail falling on Egypt. As we sometimes say, the hail was the size of a walnut. It seems it was even larger than a walnut, for them to say that never had such hail fallen in Egypt, in the land of Egypt.

The hail struck throughout all the land of Egypt, from man to beast. Striking, isn't it, that the hail struck the whole of Egypt, except for the region where the Hebrews dwelt. All the plagues are inflicted everywhere except the region where the Hebrews live.

So too with the darkness, which is the second-to-last plague; the Hebrews had daylight, by the grace of God. For three days Egypt had a darkness so thick it could be felt, as the sacred text says. You would grope about trying to find something; outside, only darkness. So the hail struck, from man to beast. And the hail smote every plant in the field. The hail struck all the grass, and all the trees of the plain, in the plains, the hail shattered. The hail brought them crashing down.

And here I must tell you, briefly, that this fire is nothing other than, just like the voices; it says fire, voices, these are thunderclaps. During the time the hail is falling, there are thunderclaps and lightning bolts, flashes and bolts; when lightning strikes, a storm breaks out, and we all know it makes a tremendous noise. In the Hebrew language this is called, precisely, voices.

So the fire is nothing other than, it is not fire as we might understand it, as though fire were mingled with the hail. It is the lightning bolts that fall together with the hail. And what does red mean? Of course it is not blood, but it is red like blood.

And it is nothing other than a reddening that has occurred repeatedly. Do not forget that God, whatever He uses as His workings, does not take heavenly elements and bring them down to earth. Rather, He takes elements of the earth and clothes Himself in them, so to speak, to bring them as plagues upon the earth.

It is very natural, you see; He uses hail and He uses downpour. So we have often seen such signs repeated. As happened some years ago in America, on the coasts of Florida.

Something similar was observed there. What is it? Pay attention now. They are certain dinoflagellates. These dinoflagellates are a class of cryptogamic thallophytes, which develop within the water and are highly toxic.

I remember the newspapers reporting that people had been forbidden to walk near the shore, because as the wave broke the spores could be flung up onto the passersby, and they could come to harm.

Such was the toxicity of the water due to the presence of these dinoflagellates. And the water itself was deep red, like blood. So it appears that the river took on this same character. But the Nile did not acquire it from something known to the Egyptians.

Now notice that around April and May the river carries down a lot of decaying plant matter, and its water becomes a little cloudy and slightly red. But this has nothing to do with the plague. I say this now by way of explanation: it has nothing to do with the plague, because these are simply saprophytes; they are not toxic, they are not poisonous, the fish do not die, and the water is not unfit to drink. They simply let it stand, it settles, and they drink it.

Here, by contrast, we have a case where the water is unfit to drink, the fish died, and the river gave off a foul stench. This is precisely where the plague lies, and we see clearly that we have a case in which nature herself is indeed used, but in a way that harms man.

This great resemblance between the plagues of the last days, such as in this case the first plague of the trumpet, and the plagues of Pharaoh, allows us, my beloved, to consider that the plagues of Pharaoh constitute a historical precedent, or if you will, a historical type of the plagues of the last days.

We have other such historical types of the final plagues. Take Sodom and Gomorrah, for example. Sodom and Gomorrah are one of them, cities that were consumed with fire and brimstone from heaven. That is, it came down from the sky, from what we call heaven, and not from the heaven that is God.

When the rain falls we say the rain falls from the sky, in this sense. When the fire and the brimstone fell and burned up these two cities, their punishment was exemplary; no one was saved except Lot alone.

Unfortunately not his wife and his two daughters. The Apostle Peter tells us the following. So that you do not think I am simply telling you this on my own. No, I am saying nothing that is not deposited in Holy Scripture, or perhaps in a Father of our Church. So the Apostle Peter says, Second Peter 2:6: 'And turning the cities of Sodom and Gomorrah into ashes He condemned them with destruction, having made them an example to those who would afterward live ungodly.'

God set forth an example, that is, a type, a paradigm, a type, for those who in the future would commit impiety. So then, here we see, my beloved, that just as with Sodom and Gomorrah, so too the ten plagues of Pharaoh are a historical type of the plagues of the last days.

For this reason it must not escape us that the impious will not go unpunished. The impious will most certainly be punished. And something very noteworthy. Pay attention: the plagues of Pharaoh were real. First of all, they constitute a historical type. They were, then, real plagues, which fell upon human beings and upon animals.

Upon the bodies of human beings, upon animals, and upon plants, and they brought about destruction. What does this mean? That the plagues of the last days will be real. They will not, in other words, be merely metaphorical. I explained this, I said it two or three times. A historical type. What does this mean? It means that we cannot view, my beloved, the plagues, the plagues of the Apocalypse in a metaphorical or allegorical way, and say, perhaps it is simply, I don't know, something else, and that John the Evangelist wants to present this something else through an image, and that this image is the hail, is the fire, is this, is that.

If the ten plagues of Pharaoh are an image, then just as much, my beloved, the plagues of the last days are an image too. The plagues of Pharaoh, then, are not an image, they are reality. And as I explained to you, they took place in the past at an unsuspected time. When?

In the fifteenth century B.C., so that those plagues might come and tell us that the very same thing, only God knows with what intensity it may still come, will also happen at the end of history, when human beings will have apostatised from God, will have sinned terribly, and their apostasy, since this mystery of lawlessness is already at work, will have brought the Antichrist. So you understand, my beloved, we are dealing with realities here.

And God has secured His truths by His previous acts. And these previous acts of His are the historical types. So do not say, oh, never mind, these are just fairy tales. No, my beloved, they are not fairy tales; they are truth.

It is a fearful truth. We have the historical precedents, and for this reason each one of us, all of us, should try to order our lives according to the will of God, so that we are not found in the rank of the apostates and the lawless, but in the rank of the people of God; and God knows how to save His people. Just as the Hebrews in Goshen back then could be kept free from those plagues that fell upon Egypt, so God will know, He will have His way, of saving His own people in the midst of these plagues.

It is a matter of believing with all the strength of our soul and beginning to live the spiritual life. We will continue, God willing, next Sunday.

Ήδη, αγαπητοί μου, συνεπληρώθη η λύσις της έκτης σφραγίδος με το περιεχόμενο των δύο διαψαλμάτων, όπως θα ενθυμείστε, πρώτων εορτών. Απομένει η εβδόμη σφραγίς, με την οποίαν ολοκληρούται και η αποσφράγησις του βιβλίου των Βουλών του Θεού, που αποκαλύπτει μία προς μία το εσφαγμένον αρνίον, ενθυμείστε αυτή την ουρανία εικόνα, των εσφαγμένων αρνίων που είναι ο Ιησούς Χριστός. Με το άνοιγμα της Εβδόμης Σφραγίδος, ξεδιπλώνεται μια νέα επτάδα οπτασιών, η οποία έχει ως χαρακτηριστικό της τις σάλπιγγες.

Η πρώτη επτάδα είχε τις σφραγίδες, η δευτέρα επτάδα έχει τις σάλπιγγες. Σαλπίζει η πρώτη σάλπιγξ και αποκαλύπτεται μια οπτασία. κατόπιν σαλπίζει η Δευτέρα Σάλπιγξ και αποκαλύπτεται άλλη οπτασία και ούτω καθεξής.

Η έκτασις, εδώ θέλω λίγο επιτείνετε την προσοχή σας, είναι ένα λεπτό σημείο, η έκτασις αυτών των νέων οραμάτων καλύπτει την περιοχή από το 8ο κεφάλαιο έως το 11ο κεφάλαιο. Πρέπει να σημειώσουμε ότι δεν πρόκειται περί μιας επιπροσθέτου χρονικής ακολουθίας από αυτή τη δευτέρα ομάδα, επτάδα, σε σχέση με την πρώτη επτάδα. Δεν πρόκειται.

Αλλά τι είναι; Η πρώτη επτάδα, οι επτά σφραγίδες, που μέχρι τώρα έχουμε αναλύσει, μένει η τελευταία που θα πούμε σήμερα, καλύπτει το χρονικό διάστημα από τις εποχές που εγγράφει εις το βιβλίο της Αποκαλύψεως, ή αν θέλετε από τις εποχές της πρώτης παρουσίας του Χριστού έως της εποχής της δευτέρας παρουσίας του Χριστού.

Οι επτά σφραγίδες, με τις επτά αποκαλύψεις, τις επτά οράσεις, καλύπτει όλην αυτή την περιοχή που υπάρχει μεταξύ της πρώτης και της δευτέρας παρουσίας του Χριστού. Αυτή η πλήρωσις της δευτέρας επτάδος που θα αναλύσουμε στη συνέχεια και έχουμε μία σάλπιγγα, όχι τώρα πια σφραγίδα, σαλπίζει ένας άγγελος και ανοίγει ένα όραμα, σαλπίζει δεύτερος άγγελος, ανοίγει δεύτερο όραμα, παρακάτω θα έχουμε μία τρίτη επτάδα που είναι οι φιάλες, αλλά θα φτάσουμε εκεί και θα δούμε πιο περισσότερα, αυτή η όλη αποκάλυψις δεν καταλαμβάνει κάποιο καινούργιο χρόνο, Δηλαδή, δεν είναι κάτι που τελειώνουν οι επτά σφραγίδες και από εκεί και πέρα αρχίζουν οι επτά σάλπιγγες.

Όχι, δεν έχουμε άλλον χρόνο. Σας λέω, τι είναι αυτές οι επτά σάλπιγγες, τα επτά οράματα; Είναι συμπλήρωσις των πρώτων επτά οραμάτων που αναφέρονται με το άνοιγμα, η λύσις των επτά σφραγίδων. Ώστε λοιπόν, οι πρώτες σφραγίδες, οι επτά σφραγίδες, δίδουν ένα αδρό, γενικό διάγραμμα της ιστορίας που υπάρχει μεταξύ της πρώτης και δευτέρας παρουσίας του Χριστού.

Η δευτέρα επτάδα συμπληρώνει λεπτομέρειες και η τρίτη επτάδα με τις φιάλες ομοίως συμπληρώνει λεπτομέρειες. Δεν πρόκειται λοιπόν περί άλλου χρόνου, αλλά περί γεμίσματος θα λέγαμε, του γενικού διαγράμματος που εδόθη με τη λύσιν των επτά σφραγίδων.

Εκείνο πάντως που διακρίνει την Δευτέρα Επτάδα, όπως και την Τρίτη, όπως θα ιδείτε, δεν είναι τι άλλο παρά μία λεπτομερειακότης των οραμάτων, μία περιπλοκότης, μία δυσληπτότης, κάτι πολύ δύσκολο, οι ερμηνευτές έχουν πάρα πολύ δυσκολευτεί να αναλύσουν αυτές τις εικόνες, και ακόμα μία φοβερότης, μία δραματικότης.

Όλα αυτά εκτυλίσσονται στην ανάλυση των 7 σαλπίγγων, των 7 οραμάτων που αντιστοιχούν στις 7 σάλπιγγες, στις 7 σάλπιγγες, και όπως σας εξήγησα είναι πτυχές της λύσεως των 7 σφραγίδων. Σας διαβάζω, είμεθα στο 8ο κεφάλαιο, από στίχους 1 έως 6.

Και ότε ήνοιξε την σφραγίδα την εβδόμην, εγένετο σιγή εν τω ουρανώ ως ημιώριον. Και είδον τους επτά αγγέλους οι ενώπιον του Θεού εστήκασι, και εδόθησαν αυτοίς επτά σάλπιγγες. Καὶ ἄλλος ἄγγελος ἦλθε καὶ ἐστάθη ἐπὶ τοῦ θυσιαστηρίου, ἔχων λιβανωτὸν χρυσοῦν, καὶ ἐδόθη αὐτῷ θυμιάματα πολλά, ἵνα δώσῃ ταῖς προσευχαῖς τῶν ἁγίων πάντων ἐπὶ τὸ θυσιαστήριον τὸ χρυσοῦν τὸ ἐνώπιον τοῦ θρόνου.

καὶ ἀνέβη ὁ καπνὸς τῶν θυμιαμάτων ταῖς προσευχαῖς τῶν ἁγίων ἐκ χειρὸς τοῦ ἀγγέλου ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ.

Καὶ εἴληφεν ὁ ἄγγελος τὸν λιβανωτὸν καὶ ἐγέμισεν αὐτὸν ἐκ τοῦ πυρὸς τοῦ θυσιαστηρίου καὶ ἔβαλεν εἰς τὴν γῆν. καὶ ἐγένοντο βρονταὶ καὶ φωναὶ καὶ ἀστραπαὶ καὶ σεισμός. Καὶ οἱ ἑπτὰ ἄγγελοι, οἱ ἔχοντες τὰς ἑπτὰ σάλπιγγας, ἡτοίμασαν ἑαυτοὺς ἵνα σαλπίσωσιν. Καὶ ἐρχόμεθα ἀγαπητοί μου νὰ δοῦμε τὸ κείμενο βῆμα πρὸς βῆμα.

Και όταν άνοιξε την σφραγίδα την Εβδόμη, ποιος άνοιξε το εσφαγμένον αρνίον Εκείνο που στέκεται μπροστά στο βιβλίο των βουλών του Θεού, Και που ο Ευαγγελιστής Ιωάννης ερωτάται από έναν πρεσβύτερο, ποιος θα λύσει τις σφραγίδες, ακούστηκε φωνή, δεν υπάρχει κανείς που να λύσει, όχι λέει υπάρχει κάποιος, είναι το εσφαγμένον αρνίον, δεν θυμάστε είναι παλιό θέμα, έκλαιγα πολύ, δεν θα γνωρίσουμε τις βουλές του Θεού, όχι υπάρχει, είναι το εσφαγμένον αρνίον, αυτό λύνει μία-μία σφραγίδα, δηλαδή αποκαλύπτει προοδευτικά την πορεία, Βασιλεία της Εκκλησίας μέσα στο χρόνο και δείχνει τι θα γίνει και ποιες είναι οι βουλές του Θεού, ώστε λοιπόν το βιβλίο είναι το σύμβολο των βουλών του Θεού όπως παλιά λέγανε.

Και φθάνουμε τώρα εις την Εβδόμην Σφραγίδα. Καὶ ὅτε ἤνοιξεν τὴν σφραγῖδα τὴν ἑβδόμην, ἐγένετο σιγὴ ἐν τῷ οὐρανῷ ὡς ἡμιώριον, όταν ανοίχθηκε από το αρνίον τον Ιησούν Χριστόν. Η Εβδόμη Σφραγίδα έγινε ησυχία στον ουρανό κάπου μισή ώρα.

Η Εβδόμη Σφραγίς, αγαπητοί μου, κατά το άνοιγμά της περιέχει δύο πλευρές. Η μία αναφέρεται εις αυτήν ταύτην την Εβδόμην Σφραγίδα και η δευτέρα αναφέρεται εις την απαρχήν της νέας επτάδος πληγών που αντιπροσωπεύεται από τις επτά σάλπιγγες που σαλπίζουν αντίστοιχοι επτά άγγελοι.

Ως προς την πρώτη πλευρά, αυτή που αναφέρεται εις αυτήν ταύτην την Εβδόμην Σφραγίδα, θα είχαμε να παρατηρήσουμε τούτο, γίνεται σιγή στον ουρανό, για να δείξει ότι, εις το τέλος των πληγών της ιστορίας, θα επέλθει κατάπαυση των πάντων, σιγή του κακού και παραμέρηση των ασεβών, και όλων των παθών, σιγή.

Όλα θα κατασιγάσουν, καταστροφή, σεισμός, θύελλες, τα ουράνια σώματα έχουν σαλευτεί, όλα αυτά κάποια στιγμή έρχεται να γίνουν και γίνεται μία σιγή, όλα τελείωσαν, διότι η Εβδόμη Σφραγίς είναι η τελευταία.

Και βλέπουμε, όπως λέγει ο Άγιος Ανδρέας ο Καισαρείας, συχνά ο αριθμός των 7 παραλαμβάνεται ως ο αιών τούτος και σαββατισμός και την ανάπαυση των Αγίων σύστοιχος, όπως θα δούμε στη συνέχεια. Δηλαδή, όλα θα έχουν σταματήσει, αυτό θα πει σαββατισμός, αλλά θα το δούμε στη συνέχεια.

Πράγματι, η Εβδόμη Σφραγίδα, ως Εβδόμη Σφραγίδα, σημειούται σιγή κατά το άνοιγμά της, γιατί υπενθυμίζει τον Σαββατισμό της Εβδομάδος και τον Σαββατισμό της Ιστορίας. Τι θα πει Σαββατισμός; Θα πει ανάπαυσις, θα πει σιγή, θα πει αργία, θα πει απραξία, δεν υπάρχει πράξις πια, πράγματι, η ιστορία τελείωσε.

Τι θα πει πράξις; Ιστορία, συνδεδικότα, δηλαδή γεγονότα, όταν αυτά τελειώσουν, τότε επέρχεται ο Σαββατισμός, έρχεται η σιγή, αλλά σημειώσατε, ότι αυτή η σιγή θα επέλθει επάνω στην κρίση, γιατί θα έχουν τελειώσει όλα.

Πολύ συχνά οι πατέρες μας μιλούν για αυτόν τον Σαββατισμό, και τον Σαββατισμόν αυτόν τον έχει ο κάθε άνθρωπος, βέβαια είναι η 7η ημέρα του Σαββάτου, της αργίας. Σταματά κάθε εργασία, αποδίδεται λατρεία εις τον Θεόν, θα καθίσεις λέει την εβδόμη ημέρα, ποιήσεις Σάββατα Κυρίῳ τῷ Θεῷ σου, αργία για να προσφέρεις λατρεία εις τον Θεόν, αλλά ο βίος του ανθρώπου μοιάζει με μία εβδομάδα, τις έξι ημέρες εργάζεται και οι έξι ημέρες είναι όλη η ζωή του ανθρώπου, την εβδόμη ημέρα αναπαύεται και είναι ο θάνατος, διότι δεν έχει το σώμα του να εργαστεί, είναι στον τάφον το σώμα.

Και τότε, αν είναι ευσεβής, είναι στον Παράδεισον, τότε εκεί σαββατίζει. Τι περιμένει; Την Ανάσταση των Νεκρών. Για να φύγει από την εβδόμη ημέρα, να περάσει στην ογδόη ημέρα. Η ογδόη ημέρα είναι η μία των Σαββάτων, εκείνη κατά την οποία ο Κύριος ανέστη και είναι η Ανάσταση των Νεκρών. Την εβδόμη ημέρα υπάρχει σιγή, την ογδόη ημέρα όμως δεν υπάρχει πια σιγή.

Θα γίνει η Ανάσταση των Νεκρών, θα πάρουν οι άνθρωποι πίσω τα χαμένα τους σώματα και τότε η κτίσις θα έχει γίνει καινούργια και τότε θα υπάρχει εις τους αιώνας των αιώνων, μέσα στην καινή αυτή, την καινούργια αυτή κτίση, η αιωνία δοξολογία του Θεού.

Δεν θα υπάρχει λοιπόν η σιγή, ώστε η σιγή είναι αυτή που είναι μετά από τις πληγές, λίγο πριν από τη Δευτέρα του Χριστού Παρουσία, όταν όλα, τώρα σχηματικά το λέω αυτό γιατί δεν μπορούμε να τα μετρήσουμε αυτά τα πράγματα, είναι ο χρόνος εκείνος που θα έχουν τελειώσει τα πάντα και θα αναμένεται η Ανάσταση των Νεκρών.

Εις αυτό το σημείο, τότε έχουμε την σιγή ως ημίωρον εν τω ουρανώ, τερματίζεται το άνοιγμα των επτά σφραγίδων, που όπως σας είπα από την αρχή, δείχνει με αδρές γραμμές την πορεία της ιστορίας. Τι σημαίνει ότι ή το ως ημίωρον ή ημιώριον αλλη γραφή, η σιγή αυτή, δηλαδή μια σιγή που κράτησε μόνο μισή ώρα, γι' αυτό γράφει ο Άγιος Ανδρέας Καισαρείας.

Το του καιρού εμφαίνει βραχύ, ενώ των πληγών επαγομένων και των επιγείς συντελουμένων, η του Χριστού Βασιλεία φανήσεται. Είναι αυτός ο πολύ μικρός χρόνος που θα έχουν τελειώσει οι πληγές και θα αναμένεται η Δευτέρα του Χριστού Παρουσία.

Γι' αυτό βάζει ημίωρον, είναι μια συμβολική θέσις για να δείξει ότι δεν είναι ολόκληρος ο χρόνος. Όπως και η παρουσία του Αντιχρίστου δεν θα είναι παρά τρισήμιση χρόνια και βάζει αυτό το μισό όχι μόνο γιατί είναι πραγματικά τρισήμιση χρόνια αλλά και για να δείξει ότι είναι πολύ μικρός ο καιρός.

Όταν βάζει η Αγία Γραφή μισή ώρα δείχνει πάντοτε το γρήγορο, το βραχύ του χρόνου. Υπάρχει όμως και η άλλη πλευρά τώρα της Εβδόμης Σφραγίδος, όταν λύεται προηγείται μία σιγή, είναι το ίδιο πράγμα τώρα, το ένα είναι το κλείσιμο των 7 σφραγίδων, να μην μπερδευτείτε, και ταυτοχρόνως είναι το άνοιγμα των 7 σαλπίγγων.

Το κλείσιμο των 7 σφραγίδων και το άνοιγμα των 7 σαλπίγγων συμπίπτουν στην Εβδόμη Σφραγίδα. Είναι λεπτό το σημείο, προσέξτε. Έχουμε λοιπόν στην ιδία την Σφραγίδα, την Εβδόμη, τη Δευτέρα Πλευρά τώρα, η οποία είναι η έναρξις των Επτά Σαλπίγγων.

Τι δείχνει αυτό; Δείχνει ότι αυτή η σιγή που υπάρχει, ότι θα επακολουθήσει κάτι φοβερό. Προσέξτε, μην μπερδέψετε τα προηγούμενα που σας είπα, υπονοώ ότι κλείνει τώρα, ανοίγει και τι άλλο; Θα γίνει κάτι φοβερό, ενώπιον τούτου φοβερού που θα γίνει, τι είναι, το ξετύλιγμα των επτά σαλπίγκων, των επτά οραμάτων, των επτά σαλπισμάτων, εκ των επτά σαλπίγκων, που δείχνει την έκπληξη των Αγγέλων, ενώπιον του τι πρόκειται να γίνει, μένουν εναιοί και περιμένουν, τώρα τι θα γίνει, Λέγει ο Δοσίθεος Ιεροσολίμων, Ιγάρ έκπληξης σιγήν κατεργάσεται. Δηλαδή, όταν κανείς εκπλήσσεται δεν ομιλεί, γι' αυτό λέγει ότι η σιγή έγινε εις των Ουρανών. Και τώρα όλοι οι Άγγελοι βλέπουν τι θα γίνει. Αλλά αυτό το τι θα γίνει, για να μην μπερδευτείτε, στην πραγματικότητα είναι πάλι από την αρχή. Είναι οι λεπτομέρειες των επτά σφραγίδων.

Συνεπώς πούμε από την αρχή του χρόνου, σας είπα, δεν προστίθενται οι χρόνοι, δεν πάμε στο τέλος των 7 σφραγίδων χρονικά, στην αρχή των 7 σαλπίγκων, όχι, ένας είναι ο χρόνος, από την 1η έως την 2η παρουσία του Χριστού, δεν έχουμε άλλο χρόνο, το είπα 2-3 φορές, πάλι λέγω, πάλι λέγω και να τα κάνω σαφή όσο μπορώ.

Αυτή λοιπόν η Δευτέρα Πλευρά της Λύσεως, της Εβδόμης Σφραγίδος, όπως σας είπα, δείχνει αυτήν την έκταση της πληρώσεως των Επτά Σφραγίδων. Πριν όμως εκδιπλωθούν αυτά τα γεγονότα των Επτά Σαλπισμάτων, γίνεται μία προπαρασκευή αυτών των Οπτασιών, η οποία είχε ως εξής.

Και είδαν τους επτά αγγέλους οι οποίοι ενώπιον του Θεού εστήκασιν, στέκονται μπροστά στον Θεό, και εδόθησαν αυτοίς επτά σάλπιγγες. Δόθηκαν εις αυτούς επτά σάλπιγγες. Υποθέσατε, πώς να το πάρω τώρα, όπως ένα στράτευμα που είναι ο διοικητής που παίρνει αναφορά τρόπον τινά, να πω να το πω, και είναι μπροστά οι αρχηγοί των λόχων. Είναι μπροστά από τον διοικητή, δόθηκαν σάλπιγγες εις αυτούς για να κάνουν μια αποστολή.

Κάπως έτσι, να το φανταστούμε σε αυτήν την εικόνα. Του ότι είναι έτοιμοι να δεχθούν κάποια αποστολή παίρνοντας ο καθένας μία σάλπιγγα. Που θα γίνει εκείνος που θα ανοίγει το κάθε όραμα και συνεπώς την κάθε πληγή.

Θα είχαμε να πούμε αυτό που γράφει το βιβλίο τούτο Τωβίτ. Ότι οι άγγελοι πράγματι υπηρετούν τις βουλές του Θεού. Λέει επί παραδείγματι εκεί στο 12ο κεφάλαιο στίχος 15, Στους δύο εκπλήκτους, τον Τωβίτ και τον Τωβία, Πατέρα και Υιόν, ἐγώ εἰμι Ραφαὴλ, εἷς ἐκ τῶν ἑπτὰ ἀγγέλων, οἳ προσαναφέρουσιν τὰς προσευχὰς τῶν Ἁγίων καὶ εἰσπορεύονται ἐνώπιον τῆς δόξης τοῦ Ἁγίου.

Εγώ είμαι ένας, λέγει Ραφαήλ, από τους επτά αγγέλους που είναι μπροστά στον θρόνο του Θεού, που προσφέρουμε τις προσευχές των πιστών. Ενώπιον του Θεού, ενώπιον της δόξης του Θεού. Κρατήστε αυτό ότι οι άγγελοι προσφέρουν τις προσευχές των πιστών. Είναι αγαπητοί μου τα λειτουργικά πνεύματα οι άγγελοι που μετ' ευλαβείας στέκονται μπροστά στην Θείαν Δόξαν και που είναι έτοιμα τα λειτουργικά αυτά πνεύματα, τα υπηρετικά αυτά πνεύματα να αποσταλούν προς κάθε διακονία.

Ακόμα η Σάλπιγγα είναι γνωστό ότι χρησιμοποιείται στην Αγία Γραφή δια την σήμανση ενάρξεως σπουδαίων καιρών ή εορτών. Όπως εμείς έχουμε το κανόνι που πέφτει για να δηλώσει την αρχή ή το τέλος μιας γιορτής ή του νέου έτους ή ενός γεγονότος, ένα μεγάλο γεγονός.

Δεν έχουν καμπάνα, έτσι είχαν οι Εβραίοι, ή τουλάχιστον γράφει στην Αγία Γραφή, την Σάλπιγγα. Εσάλπιζαν οι Σάλπιγγες για να δηλώσουν τι να έρθει και το τέλος ενός γεγονότος. Αλλά ακόμα η Σάλπιγγα χρησιμοποιείται για την σήμανση εσχατολογικών γεγονότων.

Εκείνα που πρόκειται να γίνουν στο τέλος του κόσμου, της ιστορίας. Και μάλιστα κατά την ημέρα της Κρίσεως και της Αναστάσεως των Νεκρών. Γράφει επί παραδείγματι ο Απόστολος Παύλος, εν Α' Θεσσαλονικείς 4,16, ὅτι αὐτὸς ὁ Κύριος, ἐν κελεύσματι, με εντολή, διαταγή, ἐν φωνῇ Ἀρχαγγέλου, καὶ ἐν σάλπιγγι Θεοῦ, με σάλπιγγα Θεού, καταβήσεται ἀπ' οὐρανοῦ καὶ οἱ νεκροὶ ἐν Χριστῷ ἀναστήσονται πρῶτον, θα αναστηθούν πρώτον.

Ή όπως λέγει ο Κύριος εις το κατά Ματθαίον 24,31, καὶ ἀποστελεῖ τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ μετὰ σάλπιγγος φωνῆς μεγάλης καὶ ἐπισυνάξουσι, θα μαζέψουν τοὺς ἐκλεκτοὺς αὐτοῦ ἐκ τῶν τεσσάρων ἀνέμων ἀπ' ἄκρων οὐρανῶν ἕως ἄκρων αὐτῶν. Δηλαδή θα μαζέψουν όλους τους πιστούς.

Καὶ ἄλλος ἄγγελος ἦλθε καὶ ἐστάθη ἐπὶ τοῦ θυσιαστηρίου, ἔχων λιβανωτὸν χρυσοῦν, καὶ ἐδόθη αὐτῷ θυμιάματα πολλά, ἵνα δώσει ταῖς προσευχαῖς τῶν Ἁγίων πάντων, ἐπὶ τὸ θυσιαστήριον τὸ χρυσοῦν τὸ ἐνώπιον τοῦ θρόνου.

Ο θρόνος, οι επτά άγγελοι μπροστά, βέβαια το σκηνικό το γνωρίζετε, είναι όλο εκείνο που μέχρι τώρα έχει συμπληρωθεί. Ένας άλλος άγγελος, όγδοος άγγελος, έξω του αριθμού των επτά, ήλθε και στάθηκε μπροστά από το θυσιαστήριον, το χρυσούν.

Και πήρε λιβανωτόν, το λιβανωτόν είναι το λιβάνι, αλλά κατά συνεκδοχή αναφέρεται και εις το θυμιατήριον, που λέγεται στην Παλαιά Διαθήκη το θυμιατήριον πυρίον, έτσι λέγεται πυρίον, πυ ύψιλον από την πυρά, επειδή ήταν σκεύος και μέσα με ένα κάρβουνα, λέγεται πυρίον, κατά συνεκδοχή λοιπόν λέγεται λιβανωτόν το πυρίον.

Συνεπώς, επήρε θυμιατό και ήρθε στο θυσιαστήριο το χρυσούν, του δόθηκαν πολλά θυμιάματα, του δόθηκαν, συνεπώς από κάπου του δόθηκαν και τούτο για να τα δώσει υπέρ των προσευχών των Αγίων, όλων των Αγίων, μπροστά στο θυσιαστήριο το χρυσό που ήταν ενώπιον του θρόνου.

Τι σημαίνει αυτό, τι είναι αυτά τα θυμιάματα, είναι οι προσευχές των Αγίων, το ξανασυναντήσαμε αυτό στο Βιβλίο της Αποκαλύψεως, για να τις προσφέρει ο Άγγελος ως θυμίαμα ενώπιον του Θεού, όλες οι προσευχές των Αγίων, οι προσευχές αυτές είναι, ως περιεχόμενο, η αίτησις ελέους, της Βασιλείας του Θεού, η στήριξις των πιστών και η τιμωρία του κακού.

Εξάλλου, οι πληγές που θα επακολουθήσουν και είναι αυτό το προοίμιο των όσων λέμε, δεν είναι τι άλλο παρά μία απάντηση, οι επτά πληγές, η απάντηση εις τις προσευχές των Αγίων που προσφέρει ο Άγγελος εις τον Θεό.

Εδώ βλέπουμε ότι η προσευχή των Αγίων παρομοιάζεται με θυμίαμα ή καπνό θυμιάματος που ανέρχεται προς τον Ουρανό. Διότι παίρνει τα θυμιάματα, τα ρίπτει στο θυσιαστήριον, και ανεβαίνει ο καπνός. Πράγματι, τον θυμίστε που το λένε αυτό, κατευθυνθήτω, στον 140 Ψαλμόν στίχος 2.

Κατευθυνθήτω ἡ προσευχή μου ὡς θυμίαμα ἐνώπιόν σου. Ας κατευθυνθεί η προσευχή μου σαν θυμίαμα μπροστά σου. Αλλά και οι προσευχές των Αγίων, παρατηρήστε, ότι προσφέρονται υπό των Αγίων Αγγέλων προς τον Θεό.

Τούτο φαίνεται από τον Αρχάγγελο Ραφαήλ που σας είπα προηγουμένως, που λέγει εις τον Τοβίτ και τον Τοβία το εξής. Ἐγώ, ἐγὼ Ραφαήλ, προσήγαγον τὸ μνημόσυνον τῆς προσευχῆς ὑμῶν ἐνώπιον τοῦ Ἁγίου, ενώπιον του Θεού δηλαδή, του Αγίου Θεού.

Εγώ, λέει, πήρα την προσευχή σας και την έφερα ενώπιον του Θεού. Στην ερώτησή σας, η προσευχή δεν απευθύνεται κατευθείαν εις τον Θεόν, μεσολαβούν οι άγγελοι. Ο Θεός δεν είναι πανταχού παρών, δεν γνωρίζει ο Θεός την προσευχή μου;

Τα κρύφια της ψυχής μου δεν γνωρίζει ο Θεός; Αγαπητοί μου, ο Θεός είναι πανταχού παρών και τα πάντα γνωρίζει. Αλλά θέλει όμως να υπηρετείται το θέλημά Του από όλα αυτά, από όλες αυτές τις υπάρξεις, ώστε μέσα σε αυτήν τη διακονία να γεύονται τη δόξα και τη μακαριότητα τη δική Του. Αυτό είναι όλο. Έτσι λοιπόν, οι άγγελοι μεταφέρουν τις προσευχές μας εις τον Θεό. Όχι ότι ο Θεός δεν γνωρίζει τις προσευχές μας. Τις γνωρίζει ο Θεός. Αλλά οι άγγελοι μεταφέρουν τις προσευχές για τον λόγο που σας εξήγησα.

Και των Αγίων, και των Αγίων τις προσευχές, οι Άγγελοι μεταφέρουν. Αλλά φανερών εδώ, ότι οι προσευχές αναφέρονται εις τον Θεόν, δηλαδή ανεβαίνουν προς τον Θεόν, όλων των Αγίων, διά των Αγγέλων. Λένε πολλές φορές, πώς μπορεί να γνωρίζει ένας Άγιος την προσευχή μου; Επικαλούμαι τον Άγιο Γεώργιο.

Πώς μπορεί ο Άγιος Γεώργιος να γνωρίζει, είναι παρών; Ο Άγιος Γεώργιος δεν είναι παρών, ο Άγιος Γεώργιος είναι εις τον Παράδεισον. Τότε πώς μπορεί να γνωρίζει; Παρόντες είναι οι Άγγελοι, οι οποίοι εξ ονόματος του Αγίου Γεωργίου προσάγουν. Δηλαδή, εξ ονόματος. Εμείς πώς αλλιώς θα φτάσουμε στον Άγιον Γεώργιον; Παίρνουν την προσευχή οι Άγγελοι, την οδηγούν εις τον Θεόν, εξ ονόματος.

Θα τιμήσω εκείνους που με τιμούν. Και επειδή οι μάρτυρες και οι Άγιοι ετίμησαν τον Θεόν, γι' αυτό ακριβώς και ο Θεός εξ ονόματός των δίδει εκείνα τα οποία οι πιστοί ζητούν. Λέγει λοιπόν, ο Άγγελος πάλι, Άγγελος, στον Κορνήλιο, που τον επισκέπτεται τον Εκατόνταρχο, ενθυμηθείτε εις τας Πράξεις, 10ο κεφάλαιο, στίχος 4.

Αι προσευχές σου ανέβησαν εις μνημόσυνον ενώπιον του Θεού. Ανεβαίνουν λοιπόν οι προσευχές μας στον Ουρανό. Αρκεί μόνο να είναι προσευχή σωστή και γνησία. Να μην υπάρχει στον άνθρωπο η μνησικακία, να μην υπάρχει η απουσία της αγάπης, να μην υπάρχει η φιλαργυρία. Όταν είναι καθαρή καρδιά, τότε η ψυχή ανεβαίνει στο Θεό.

Ευχαριστώ Θεό.

των θυμιαμάτων που ήσαν οι προσευχές των Αγίων από το χέρι του Αγγέλου ενώπιον του Θεού. Έτσι όπως είπαμε αγαπητοί μου, γίνονται δεκτές οι προσευχές των Αγίων. Εδώ έχουμε σαφώς την μεσιτείαν των Αγίων, αλλά και των Αγίων Αγγέλων. Ο Θεός έτσι το θέλει. Έτσι το θέλει. Θέλει να μεσιτεύουν Άγιοι υπέρ άλλων, οι Άγγελοι υπέρ άλλων όντων.

Όντα υπέρ όντων. Τι το θέλει ο Θεός. Γιατί το θέλει ο Θεός, οι βουλές του είναι άγνωστες, θα μπορούσαμε όμως να υπονοήσουμε το εξής, ότι ο Θεός θέλει να κάνει όλα τα όντα του κύκλο της αγάπης. Διότι, όταν εσείς μου πείτε να προσευχηθώ για σας, αυτό είναι ένα δείγμα αγάπης, κοινωνίας, αγάπης.

και όταν εγώ ζητήσω από εσάς να προσευχηθείτε, είναι μία κοινωνία αγάπης. Έτσι λοιπόν, ο Θεός δεν κάνει αυτάρκη και αυτόνομα τα όντα Του, αλλά τα κάνει να έχουν ένα σύνδεσμο μεταξύ Των και αυτός ο σύνδεσμος είναι ο σύνδεσμος της αγάπης για να υπάρχει αυτή η κοινωνία των όντων που είναι τόσο σπουδαίο στοιχείο.

Γι' αυτό λέμε προσευχή, ξέρετε, και στον Άγιον Άγγελον. Στο απόδειπνο προς το τέλος έχουμε και μία ευχή. Και τι λέμε γι' στο τέλος εκεί της ευχής. Λέμε στον Άγιον Άγγελον, και πρέσβευε υπέρ εμού προς τον Κύριον, του επιστήριξαί με τον φόβο αυτού, να με επιστηρίξει στον δικό του τον φόβο, να έχω φόβο Θεού δηλαδή, και άξιον ανάδειξέ με της αυτού αγαθότητος.

και να με αναδείξει άξιον δούλον του, άξιον δούλον της δικής του αγαθότητος.

Το χρυσόν θυσιαστήριον που αναφέραμε, τι σημαίνει; Σημαίνει τον ίδιο τον Χριστό. Φησὶ ὁ Άγιος Ανδρέας· θυσιαστήριον δὲ χρυσοῦν ὁ Χριστός ἐστιν, ἐν ᾧ θυσιαστηρίῳ πᾶσα λειτουργικὴ καὶ ἁγία δύναμις καὶ αἱ μαρτυρικαὶ θυσίαι προσφέρονται.

Πράγματι, κάθε προσευχή γίνεται δεκτή διὰ τοῦ θυσιαστηρίου. Ἔγινε Χριστός, προσέφερε τὴ ζωή του, ἐνανθρωπήσας ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ, προσέφερε τὴ ζωή του ὡς ἱλαστήριο θυσία, ἱλαστήριο θυσία, ποὺ σημαίνει ὅτι τότε θὰ ἀνεβοῦν οἱ προσευχές μου στὸ Θεό, δυνάμει θυσίας. Δὲν ὁδηγεῖται ἡ προσευχή μου στὸ Θεό, ἐὰν δὲν μπεῖ στὸ θυσιαστήριο, ποὺ λέγεται Χριστός, ἡ ἱλαστήριος θυσία Του. Δὲν ἀναβαίνει προσευχή μου, νὰ τὸ γνωρίζετε.

Ὁποιαδήποτε προσευχὴ γίνει, ὁποιαδήποτε θυσία γίνει, ὁποιαδήποτε προσπάθεια γίνει, ἔξω ἀπὸ τὴν ἀναγνώριση τῆς θυσίας τοῦ Χριστοῦ, ὡς ἱλαστηρίου θυσίας, αὐτὴ εἶναι ἀπόβλητη καὶ ἀπαράδεκτη καὶ μία ματαιοπονία.

Αυτό να το γνωρίζουμε αγαπητοί μου, θα ξέρουμε λοιπόν ότι κάθε τι που θα προσφέρουν θα είναι εν ονόματι του Ιησού Χριστού, πιστεύοντες εις την δύναμη του θανάτου του. Στη χριστολογική περίπτωση, αυτοί ότι προσφέρονται τα πάντα εις το χρυσό θυσιαστήριο που είναι ο Χριστός. Καὶ εἴληφεν ὁ ἄγγελος τὸν λιβανωτὸν καὶ ἐγέμισεν αὐτὸν ἐκ τοῦ πυρὸς τοῦ θυσιαστηρίου καὶ ἔβαλεν εἰς τὴν γῆν, καὶ ἐγένοντο βρονταὶ καὶ φωναὶ καὶ ἀστραπαὶ καὶ σεισμός.

Επήρε ο άγγελος τον λιβανωτό και γέμισε αυτόν, δηλαδή τον λιβανωτό, το πυρείον κατά συνεκδοχήν σας είπα, και το γέμισε από τη φωτιά του θυσιαστηρίου και το έρριψε στη γη. Εικόνισε τις σκηνές του ουρανού και ρίπτει τώρα τα κάρβουνα του θυσιαστηρίου κάτω στη γη, και όταν έπεσαν τα κάρβουνα κάτω στη γη, τα αναμμένα από το θυσιαστήριο, τότε έγιναν βρονταί και φωναί και αστραπαί και σεισμός. Είναι το συμβολικό προανάκρουσμα των όσων πρόκειται ευθύς αμέσως να συμβούν, και κατά τρόπον τινά λύεται αυτή η προηγηθείσα σιγή. Για ό,τι έρχεται. Είναι η οργή του αρνίου, ποια επί της γης, και έχει παιδαγωγικόν χαρακτήρα αλλά και τιμωρητικόν χαρακτήρα.

Τιμωρητικών για εκείνους οι οποίοι είχαν την δυνατότητα να μετανοήσουν. Τιμωρητικών για εκείνους οι οποίοι δεν θα ήθελαν να μετανοήσουν. Οι βροντές, φωνές, σεισμός και τα λοιπά, όλα αυτά τι είναι; Είναι τα φόβητρα του Κυρίου. Είναι εκείνα που είπε ο Κύριος ότι θα γίνουν φόβητρα. Τι είναι τα φόβητρα; Πάνω ό,τι μπορεί να προκαλέσει φόβο εις τον άνθρωπο, αυτό λέγεται φόβητρο. Λέγει ο Άγιος Ανδρέας Καισαρείας· διὰ πάντων τὰ πρῶτα τῆς συντελείας χαρακτηρίζονται φόβητρα. Πάντας καταπλήττονται καὶ πρὸς ἐπιστροφὴν τοὺς εὐγνωμονεστέρους ἐνάγοντα καὶ ὁδηγεῖ, νὰ γυρίσουν πίσω ἐκεῖνοι ποὺ ἔχουν μία καλὴ διάθεση, μήπως μετανοήσουν.

Οι αποκορυφώσεις δε αυτών των φοβερών γεγονότων, όπως θα δείτε στη συνέχεια, που πρόκειται να επακολουθήσουν, θα το δείτε, εμφανίζονται με αυτήν την προπαρασκευαστική εικόνα που λέγει: Και οι επτά άγγελοι οι έχοντες τας επτά σάλπιγγας ητοίμασαν εαυτούς ίνα σαλπίσωσιν.

Ώστε ο ένας άγγελος με ό,τι ρίπτει πάνω στη γη είναι μια προπαρασκευή. Το αποκορύφωμα αυτής της προπαρασκευής είναι ότι οι επτά άγγελοι μπροστά στον θρόνο της Θείας Δόξης στέκονται έτοιμοι να σαλπίσουν, δηλαδή να αρχίσουν οι πληγές, συν Θεώ. Και ο πρώτος εσάλπισεν, και εγένετο χάλαζα και πυρ μεμιγμένα εν αίματι, και εβλήθη εις την γην· και το τρίτον της γης κατεκάη, και το τρίτον των δένδρων κατεκάη, και πας χόρτος χλωρός κατεκάη.

Θα σας το ερμηνεύσω με δυο λόγια. Σαλπίζει ο πρώτος άγγελος και τότε εγένετο χαλάζι φοβερό που ήταν ανακατεμένο με φωτιά και με αίμα και έπεσε στη γη. Από αυτήν την τόση, αυτού του περίεργου χαλαζιού, το τρίτον της γης, το τρίτον, καταστράφη. Και το τρίτον από τα φυτά, τα δέντρα, το ίδιο και το τρίτον από το χορτάρι γενικά, το φυτικό βασίλειο, το τρίτον.

Τι σημαίνει αυτό; Ότι το πρώτο σάλπισμα έχει έναν αρκετά παιδαγωγικό χαρακτήρα και τούτο φαίνεται ότι το τρίτον μόνον πλήττεται. Που σημαίνει ότι δεν είναι ολοκληρωτική η καταστροφή, αλλά είναι παιδαγωγική και προειδοποιητική.

Αφού μόνο το τρίτον καταστρέφεται. Εδώ τώρα θέλω να προσέξετε λιγάκι, με γνώμη πληγή του Φαραώ εις την Αίγυπτο. Θα σας τη θυμίσω γιατί είναι πολύ αξιόλογο πώς θα την δούμε. Ακόμη πρέπει να σας πω ότι οι επτά πληγές που προέρχονται από τα σαλπίσματα απηχούν τις δέκα πληγές του Φαραώ εις την Αίγυπτο.

Θα δούμε την πρώτη και την εβδόμη πληγή που απηχούνται από το πρώτο σάλπισμα του Αγγέλου. Και μην ξεχνάτε, θα επανέλθω στο σημείο αυτό, ότι οι πληγές του Φαραώ είναι ιστορικές. Μην το ξεχνάτε αυτό, έχει κάτι πολύ να πει αυτό που λέμε, μετράει πάρα πολύ, είναι το κλειδί της ερμηνίας, προσέξατε το αυτό το σημείο.

Ακούσατε λοιπόν την πρώτη και την εβδόμη πληγή. Παίρνω τα κυριότερα σημεία γιατί φυσικά εκεί στο ιερό κείμενο είναι πολλά. Είναι από το βιβλίο της Εξόδου, στο 7ο κεφάλαιο για την πρώτη πληγή και στο 9ο κεφάλαιο για την εβδόμη πληγή.

Ενθυμείστε ότι ο Μωυσής, εξ ονόματος του Θεού, με βοηθό του τον Ααρών, τον αδελφό του, κατά τρία χρόνια μεγαλύτερό του, εμφανίζονται ενώπιον του Φαραώ και του λέγουν να αφήσει τον λαό, των δύο εκατομμυρίων Εβραίων, να πάει απέναντι στην έρημο, να λατρεύσει τον Θεό.

Φυσικά υπονοεί ο Φαραώ ότι αν ο λαός αυτός μετακινηθεί να πάει στην έρημο, από εκεί θα φύγει, στην έρημο του Σινά, ότι από εκεί θα φύγει. Και δεν τον συμφέρει τον Φαραώ να φύγουν τόσος λαός που είναι εργατικά χέρια και έκανε τόσα έργα εκεί, γι' αυτόν τον λόγο δεν πείθεται.

Ο Θεός ήδη έχει ειδοποιήσει τον Μωυσέα ότι μην φοβηθεί εάν βρει την αντίσταση του Φαραώ και ότι θα τον εξουσιοδοτήσει τρόπον τινά να επιφέρει πληγές στα χέρια του Μωυσέως, να τις επιφέρει στον Φαραώ και τον λαό του, που στο τέλος θα αναγκαστεί, υπό την πίεση των πληγών, να αφήσει τους Εβραίους να φύγουν.

Έτσι λοιπόν εμφανίζεται ο Μωυσής και ο Ααρών ενώπιον του Φαραώ και τον ειδοποιούν. Εκείνος όμως αρνείται και τότε του προλέγουν την πρώτη πληγή. Εκείνος πάλι αρνείται και επέρχεται η πρώτη πληγή, και εποίησαν ούτως Μωυσής και Ααρών καθάπερ ενετείλατο αυτοίς Κύριος· και επάρας τη ράβδω αυτού, ο Ααρών επάρας τη ράβδω επάταξε το ύδωρ του ποταμού που είναι ο Νείλος ποταμός, και από τους οποίους ποταμούς οι Αιγύπτιοι πολλά ωφελούνταν, υδρεύονταν, επότιζαν τα χωράφια τους, όλα τα, ο Νείλος είναι γνωστότατον πόσο εύφορος είναι. Δηλαδή, τα παιδιά του Νείλου πόσο εύφορα είναι και πόσο σπουδαίος είναι ο Νείλος για τη ζωή της Αιγύπτου. Αν η Αίγυπτος δεν είχε τον Νείλο, η Αίγυπτος δεν θα υπήρχε. Έφθασαν στο σημείο να θεοποιήσουν τον Νείλο, γιατί ακριβώς έκαναν πάνω την Αίγυπτο ότι ήταν αυτός η αιτία που είναι η χώρα τους τόσο γόνιμη.

Και επάρας τη ράβδο αυτού, επάταξε το ύδωρ το εν τω ποταμώ εναντίον του Φαραώ, δηλαδή μπροστά στον Φαραώ. Εχτύπησε με το ραβδί του ο Ααρών, είναι και οι δυο μαζί, ο Ααρών όμως το κάνει αυτό τώρα, χτυπάει το ποτάμι, το νερό, μπροστά στον Φαραώ και τους θεράποντές του, τους υπηρέτες του, και μετέβαλε παν το ύδωρ το εν τω ποταμώ εις αίμα. Το νερό έγινε κόκκινο σαν αίμα μες το ποτάμι. Οι ιχθύες απώθανον και επώζεσεν ο ποταμός και εβρώμησε ο ποταμός και ουκ ηδύναντο οι Αιγύπτιοι πιείν ύδωρ εκ του ποταμού, και ην το αίμα εν πάση γη Αιγύπτου.

Δεν μπορούσαν πια να πιουν νερό από το ποτάμι, αλλά ούτε από τα πηγάδια, ούτε από τυχόν λίμνες, ούτε από νερά που τυχόν είχαν φυλάξει σε, όπως λέει σαφώς εκεί το κείμενο, σε ξύλινα ή πέτρινα δοχεία. Παντού, όπου υπήρχε νερό, έγινε το ίδιο, κόκκινο σαν αίμα.

Η εβδόμη πληγή. Ήν δε η χάλαζα και το πυρ φλογίζον εν τη χαλάζι Ήταν δε η χάλαζα και το πυρ που εφλόγιζαν μέσα στο χαλάζι. Ἡ δὲ χάλαζα πολλὴ σφόδρα, ήταν υπερβολικά πολύ το χαλάζι. Ἥτις τοιαύτη οὐ γέγονεν ἐν Αἰγύπτῳ ἀφ᾿ οὗ γεγένηται ἐπ᾿ αὐτῆς ἔθνος.

Ποτέ δεν θυμούνται η Αίγυπτος να έπεσε τέτοιο χαλάζι. Όπως λέμε καμιά φορά, σαν καρύδι είναι το χαλάζι. Φαίνεται ότι ήταν και μεγαλύτερο από καρύδι, για να λέγουν ότι ουδέποτε έπεσε τέτοιο χαλάζι στην Αίγυπτο, στη γη της Αιγύπτου.

Ἐπάταξεν δὲ ἡ χάλαζα ἐν πάσῃ γῇ Αἰγύπτου ἀπὸ ἀνθρώπου ἕως κτήνους. Έπληξε το χαλάζι όλη την Αίγυπτο, περίεργο, εκτός από την περιοχή που έμεναν οι Εβραίοι. Όλες οι πληγές επιφέρονται εκτός από την περιοχή που μένουν οι Εβραίοι.

Όπως και το σκότος, που είναι η προτελευταία πληγή· είχαν μέρα, χαρά Θεού. Τρεις μέρες η Αίγυπτος είχε σκότος ψηλαφητόν, όπως λέει το ιερό κείμενο. Ψηλαφούσες για να βρεις κάτι, έξω σκοτάδι. Χτύπησε λοιπόν το χαλάζι από ανθρώπου έως κτήνους. Καὶ πᾶσαν βοτάνην τὴν ἐν τῷ πεδίῳ ἐπάταξεν ἡ χάλαζα. Εχτύπησε το χαλάζι και όλο το χορτάρι. Καὶ πάντα τὰ ξύλα, όλα τα δέντρα, τῆς πεδιάδος, στις πεδιάδες, συνέτριψεν ἡ χάλαζα. Τα κατακρήμνισε η χάλαζα.

Και εδώ πρέπει να σας πω βέβαια, έτσι λίγο σύντομα, ότι αυτό το πυρ δεν είναι τι άλλο παρά, όπως και οι φωνές· λέει πυρ, φωνές, είναι βροντές. Κατά τη διάρκεια που πέφτει το χαλάζι, είναι βροντές και κεραυνοί, αστραπές και κεραυνοί· όταν πέφτουν κεραυνοί γίνεται θύελλα, είναι γνωστό ότι έχουμε ένα πάρα πολύ θόρυβο. Αυτό λέγεται στην εβραϊκή γλώσσα έτσι, φωνές.

Ώστε το πυρ δεν είναι τίποτα άλλο, δεν είναι φωτιά όπως θα εννοούσαμε πως θα είναι μεμειγμένο το πυρ με το χαλάζι. Είναι οι κεραυνοί που πέφτουν μαζί με το χαλάζι. Και τι σημαίνει κόκκινο; Βεβαίως δεν είναι αίμα, αλλά είναι κόκκινο σαν αίμα.

Και δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένα κοκκίνισμα το οποίο έχει επαναληφθεί. Μην ξεχνάτε δε ότι ο Θεός, ό,τι χρησιμοποιεί σαν ενέργειες, δεν παίρνει στοιχεία ουράνια να τα κατεβάει στη γη. Αλλά παίρνει στοιχεία της γης, να ενδύει να τα επιφέρει ως πληγές επάνω στη γη.

Είναι πολύ φυσικό, βλέπετε, χαλάζι χρησιμοποιεί και βραγμός χρησιμοποιεί. Έτσι, πολλές φορές έχουμε δει επαναλαμβανόμενα τέτοια σημεία. Όπως προ μερικών ετών σημειώθηκε στην Αμερική, στις ακτές της Φλωρίδος.

Σημειώθηκε κάτι ανάλογο. Τι είναι; Προσέξτε δηλαδή. Είναι κάποια δινομαστιγωτά. Αυτά τα δινομαστιγωτά είναι μια συνομοταξία κρυπτογάμων θαλλοφύτων, τα οποία αναπτύσσονται μέσα εις το νερό και είναι πολύ τοξικά.

Ενθυμούμαι που γράφανε οι εφημερίδες, ότι είχε απαγορευτεί να περπατούν άνθρωποι κοντά στην παραλία, διότι όπως το κύμα έσκαζε και μπορούσαν τα γονίδια να πεταχτούν επάνω στους περιπατητές, μπορούσαν να πάθουν κακό.

Τόση τοξικότητα είχε το νερό με την παρουσία αυτών των δινομαστιγωτών. Το δε νερό ήταν κατακόκκινο σαν αίμα. Έτσι φαίνεται ότι το ποτάμι θα απέκτησε αυτό. Αλλά δεν τα απέκτησε όμως το ποτάμι του Νείλου από κάτι το οποίο ήταν γνωστό στους Αιγυπτίους.

Σημειώσατε ότι κάπου τον Απρίλιο και Μάιο το ποτάμι κατεβάζει πολλά σαπρόφυτα και είναι το νερό του λίγο θολό και ελαφρώς κόκκινο. Δεν έχει όμως καμία σχέση με την πληγή, το λέω αυτό απολογητικά τώρα, δεν έχει καμία σχέση με την πληγή διότι αυτά είναι σαπρόφυτα απλώς, δεν είναι τοξικά, δεν είναι δηλητηριώδη, τα ψάρια δεν ψοφούν και το νερό δεν είναι ακατάλληλο προς πόσιν, απλώς το αφήνουν, κατακαθίζει και το πίνουν.

Ενώ εδώ έχουμε την περίπτωση ότι είναι ακατάλληλο προς πόσιν και τα ψάρια ψόφησαν και το ποτάμι δυσώδησε. Σε αυτό έγκειται η πληγή και βλέπουμε καθαρά ότι έχουμε την περίπτωση που η φύσις η ιδία βεβαίως χρησιμοποιείται, αλλά κατά έναν τρόπο που βλάπτει τον άνθρωπο.

Αυτή η μεγάλη ομοίωσις των εσχάτων πληγών, όπως είναι τώρα συγκεκριμένα η πρώτη πληγή του σαλπίσματος, με τις πληγές του Φαραώ, μας επιτρέπει, αγαπητοί μου, να σκεφτούμε ότι οι πληγές του Φαραώ αποτελούν ένα ιστορικό προηγούμενο ή, αν θέλετε, ένα ιστορικό τύπο των εσχάτων πληγών.

Έχουμε κι άλλους τέτοιους ιστορικούς τύπους εσχάτων πληγών. Είναι όπως τα Σόδομα και τα Γόμορρα. Αποτελούν τα Σόδομα και τα Γόμορρα που εκάησαν με πυρ και θείον από τον ουρανό. Ο ουρανός δηλαδή έπεσε, θα λέει ο ουρανός, όχι από τον ουρανό που είναι ο Θεός.

Όταν πέφτει η βροχή λέμε πέφτει η βροχή από τον ουρανό, με αυτή την έννοια. Όταν έπεσε το πυρ και το θειάφι και κατέκαψε αυτές τις δύο πόλεις, ήταν υποδειγματική η τιμωρία τους, κανείς δεν σώθηκε παρά μόνον ο Λωτ.

Δυστυχώς όχι η γυναίκα του και οι δύο του κόρες. Ο Απόστολος Πέτρος μας λέγει το εξής. Για να μην νομίσετε ότι εγώ έτσι σας το λέγω. Όχι, δεν λέγω τίποτα που δεν είναι κατατεθειμένο στην Αγία Γραφή Ίσως πατέρα της Εκκλησίας μας Λέγει λοιπόν ο Απόστολος Πέτρος, Β' Πέτρος 2,6 Και πόλης Σοδόμων και Γομόρας τεφρώσας καταστροφῇ κατέκρινεν, ὑπόδειγμα μελλόντων ἀσεβεῖν τεθεικώς».

Ο Θεός έθεσε υπόδειγμα, δηλαδή τύπο, παράδειγμα, τύπο, μελλόντων ασεβείν, για εκείνους που μελλοντικά να ασεβήσουν. Ώστε λοιπόν, εδώ βλέπουμε, αγαπητοί μου, ότι όπως και τα Σόδομα και τα Γόμορρα, έτσι και οι δέκα πληγές του Φαραώ είναι ένας ιστορικός τύπος των εσχάτων πληγών.

Γι' αυτό δεν πρέπει να μας διαφύγει ότι οι ασεβείς δεν θα τιμωρηθούν. Θα τιμωρηθούν οπωσδήποτε οι ασεβείς. Και κάτι πολύ αξιοπρόσεκτο. Προσέξατε, οι πληγές του Φαραώ ήταν πραγματικές. Κατ' αρχάς μεν, αποτελούν ιστορικόν τύπον. Ήσαν λοιπόν πραγματικές πληγές, οι οποίες έπεσαν επάνω σε ανθρώπους και σε ζώα.

Επί των σωμάτων των ανθρώπων, επί των ζώων και επί των φυτών και επέφεραν καταστροφή. Τι σημαίνει αυτό; Ότι οι πληγές των εσχάτων θα είναι πραγματικές. Δεν θα είναι δηλαδή απλώς μεταφορικές. Σας εξήγησα, είπα δύο-τρεις φορές. Ιστορικός τύπος. Τι σημαίνει αυτό; Ότι δεν μπορούμε να δούμε, αγαπητοί μου, τις πληγές, τις πληγές της Αποκαλύψεως κατά μεταφορικόν τρόπον ή αλληγορικόν τρόπον και να πούμε μήπως πρόκειται απλώς, να ξέρω εγώ, κάτι άλλο να είναι και ο Ιωάννης ο Ευαγγελιστής να θέλει να παρουσιάσει αυτό το κάτι άλλο με μια εικόνα και αυτή η εικόνα να είναι το χαλάζι, να είναι η φωτιά, να είναι τούτο, να είναι εκείνο.

Εάν είναι εικόνα οι δέκα πληγές του Φαραώ, άλλο τόσο εικόνα είναι αγαπητοί μου και οι πληγές των Εσχάτων. Δεν είναι λοιπόν οι πληγές του Φαραώ εικόνα, είναι πραγματικότητα. Και όπως σας εξήγησα έγιναν στο παρελθόν εις ανύποπτον χρόνον, πότε;

Τον 15ο αιώνα π.Χ., για να έρθουν εκείνες οι πληγές να μας πουν ότι το ίδιο πράγμα, αλλά το ίδιο ο Θεός ξέρει τι ένταση μπορεί να έχει ακόμα, θα συμβεί και εις τα έσχατα της ιστορίας, όταν οι άνθρωποι θα έχουν αποστατήσει από το Θεό, θα έχουν αμαρτήσει φοβερά και η αποστασία τους, που ήδη ενεργείται το μυστήριο αυτό της ανομίας, θα έχει φέρει τον Αντίχριστον. Όπως καταλαβαίνετε λοιπόν, αγαπητοί μου, έχουμε πραγματικότητες εδώ.

Και ο Θεός κατοχύρωσε τις αλήθειές Του με προηγούμενες πράξεις Του. Και οι προηγούμενες πράξεις Του είναι οι ιστορικοί τύποι. Γι' αυτό μη και λες, α, δεν βαριέσαι, παραμύθια είναι αυτά. Όχι αγαπητοί μου, δεν είναι παραμύθια, είναι αλήθεια.

Είναι φοβερή αλήθεια, έχουμε τα ιστορικά προηγούμενα, γι' αυτό το λόγο ο καθένας μας, όλοι μας ας προσπαθούμε να ρυθμίζουμε τη ζωή μας σύμφωνα με το θέλημα του Θεού, να μη βρεθούμε εις την τάξη των ανθρώπων, των αποστατών και παρανομούντων, αλλά εις την τάξη του λαού του Θεού, και ο Θεός ξέρει να σώζει το λαό του. Όπως τότε οι Εβραίοι στην Γεσέμ μπορούσαν να είναι απαλλαγμένοι αυτών των πληγών που επεβλήθησαν στην Αίγυπτον, έτσι ο Θεός θα ξέρει, θα έχει τον τρόπο του πώς μέσα σε αυτές τις πληγές να σώζει τους δικούς του ανθρώπους.

Είναι θέμα να πιστέψουμε με όλη την δύναμη της ψυχής μας και να αρχίσουμε να ζούμε την πνευματική ζωή. Θα συνεχίσουμε, πρώτα ο Θεός, την ερχομένη Κυριακή.