The Healing of the Blind Man

This English transcript is an automated translation of the original Greek lecture. It may contain errors; the original Greek audio recording is the authoritative source. Some passages are omitted per editorial policy.

As you yourselves know, besides the other activities organized by this Association, it has also set aside this hour to offer greater help, in a certain way, to its audience, to the members of the Association in general, and to others who attend, especially concerning the themes of each Sunday.

these themes, because I would like to believe that he believes that the Church of Christ, which alone possesses the Holy Spirit, has particular reasons for reminding us each year of certain events from the life of our Christ and certain elements of His teaching; and if a person were willing to assimilate these properly...

With regard to faith and works, everything connected with the fifty-two Sundays of the year would by itself be enough to help a person attain salvation. This, of course, does not prevent him from going further and learning all the other things that are available, for they are all meant for us.

With all these thoughts in mind, I too shall try at this hour, by the grace of the Lord and through the intercessions of the Saint whom this Association honors, to present certain events that can benefit us both in this present age and in the age to come.

This Sunday is called by our Church the Sunday of the Blind Man. Those of you who went to Church will have heard this Gospel account, which tells how our Christ healed a blind man whom He encountered there near Jericho.

As I saw when I took a brief look, two other Evangelists also speak about this event: Mark in chapter ten and Matthew in chapter twenty, where he mentions it in verse twenty-one. Indeed, Matthew speaks of two blind men.

Mark gives the most details and even tells us the blind man’s name. But since the appointed sequence is from Luke, our Church takes this account from the Apostle and Evangelist Luke, chapter eighteen, from verse thirty-five onward.

Allow me to read it little by little, and let us discuss it as we go. This is how the Evangelist relates the event.

"Now it happened, as He drew near to Jericho, that a blind man was sitting by the roadside, begging."

This is a scene we still see today in villages and cities: people who do not possess this gift of sight and who, in one way or another, beg for alms—people who are especially in need.

Of course, I do not know anyone who is not in need in such a condition. Yet those who lost their sight later in life may perhaps not be in material need. Others, however, are even used by people around them and made to beg.

In any case, we do not know the man’s financial circumstances. What we do know is that he was a man without sight. I do not know whether you have ever reflected on sight, on this gift of light—whether you value it as you should, and whether you glorify and thank God for this gift of light.

For a person to open his eyes in the morning and see the light, to see creation—this is a great thing. Sadly, we are ungrateful and forgetful of the Lord’s gifts. We grieve Him, when we ought to be thanking Him for this great gift of light.

Through reading and seeing, we are given the opportunity, if we are people of good intent, to enter more deeply into the mystery of creation and the Creator. For a human being, and above all a Christian, is someone who sees a watch and understands that there must be a watchmaker.

Such a person is not like those who look at creation and never reckon with the Creator. The heavens, as the psalmist says, declare the glory of God. And woe to those who went right up among the works of creation and still did not find God there — woe to those people.

If you were to ask someone knowledgeable about sight, an ophthalmologist, you would be left open-mouthed as he tried to describe it to you. He can describe it, certainly, but he cannot reproduce it, because the fact that a human being can see is a Mystery. A person does not actually see with the eye; the eye is an instrument. Just as these glasses of mine do not see, but my eyes see through them, so it is with the eyes themselves.

Yes, these specialists describe this and that, and so forth, but they cannot reproduce it. It remains a Mystery. Before this Mystery, a person should bend the knee in reverence before God and say, “My God, what is this? How is it that I can see?”

For many times we look and yet do not see, just as we hear and yet do not hear. That is because someone else makes use of this instrument called the eye. Of course, it must be kept in good condition. We must protect it, preserve it, and care for it.

We should not feed the body with things that will harm this sacred organ, this great instrument that God has given to man. That is why the ancients used to say, “It is the nous that sees and the nous that hears.” We do not see with our eyes; it is with the nous, the spiritual intellect, that we see through the eyes.

In any case, it is one great faculty among the many other great faculties found in the human person. What has God not fashioned in us, and what part of the human person is not precious? Yet sadly, as I have said, we do not thank God for these things.

We are saddened when we see a blind person, and we try to find words with which to comfort him, and so forth. Yet we ourselves give no thought to what we possess, and we do not say to Christ, “My God, I am not worthy of this light.”

Worse still is the case not only of ungrateful and thankless people, but also of those who use this gift for evil. It was given for what is good, so that everything good might enter through it, yet a person turns it into a channel for poisonous things and uses it for evil.

This is not the time to explain what it means to use one’s sight for evil, or how that is done. In any case, this man was blind. The Evangelist Luke tells us in just a few words that he sat there begging, seeking the means to support himself.

At that very moment, as he was begging there, Christ was passing by with His followers—evidently a great crowd was following Christ. They were surely not passing right beside him; there must have been some distance between them. “And hearing a crowd passing by, he asked what this might mean.”

In other words, he became uneasy: "What is this? I hear the tramping of feet" — as people say in everyday language. What can be going on? He took an interest and asked what this was. The noise — what lies behind this noise, who is this, what is the cause of this noise? And if I carry this over to another scene, one that takes place every Sunday and feast day, wherever there is any Christian presence at all, any Christian community,

Christians ring the church bells. In some places they have managed to stop the bells from ringing. That is what happens here as well, in the Jewish manner: the bells are not rung. For it is the bells that convict people’s souls and consciences, and people do not want any discussion of the things for which they are guilty.

The prayer.

It puts out its feelers, and then it hides them again, even though it knows perfectly well that it has them. And though it might well boast about having them, instead it keeps them hidden. That is how we were, too. The bells are ringing. Who ever asks why the bells are ringing?

And for whom are the bells tolling, as the familiar expression says? Who asks why these bells are ringing, what purpose they serve, and what the people behind those bells are teaching?

Many people hear them, but they do not ask. This reminds me—and I shall take the point a little further—of what happened on the afternoon of Pascha.

I mean what those men said to Christ as He journeyed toward Emmaus, as you know. Those two even reproached Christ: “Are You the only stranger in Jerusalem who does not know the things that have happened there?” Do You not know what happened? What excuse do You have? Where have You been?

Are You not someone who goes about in public and knows what people are talking about? Do You not know what has happened in these days? They were correcting Christ! He says, as it were, “I do not know. I was not there. I know nothing about these things.” Do you understand? They assumed that everyone ought to know what had happened.

And think of Greece today, where we hear the church bells even while we are still in our mother’s womb. Yet sadly there are people who know nothing about any of this. Who rings the bells? Who stands behind them? What do they teach and proclaim? Most of us do not know. Our relationship with Jesus is merely outward and superficial, not what it ought to be.

This man, then—whether moved by a holy curiosity or by something else, I do not know—asked, “Tell me, what is it?” And from that question, “What is it?” something emerged. What came from his asking? Hidden within that noise was the light that would be given to his eyes.

And with it came the assurance that his name would be remembered throughout eternity. The great and powerful figures of every age have died and been buried. Yet this simple little man, scorched there by the dry wind and the sun, has remained written in this account. He will be read about for all eternity, and his name will be remembered because he was not indifferent; he cared enough to learn what was happening.

What joy belongs to those who, whenever they hear such a commotion, take an interest and seek to understand these matters more deeply.

These matters. In any case, when those who were passing by were asked, “My children, who is passing by? What is it? What is happening?” they replied, “Jesus of Nazareth is passing by.” He is the cause of all the commotion. And you know what a stir Christ has caused, and what a stir Christ will yet cause—this Nazarene, the son of Mary. A stir such as Napoleon never caused, such as Napoleon never caused.

Alexander caused a commotion; Hitler and Stalin did as well, and so did others. But all their noise concerned outward things. Here the matter concerns human consciences, so that “the thoughts of many hearts may be revealed,” as the elder Simeon says so concisely on the feast of the Meeting of the Lord.

This Christ, this sign that is spoken against — the sign men contradict — is the very one now being spoken of. "Jesus," they say, "the Nazarene, is passing by." And of course he caught the meaning of it; he got the point, as we say in our own language. He showed that he knew about Jesus the Nazarene — and not only did he know about Jesus the Nazarene, he knew a great deal more than that. The proof is that he cried out to him, not simply to help him, but to have mercy on him in his need.

He was certainly not asking Him to pay his rent, or to summon a doctor and obtain some medicine for him. He was speaking to Him about his eyes, and human beings cannot make eyes whole. In his cry and invocation, he acknowledged that Christ possessed higher powers—something supernatural, something divine.

Moreover, he called Him by His biblical title. While the others told him, “Jesus of Nazareth is passing by,” he rightly took the name “Jesus” and cried aloud: “Jesus, Son of David, have mercy on me!” Son of David! How did you know that He is the Son of David?

Although he was blind, he evidently perceived what truly mattered. His soul was thirsty, and it seems that he went to the synagogues where preaching took place. Or perhaps—who knows?—he asked someone else to read to him. In this way he had formed an understanding of who Jesus was.

Now this is nothing to wonder at. We see it in other simple people as well. What did Andrew say to Peter? What did Philip say to Nathanael? «We have found him of whom Moses wrote in the law, and the prophets — Jesus of Nazareth.» You men out there with the dragnet, what business do you have with letters, what business do you have with books?

And yet, the One about whom the Scriptures write — He was the very One they had been reading about. Christ makes it hard for no class of people, no trade, no age, no level of learning. Everyone is called by Him to come and to learn about Jesus.

For even if a person learns everything else, if he fails to learn this one thing, it would have been better for him to learn nothing at all—better even if he had never come into this world. Luke himself writes in Acts 4:12: “Nor is there salvation in any other.” No one else. “For there is no other name under heaven given among men by which we must be saved.” Acts 4:12.

Acts 4:12. There is no other name. Learn everything you can—but if you do not learn this, you have no salvation. You must learn about Jesus: where He came from, why He came, and where He is going. And we too must learn the same things about ourselves: where we came from, why we came, and where we are going. Many people think that we came here to stay. But as you know, we did not come to stay. We came to leave. This is a grave mistake, and I hear many people make it.

People say that I am an inhabitant of the earth. But I am not an inhabitant of the earth; I am a tenant on the earth. A tenant—we live here as though paying rent. “Here we have no continuing city, but we seek the one to come.” If a person realizes that he is not a permanent resident but a tenant, and that one day he will be evicted, then he will conduct his life differently.

Many times we fail to notice the subtle, satanic way in which words are altered, and so we lose their meaning. Take the word “cemetery,” for example. To speak merely of a place of the dead is wrong. It is a “sleeping place.” This is a serious matter, because the departed person is not merely dead, but asleep.

A place of the dead says nothing to me about awakening, whereas a sleeping place—a bedroom—reminds me that I shall awaken. These may seem like small details, but Satan arranges them very cleverly in order to draw people away, attacking them from both the right and the left.

The Creed says, “ἐπὶ Ποντίου Πιλάτου σταυρωθέντα.” The Jews alter it to “ὑπὸ Ποντίου Πιλάτου σταυρωθέντα,” changing ἐπί to ὑπό. We say ἐπὶ Ποντίου Πιλάτου, not ὑπὸ Ποντίου Πιλάτου. Who pays attention to such a thing? Saint Athanasius the Great suffered for twenty years rather than concede even a single iota.

These fine points, then, are essential for us, because if we let them slip away, we are left all at sea. We begin to think that we came here to stay. We have clung to this world like oysters to a rock. And you know what people will do for the sake of this world.

Yet one day, in the name of the constitution and the state, they will remove us from this room. We shall depart from here. Therefore, whether we live in a house of our own or in a rented home, as souls and as human beings we are only tenants in this world.

We brought nothing with us, and we shall take nothing away. We are simply stewards. Once we understand this, everything changes. A person begins to look more deeply, to conduct his life differently, and not to grow hard. He makes ready; he prepares himself. All these details matter.

But we forget this. Here, then, we see this man calling Christ by His biblical name. This proves that, although he was blind, he nevertheless took an interest in matters of faith and in the concerns of his soul. He truly cared about them.

And when a person shows such eagerness despite adversity... You see, many people want everything to be easy. It may be easy to become a doctor, a lawyer, a ruler, a king, and so forth. But to become a Christian is the most difficult thing in the world.

It is the most difficult thing. All the forces of the devil will rise against you. In every other pursuit, the demons may even help you rise higher. But when you try to become a simple Christian, every kind of adversity will stand against you.

Yet nothing can truly hinder a person if he genuinely wills it and longs for it. It is like someone who is in love. For the lover, there are no obstacles. There are no borders and no chains for a soul that is in love.

Such a person will do even the wildest things to attain the object of his love. That is the kind of love we ought to have, in the highest degree, for Christ. Yet this love and this deep concern are missing from the relationship between our soul and Christ.

That is why many people complain that they meet difficulties in life. But what do you expect to encounter? If you go with the current, it will carry you to the waterfall and plunge you down. If you go against the current, naturally you will meet its resistance; but then you will possess the grounds and the necessary conditions for salvation.

So let us not seek an easy Christianity. There is no Christian life that passes through everything with ease, either in preaching or in daily living. Everything must pass through fire and iron. This is necessary. “Those who went before rebuked him, telling him to be silent.” They told him, in effect, “Be quiet! Shut your mouth!”—or, as we carelessly say at times, “Shut up!” Instead of helping him, these people with perfectly good eyesight, who were walking with Christ, saw the man and knew that Christ had power not only over blindness, but over tombs, lepers, and the demon-possessed as well.

He sees no obstacle; He sets everything right. So why, my good man, do you not stop the Lord and say, “Teacher, Rabbouni—I do not know what you would call Him—Master, here is this poor fellow, exposed to the scorching wind and the blazing sun”? Why did you not tell Him? Not only did they fail to do this, but when the man asked Christ for mercy, they stepped in and became an obstacle. And though they went forward to see, they did not…

And notice this detail: it was not strangers who did this, nor indifferent people. The obstacle was placed in his way by those who were with Christ. Do you understand? This is a great lesson, if we pay attention to it. Of course, you have considered it carefully; you know it, keep it in mind, and can surely explain it better than I am doing at this moment.

Nevertheless, with my own poor strength, I tell you again: pay attention to it. These were people who were with Him—with Christ. Some of them had been shown mercy in one way or another. Some had gone to seek Him; some believed in Him; and each had his own story.

Of course, he also had the bad one there among them, but that was the least of it. And yet, in spite of all that, not only did they not help him — they actually stood in his way. And who stood in his way? The world. A person has three basic obstacles, three basic enemies.

They are the flesh, the world, and Satan. Satan comes last. Never put Satan first. Never blame Satan in order to justify yourself.

The wound is mine; the injury is mine; I am the cause. Satan can do nothing unless we give him room, unless we ourselves open the door to him. Satan can do nothing.

No human being—not even the devil himself—can tempt and harm a person. Do you remember what Chrysostom wrote?

Golden John, eh! “No one can harm John unless John harms himself.” No one can harm me unless I harm myself. Let us not blame other people. Let us not even blame Satan, as so many have learned to do. Saint Gregory, whom we celebrate today, and the divine Chrysostom both reproach us for this. “Why do you blame the wretched devil,” he says, “because he set fire to the dry brushwood that you yourself had gathered? You pile up the brushwood,” he says, “and he sets it on fire.”

Do not gather dry brushwood, and he will have nothing to set on fire. Can he set the sea on fire? No, he cannot. But as long as you keep gathering dry brushwood, Satan will set it ablaze—as long as you keep creating the necessary conditions, leaving the way open, and failing to prevent the causes.

So how do you expect to heal the effects? The world, at any rate, is the second beast — the second enemy of the human soul. The first enemy is the FLESH. Our Christ showed this clearly, of course, in His temptations.

If you read the fourth chapter of Matthew and the fourth chapter of Luke, you will see the three principal temptations of Christ after His regeneration—that is, His Baptism. You will see there that His flesh was tempted: He had fasted for forty days and forty nights. He was also tempted by the world, by the desire to be seen and admired by men: He was told to cast Himself down, but He did not.

I call the flesh the first enemy because you cannot cast it away or shut it outside yourself. You take the flesh with you even into the Church, to the table, to bed, to the bathroom, on the road, and on a journey. You cannot close the door on it.

"Leave me alone" — and you hang up the phone. "Leave me alone" — and you shut the world outside, if you want to. With the flesh you can't. That is why it is the number one enemy: every day it comes and deceitfully corrupts the immortal soul, and a person needs to keep taking precautions.

According to Job, Satan’s seat is at the navel of the belly. The second beast is the one we see here today, standing between Christ and this suffering man. Anyone who desires to see Christ and come into contact with Christ must be very careful of the world. Unless he closes one ear to the world, he cannot hear Christ with the other. It is impossible.

When I spoke on New Year’s Day, I gave an illustration that is still relevant, so I will repeat it now.

A man inside a large shop was telephoning someone. The other person kept shouting to him from the other end, “I cannot hear you.”

“Why does he keep shouting that he cannot hear me?” the man said. “I am speaking loudly.” Yet the other kept saying, “I cannot hear you.” The man was calling from a telephone booth inside the shop. “I can hear voices and crowds around you,” the other said. “What is going on?” “I am calling you from a booth inside a shop.” “Close the door,” the other replied. “Shut the world outside, so that I can speak to you.”

So he closed the door, shut the world outside, and they were able to communicate. He could hear what the other man was saying. How, then, do you expect to hear Christ, my friend, when you do not shut the world outside—when your home, your ears, and everything else remain wide open to the world?

How can you possibly hear what Christ is saying? You may have gone and knelt beneath the Holy Gospel while it was being read, or passed beneath the Epitaphios on Great Friday. But it was all false.

You knelt beneath the Holy Gospel merely to make your headaches go away, and you passed beneath the Epitaphios out of superstition.

Demons—not so that you may bow down before one, but saying, “Bend my head, make me stoop and pass beneath it, so that your will may be done, so that you may be my lord and I may be your servant for the sake of my salvation.” We can never draw near to God while serving one master here and another there. You must shut out the world. And on this point, I would like to say the following. Many times...

For us, the “world” that becomes an obstacle between Christ and us is not necessarily what people commonly call the world. Often, the world can be found within your own home. It may be your brother, your aunt, your godmother, your sponsor, or even your benefactor—someone who has done you a great deal of good—and yet, in this sense, still be the world.

You are called to close the door on all these people if you wish to hear what God is saying to you. For if you are unwilling to close the door to the world, it is very difficult to hear what God is telling you.

And above all, obey what God tells you. The world contains so many evils that hinder a person from drawing near to Christ. Today the churches were mostly empty, while people stayed up until dawn in their homes last night.

In the apartment building where I live, the people in all fifteen apartments stayed up until dawn. Some were playing cards, some were partying, some were engaging in corruption, and so on. That is what the world wants. That is the world. And this is how people imagine they will find satisfaction.

Wanting to show that he belongs to the world, a person follows the ways of the world. Some have gone into debt to impress the world by buying a car. Others have ruined their families through the car. Still others are in debt and are being pursued by installment collectors because they bought a television.

They bought it because the world demanded it, not because they needed it. Do they truly need these things? Many people sit down and fall asleep in front of the television. But how could they show their faces if their home did not even have a television antenna?

Every house has sprouted an antenna; is theirs going to be the only roof without one? How could that be? The world wants this thing — do you see? Or take other things: the woman has become a man. Why? For the world. The man has become a woman. Why? For the world. Many don't fast because of the world. Many don't have children because of the world. Others are afraid to raise their hand and make the sign of the cross; they do it down low, or not at all, because of the world. The world is a great beast. It takes strength for a person even to see it for what it is.

A person must shut the world outside, whatever form that world may take—whether it is someone in his immediate surroundings, in his own home, in his office, at his workplace, or anywhere else. If he does not have this strength, he should put up that partition between your work and mine and to lose the friendship of this world. Christ gave us those beautiful words: “If your right eye causes you to stumble, pluck it out.” He is not telling you literally to tear out your eye, for then your left eye would still remain.

If people in your immediate circle hold the place of your right eye, yet cause you to stumble—becoming the reason your soul falls into sin and is lost—it is better to die as a shoeshine boy, better to die in a ditch, and so forth, than to rely on such a person and keep him beside you.

This is what He means when He says, “Pluck it out.” Think about that; consider what it truly means, and how much strength a person needs in order to recognize that the world is a great beast—the second great enemy, as I told you.

In simple words I want to share with you a few thoughts of Saint Gregory the Theologian, whose feast we are keeping today, and I do this to honour him. But I will give them to you in paraphrase, not word for word.

He says this: Do not let your heart be charmed or sweetened by the things of this world. Do not surrender your heart to them. Do not love the vanity of this world. Do not seek the falsehood of this world. Do not imagine that this present life is something great. Do not suppose that happiness is found in luxury and indulgence.

He says this: Do not imagine that revelry, fleeting glory, or petty worldly power is happiness. In a word, let nothing pleasant or pleasurable in this world draw your heart toward it, because this is what it is:

It is like dust scattered by the wind, and like smoke that dissolves. Such is this world: like a dream that plays before us, and like a shadow that cannot be grasped.

Someone may say, “But the world—you can see it.” Yes; and if there are Christians today who are influenced by the world, you can recognize them when you approach them. You see them with their packet of cigarettes, their newspaper, their television, their worry beads, their backgammon, their other amusements, their hunting, and so forth. And yet they tell you, “I am a Christian.”

If these people are still influenced by this world and occupy themselves with the things of this world, they have never tasted the things of the world above. Have you heard what a cat does when it smells fish in the kitchen?

It keeps circling around outside, as the saying goes, because it knows what's in there; it already has a foretaste of those fish heads. And round and round it goes. Many Christians have never tasted this. That is why Saint John of the Ladder says about it: «Whoever has tasted the things above easily despises the things below» — once you have tasted what is above, you think nothing of what is below.

But the one who has never tasted the things above rejoices in things that pass away. Whoever has tasted the things above, he says, regards all these things as refuse. But whoever has not tasted the things above spends his life absorbed in the things of this world, as people do today. They have not tasted the things above. That is why.

They have not tasted. That is precisely why we care so much about the world’s approval. Today we have become afraid of men rather than God-fearing; we fear the world. Basil the Great, in his commentary on Psalm 44, says: “When spiritual beauty—namely, Christ—is revealed to the human soul, everything it formerly loved appears ugly and worthy of rejection.”

Once a person comes to know Christ, none of this matters to them anymore. That is why Paul, when he saw the sheer beauty of Christ — notice what he says — "I count all things as rubbish, that I may gain Christ." So if you still see people taking the world into account, and you hear them saying, "well, we have to live, we have children, what are we supposed to do, how will we marry them off, what are we going to build?" — know that they still have no relationship with Christ at all.

And this beast—the world—comes between them and Christ. I am not telling you to reject the world altogether. Simply seize it by the collar and keep it at a distance, so that it does not bite you. That is what you must watch out for. Say, “Good morning,” but keep your distance, because for the present you are likely to bite.

Do you understand? “Good morning,” but then remain in your own home. “Good morning,” but then return to your work. No constant coming and going, no accepting their opinions, no imitating them. Only then will you be consistent. These unfortunate people also bear the image of God, but you must protect yourself as you would from a disease, because many diseases are circulating today, especially spiritual ones.

If a person had reflected on what I said earlier—that in this world he is a tenant, not a permanent resident—he would arrange his affairs rather differently. And if he also kept in mind what has its proper place during the days of the Triodion, when we hear those beautiful words: “Come, you blessed of My Father, inherit the Kingdom prepared for you from the foundation of the world.”

“Prepared for you.” If a person kept this in mind, and also remembered that prepared things are for those who are prepared, the matter would be resolved. He would conduct his life differently and use this present time to prepare himself

for the Kingdom that has been prepared.

If you are unprepared, improvident, and have set nothing in order, where will you go? There must therefore be faith. All these things are closely connected. And you know that people discuss many matters—even Christians do.

They devour the flesh of their brothers. They accuse others and pass judgment on them. I do not know when they are judging, when they are condemning, and when they are offering advice. I do not know when one becomes the other, because there is no clear dividing line in this matter.

And yet few people speak about Paradise and prepare themselves for it. Very few. I once read about a rich man who had many servants. Among them was an elderly servant who was a Christian.

His master loved him dearly. One day the master died, and this elderly servant was inconsolable.

Everyone else had something to say and found some measure of consolation. But this servant, this elderly man, was inconsolable; he would not be comforted. So someone approached him and said, “But why, Uncle Christos, are you weeping like this?”

“You are a Christian, are you not? Was your master not a good man? Has he not gone to Paradise? Are you grieving because he has gone to Paradise?” The servant replied, “If he had gone to Paradise, I would not be grieving. But he has not gone to Paradise.”

“How do you know? How could such a good man not go to Paradise?” He replied, “Let me tell you what my reasoning and my tears are based on. Whenever my master was going abroad, he made preparations.”

“He bought a ticket, packed his suitcases, and telephoned to reserve a seat and a hotel room there, and so forth. Whenever he was going to the spa, he did the same: he prepared and talked about it. ‘Arrange this, prepare that for me, buy my ticket, put everything in order, telephone to reserve a room,’ and so on.”

“But I never heard him make any preparation for Paradise. He never spoke about it, nor did he send word ahead to the place where he was going.” And indeed, the man was right; he was telling the truth.

The day before yesterday I had announced an outing for tomorrow afternoon to Saint Hierotheos — that we'd go over there one afternoon. For the first time a woman came up to me and began to cry; she was dressed in black. 'If you have a seat, Mr. Panagopoulos...' 'We'll see if I have one,' I said. 'Give me your number, because I don't have a seat right now; I'll call you.'

I could see that this woman had been bereaved of someone, though I did not know whom. Yesterday a seat became available, so I telephoned her. “Mrs. So-and-so, a seat has become available. Will you be able to come?” She began weeping again over the telephone.

So I say to her, "Yesterday I saw you crying, and today I hear you crying over the phone. Is there anything I can say that might help?" She says, "There's nothing you can say, Mr. Panagopoulos, because this is about my husband. I lost my man a year and a half ago."

“No, you have not lost him. I want to believe that he has gone on ahead. Not even objects are truly lost. If you are Christians, that is not a good way to put it.” She said, “Of course I am—I am a very devout Christian.” Very well. As we spoke, I tried to draw from her whether, and to what extent, her husband had departed from this world in a spiritually prepared state, so that I might have some foundation on which to offer her a few words.

Believe me, for twenty minutes I could not get an answer. He was good, he was wonderful—she used a thousand descriptions and a thousand praises. But when it came to whether he had gone to Holy Confession and received Holy Communion, she passed over the matter and said nothing. She simply continued speaking and weeping over how good this man had been.

“I cannot get to the heart of the matter,” I said. “Please help me, or else I will stop troubling you. Tell me: did this man have a relationship with the Church of Christ—this good man—so that I may know what to say to you and how to answer you?”

“Of course,” she said. “He went to Church on all the great feasts.”

In the end, she did not answer me, because the man had done nothing. Yet to her he remains an idol; he remains the man whom she has lost. Not the man who was lost—no, not the one who was lost—but the man she lost, as we commonly say: “I lost my dear one.”

He was not a hairpin that she had misplaced. But she would never accept, nor could she believe, that he himself was lost. And Christ would be unjust, she thinks, if He had cast such a good man into Hell. There are many people like this.

And I want you to take this seriously: many people who are good by worldly standards—even very good—will find themselves in Hell, and indeed in a particular Hell of their own. For the Kingdom of Heaven is not meant simply for good people.

“Is it meant for bad people, then?” someone may ask. No; it is meant for Christians—for Christians. For there are many seemingly good, wonderful people who are neither truly good nor Christian at all. This is the point I want to make.

Concerning what I was telling you earlier about the eyes, the divine John Chrysostom puts it this way. He is speaking about people who often embody the world for us—people close to us, people whom we believe we need—and yet we must put them aside and shut the door on them as we would on the world.

He says: «If your eye causes you to stumble, cut it out; if your foot causes you to stumble, cut it off» — that is in Matthew 5:29, and again in chapter 18, verses 8 and 9, of the same Evangelist. And Chrysostom says: «If we have to cut ourselves off from a limb of our own body» — to cut a piece of ourselves away, he says — «when that limb is in a bad state», when it is doing us harm, «how much more from friends who are badly disposed toward us? And so concord is not a good thing in every case» — 'let's not fall out with them' — «just as separation is not an evil in every case either.»

For sometimes there is a good division and an evil harmony. Harmony is not always good, he says. You tell yourself, “I do not want to fall out with them.” But you must fall out with them if they are ruining you. You must break with them. You must shut the door.

"So then, separation is not an evil in every case either." Why? Because — well, how? "You two aren't on speaking terms anymore?" Because you're doing me harm. It harms my soul. It harms my children. It harms my wife, my husband. And that is exactly why something like this is blessed by God, yes.

We keep up these relationships, supposedly so as not to fall out with Mr. So-and-so or Mrs. So-and-so. You know how it is: we need them, and so on—as though we needed them more than God. But when, for the sake of your soul, you cut yourself off from what has become like your right eye—namely, the world—will God not bless you by replacing it with something wholesome, or by coming to your aid?

Besides, how many people know the right people and have the world on their side, and yet they accomplish nothing? And then you see other people who have God, and they accomplish everything. Because God — if I may put it this way — can press even the devil into service, to make him work for our good.

Even the devil! God not only has angels and archangels and people who belong to Him; He can even press the devil into service for our sake. So let us not be deceived. The world contains many evils, and here we see this man who wants to reach Christ.

The world makes it difficult for him to reach Christ. And I want to dwell on this point. There are Christian homes—I know three such Christian homes—that open their doors for dances, hold banquets, and organize all kinds of evening parties and gatherings.

Why? Because they have daughters. And if they do not open their homes in this way, how will they find husbands for them? And yet, if someone were to read John Chrysostom's homily about Herod's birthday banquet, where the precious head of the Forerunner was handed over, his hair would stand on end.

He would be horrified. As far as you can, stay away from such homes. As far as you can, have nothing to do with them. And as far as you can, keep your own family away from them. They may call these celebrations innocent; they may call the company innocent; they may say, “They are only relatives and cousins.” That is where corruption begins.

It begins with relatives, cousins, godparents, acquaintances, close male and female friends—that is where corruption begins. For anyone who does not have Christ—and the proof that he does not have Christ is that he does such things—feels an emptiness, and that is why he does them. He has no trust in God. Be assured that the devil is present there, camouflaged beneath the fashions of the day.

During the summer, when I was at the baths in Edipsos, I had to speak there every evening to various groups of people. As I was looking for material, I found a fine passage by Saint Nicodemus of the Holy Mountain on these very matters: the merrymaking, dances, revelries, and diversions of the world.

“Let us go out and unwind, brother. Let us go somewhere to relax. We have been invited; there is no harm in it.” There are many excuses. Listen, then, to how these things are described, so that you may understand what the world offers: an obstacle to the salvation of the human person.

The house where dances are held is a school of the devil. The devil is the teacher, and the other demons are his assistants. The leading pupils, interpreters, and prompters are the singers, the dancers, and those who play the instruments.

Learn, you wretched Christians, lessons in fornication, adultery, licentiousness, drunkenness, carousing, loose laughter, sodomy — men lying with men — filthy talk, foolish talk, debauchery, and every lesson of unrestrained indulgence. That wretched house is the arena of a satanic contest: Satan himself is the one who stages the contest and awards the crown, the spectators of the contest are the rest of the demons, who look on and rejoice, and the wrestlers and the competitors are the dancers, the singers, and the players of the instruments.

And the one who gets crowned, the one who deserves the prize, is whoever danced or sang the most shamelessly, whoever pleased them all and beat out everyone else. But the crown he wins is sin, and the reward, the prize, is eternal punishment. How is it that you, a baptized Christian, find yourself there? That's what he says.

How completely different must the way of salvation be—a way the world neither teaches nor holds before us. Saint Basil the Great says: “Let fasting cure drunkenness.”

Fasting instead of drunkenness. “Let a psalm set right the shameful song. Let tears become the remedy for laughter. Instead of dancing, let the knee be bowed. Instead of clapping the hands, let the breast be struck. Instead of adorning your clothing, put on humility; and above all, let almsgiving redeem you from your sins.”

This shows what the world is to the soul seeking Christ, and what the human person must do. These are the antidotes, as Saint Basil the Great calls them. And yet there are people who say, “Now that man knows how to live! He is enjoying his life.”

When someone lives a prodigal life, how can you say that he is really living, or that such a life can be good for him? These are the dictates of the world, not of Christ. Aristotle says this: concerning the prodigal man, of whom some will say, “You do not know what a good heart he has,” he writes, “The prodigal man is not wicked in character, but foolish.” The prodigal man is not wicked in character—he has a good heart—but he is foolish.

He is foolish. Aristotle says it; it is not some churchman with incense saying it, so that people can dismiss it. Aristotle himself says it. Fear the world, then, and be on your guard against it, because the world is a great obstacle.

But when a person truly desires Christ—as this man did, even while others treated him with contempt—he cries out all the more. Christ knows who he is, what he needs, and what obstacles will arise. Do you think He does not know? Christ allows him to reveal all his fervor and all his faith.

No one can stop a person who truly wants something. As I told you earlier, someone in love knows no obstacles and no limits. He cries out all the more — and Christ stops and says, «Tell him to come.» And the moment Christ stopped, wasn't everything resolved?

The obstacles disappeared. Christ is like a light that you switch on, and the cockroaches run into hiding. That is how Christ is. For a moment, He may appear not to hear. But Christ hears you; Christ sees you. And He wants the full brightness of your faith to shine forth.

And so that his faith might be revealed and remain as an example for others. Yes, this is precisely why we must not say, “I cannot. I cannot fast. I cannot exercise self-restraint. I cannot do it. I keep encountering obstacles.” You will encounter obstacles. Struggle.

And Christ will say, “Peace! Be still!” Then you will do what is for your own good. And the Evangelist Mark tells us a striking detail. Pay attention to it, for it too is connected with the world.

The Evangelist Mark says of Bartimaeus—this is the name he gives him—that as soon as they told him, “He is calling you,” he threw aside his outer garment. The blind man cast off his cloak so that he could reach Him more quickly.

Who travels more easily and comfortably: the one weighed down with baskets, or the one who goes with empty hands? It is the one who carries less in his hands. So take heed: this world creates difficulties for us, along with anxiety, anguish, and tribulations.

These things draw us away from Christ and make it difficult for us to reach Him. Yes, faith was required of this man, and so forth; these are things you already know. I wanted to dwell only on that great beast called the world, which, unfortunately, we all fear.

And let us—at least we Christians—strive to change inwardly, so that Christ may not be blasphemed because of us, and so that our lives may be an open letter that anyone can read.

Let everyone who approaches us sense that we bear something upon us. It is not that we possess anything of our own; we merely bear Him, while we ourselves are of no importance. We are always like the colt, the little donkey that Christ mounted when He entered Jerusalem, as I was saying on Thursday when they invited me to speak there.

They spread their garments before Him and laid palm branches in His path, and so forth. But they did not do this for the donkey. The proof is that, as soon as the Lord dismounted, they took the donkey back to the stable.

They threw them down for the One who was riding. And that donkey is us — or it's what we ought to be. Christians are to think of themselves as colts of donkeys, humble little beasts of burden. But the One we carry — Him we must never insult. Because we walk into people's homes, and we can't tell whether they're worldly homes or Christian ones.

There is no difference at all. We enter offices and workplaces occupied by Christians, yet we cannot tell whether they are worldly people. They have simply added religion, the Church, and a candle to their lives without renouncing their former way of life.

We must therefore be different and not become a cause for our Lord to be blasphemed. Otherwise, tomorrow He will say to us, “Depart, you workers of lawlessness,” because you did not confess Me either in word or in deed. May this never befall us or anyone in the world. Amen.

Όπως γνωρίζετε και εσείς, εκτός των άλλων εκδηλώσεων που έχει ο Σύλλογος αυτός, έχει και αυτή την ώρα θεσπίσει να βοηθάει περισσότερο, κατά κάποιον τρόπο, το ακροατήριό του και γενικά τους ανθρώπους του Συλλόγου και τους άλλους προσερχομένους επάνω κατεξοχήν στα κυριακά θέματα.

θέματα, διότι θέλω να πιστεύω ότι πιστεύει ότι η Εκκλησία του Χριστού, η μόνη έχουσα βέβαια Πνεύμα Άγιον, έχει ειδικούς λόγους που υπενθυμίζει κατ' έτος ορισμένα περιστατικά από τη ζωή του Χριστού μας και από τη δασκαλία αυτού, και αν θα ήθελε ο άνθρωπος να αφομοιώσει αναφορικά.

Αναφορικώς με πίστη και έργο, κάθε τι το οποίο να αναφέρεται μόνο στις 52 Κυριακές του έτους θα ήταν αρκετόν να τον βοηθήσει να σωθεί, χωρίς βέβαια να τον περιορίζει στο να επεκταθεί και να μάθει και τα άλλα όσα υπάρχουν, γιατί όλα είναι για μας.

Επομένως, λοιπόν, όλων αυτών των σκέψεων, και εγώ αυτή την ώρα θα φροντίσω, με την χάριν του Κυρίου και τις πρεσβείες του Αγίου που σεμνήνεται ο Σύλλογος τούτος, να μεταφέρω ορισμένα περιστατικά που μπορούν να ωφελήσουν και για τον νυν αιώνα και για το μέλλοντα.

Η σημερινή Κυριακή ονομάζεται από την Εκκλησία μας Κυριακή του Τυφλού. Και όσοι πήγατε στην εκκλησία θα ακούσατε αυτό το Ευαγγέλιο, το με τι τρόπο ο Χριστός μας εθεράπευσε έναν τυφλόν, τον οποίον βρήκε κάπου εκεί στην Ιεριχώ.

Περί αυτού του θέματος ομιλούν, όπως είδα όταν έριξα μια ματιά, και άλλοι δύο Ευαγγελιστές, ο Μάρκος στο 10ο κεφάλαιο και ο Ματθαίος στο 20ό κεφάλαιο, στο 21ο αναφέρει· μάλιστα ο Ματθαίος ομιλεί περί δύο τυφλών.

Αυτός που έχει πιο πολλές λεπτομέρειες και αναφέρει και το όνομα του τυφλού είναι ο Μάρκος. Όμως, διότι είναι η σειρά του Λουκά κατά τάξιν, η Εκκλησία μας δανείζεται το περιστατικό αυτό από τον Απόστολο και Ευαγγελιστή Λουκά, από το 18ο κεφάλαιο, στίχος 35 και κατωτέρω.

Επιτρέψτε μου λίγο λίγο να το αναγινώσω και να το συζητούμε. Λέγει ο Ευαγγελιστής ως εξής το περιστατικό.

Εγένετο δε εν τω εγγίζειν αυτόν εις Ιεριχώ, τυφλός τις εκάθητο παρά την οδόν προσαιτών.

Αυτό είναι μια εικόνα που και σήμερα τη βλέπουμε σε χωριά και σε πολιτείες: ανθρώπους που δεν έχουν το δώρον αυτό του φωτός να επαιτούν κατά κάποιον τρόπο. Άνθρωποι, κατ' εξοχήν οι έχοντες ανάγκη.

Βέβαια, δεν ξέρω και ανθρώπους που να μην έχουν ανάγκη σε αυτή την περίπτωση, αλλά άνθρωποι που έχασαν το φως μεγάλοι ίσως να μην έχουν την ανάγκη. Άλλοι, όμως, χρησιμοποιούνται και από ορισμένους από το περιβάλλον τους για να επαιτούν.

Εν πάση περιπτώσει, δεν γνωρίζουμε σε ποια κατάσταση οικονομική ήταν ο άνθρωπος. Πάντως, ήταν ένας άνθρωπος χωρίς φως. Το φως, δεν ξέρω εάν σας έχει απασχολήσει αυτό ποτέ, το δώρον του φωτός, και αν το εκτιμείτε όσο πρέπει και αν δοξολογείτε τον Θεό και ευχαριστείτε τον Θεό για το δώρον αυτό του φωτός.

Το να ανοίγει τα μάτια το πρωί ο άνθρωπος και να βλέπει το φως, να βλέπει τη δημιουργία. Μεγάλο πράγμα αυτό. Δυστυχώς είμεθα αχάριστοι εμείς, επιλήσμονες των δωρεών του Κυρίου. Και τον λυπούμε όσων θα έπρεπε να τον ευχαριστούμε Γι' αυτό το μεγάλο δώρο του φωτός.

Και ότι μας δίνεται η ευκαιρία, διαβάζοντας, βλέποντας, αν είμεθα καλής προαιρέσεως άνθρωποι, να εμβαθύνουμε στο θέμα της δημιουργίας και του Δημιουργού. Διότι ο άνθρωπος, κατεξοχήν ο χριστιανός, είναι ο άνθρωπος που, όταν βλέπει ρολόι, υπολογίζει τον ρολογά.

Δεν είναι σαν μερικούς που βλέπουν τη δημιουργία και δεν υπολογίζουν τον Δημιουργό. Οι ουρανοί, κατά τον ψαλμωδόν, διηγούνται δόξαν Θεού, και αλίμονο σε μερικούς που πήγανε και επάνω στα δημιουργήματα και δεν τον βρήκαν τον Θεό, αλίμονο στους ανθρώπους αυτούς.

Αν κανείς ρωτήσει επίσης έναν που έχει γνώμη επάνω στο θέμα του φωτός, έναν οφθαλμίατρο, θα μείνει με ανοιχτό το στόμα να του περιγράφει περίπου. Βέβαια του περιγράφει, δεν του αντιγράφει, διότι είναι μυστήριο το ότι βλέπει ο άνθρωπος. Δεν βλέπει με το μάτι ο άνθρωπος· είναι ένα όργανο. Όπως τα γυαλιά μου αυτά δεν είναι αυτά που βλέπουν, τα μάτια μου διά των γυαλιών αυτών βλέπουν· έτσι είναι και οι οφθαλμοί.

Ναι, περιγράφουν οι άνθρωποι αυτοί ότι αυτό, εκείνο και λοιπά, αλλά δεν αντιγράφουν· παραμένει μυστήριο. Και στο μυστήριο αυτό ο άνθρωπος πρέπει να κλίνει γόνυ ευλαβείας στον Θεό. Θεέ μου, τι είναι αυτό; Πώς βλέπω;

Γιατί πολλές φορές βλέπουμε και δεν βλέπουμε, όπως και ακούμε και δεν ακούμε. Γιατί το χρησιμοποιεί κάποιος άλλος το όργανο αυτό που λέγεται οφθαλμός. Βέβαια πρέπει να είναι σε καλή κατάσταση, να το προλαμβάνουμε, να το διατηρούμε, να το συντηρούμε.

Να μην τρέφουμε το σώμα με πράγματα που θα κάμουν ζημιά σε αυτό το άγιο όργανο, το μεγάλο όργανο που έχει δώσει στον άνθρωπο ο Θεός. Γι' αυτό λέγανε οι παλαιοί: «Νους ορά και νους ακούει». Δεν βλέπουμε με τα μάτια· με τον νου βλέπουμε διά των οφθαλμών.

Είναι, εν πάση περιπτώσει, ένα μεγάλο εξάρτημα πάνω στα ποικίλα τα άλλα και τα μεγάλα που υπάρχουν στον άνθρωπο. Και τι δεν έχει φτιάξει και ποιο δεν είναι τίμιο επί του ανθρώπου, για το οποίο, λέγω, δυστυχώς δεν ευχαριστούμε τον Θεό.

Θλιβόμεθα όταν βλέπουμε έναν τυφλόν, να ζητούμε να βρούμε επιχειρήματα να τον παρηγορήσουμε και τα τοιαύτα· όμως εμείς αυτό δεν το λογαριάζουμε και δεν λέμε στον Χριστό: «Θεέ μου, δεν το αξίζω εγώ αυτό το φως».

Κακό βέβαια ακόμη πιο πολύ είναι όχι μόνο στους αχαρίστους και αγνώμονας ανθρώπους, αλλά και σ' αυτούς οι οποίοι το χρησιμοποιούν επί κακώ, δοσμένο για αγαθό, να περνάει από εκεί ό,τι το αγαθόν, σε φίδια να το χρησιμοποιεί ο άνθρωπος για ό,τι το κακόν.

Και δεν είναι του παρόντος να σας αναπτύξω τι είναι ή πώς χρησιμοποιείται η όρασις επί το κακό. Εν πάση περιπτώσει, ο άνθρωπος αυτός ήταν τυφλός. Λίγα λόγια λέγει ο Ευαγγελιστής Λουκάς, και εκάθητο και προσεπαιτούσε, επαιτούσε να τακτοποιήσει τα της αυτοσυντηρίας του.

Εκείνη τη στιγμή που αυτός εκεί επαιτούσε, ο Χριστός με δικούς του προφανώς ανθρώπους, όχλος πολύς που ακολουθούσε τον Χριστό, περνούσε, όχι ασφαλώς δίπλα του ακριβώς· κάποιο περιθώριο θα υπήρχε. Ακούσας δε όχλου διαπορευομένου, επυνθάνετο τι είη ταύτα.

Δηλαδή ανησύχησε: «Τι να είναι αυτό; Ακούω ποδοβολητό», που λένε στην απλή γλώσσα. Τι να γίνεται; Ενδιαφέρθηκε να ρωτήσει τι είναι αυτό. Ο θόρυβος σε τι έγκυται ο θόρυβος αυτός, ποιος είναι αυτός, ποια είναι η αιτία Αυτού του θορύβου, αν το μεταφέρω αυτό σε ένα άλλο περιστατικό, το οποίο λαμβάνει χώρα κάθε Κυριακή και εορτή, όπου υπάρχει εν πάση περιπτώσει Χριστιανισμός ή Παροικία Χριστιανική,

Οι χριστιανοί χτυπούν τις καμπάνες. Ορισμένα μέρη έχουν κατορθώσει να μην χτυπούν οι καμπάνες. Όπως γίνεται και εδώ, εβραϊκώ τω τρόπω, να μην χτυπούν οι καμπάνες. Διότι οι καμπάνες είναι αυτές οι οποίες ελέγχουν τας ψυχάς, τας συνειδήσεις. Και δεν θέλουν οι άνθρωποι να γίνεται συζήτηση για πράγματα που είναι ένοχοι.

Ευχή

Δείχνει τις κεραίες του, τις κρύβει, παρότι ξέρει ότι τις έχει τις κεραίες αυτές. Και θα πρέπει να καυχάται διότι τις έχει, τις κρύβει· έτσι ήμεθα κι εμείς. Κτυπούν οι καμπάνες. Ποιος ρωτάει γιατί κτυπούν οι καμπάνες;

Και για ποιον κτυπούν οι καμπάνες, όπως λέει η λαϊκή έκφραση; Ποιος ρωτάει ποια είναι η αιτία για αυτές τις καμπάνες; Και τι σκοπόν έχουν αυτές οι καμπάνες; Και τι διδάσκουν οι άνθρωποι πίσω από αυτές τις καμπάνες;

Πολλοί τα ακούν, δεν ερωτούνε όμως. Θυμάμαι, το τραβάω λίγο πιο πέρα αυτό, εκείνο που έγινε το απόγευμα του Πάσχα.

Δηλαδή εκ μέρους των ανθρώπων στον Χριστό μας, πορευόμενος προς Εμμαούς, ξέρετε. Επιτιμήθη ο Χριστός από τους δύο αυτούς: «Σὺ μόνος παροικεῖς Ἱερουσαλὴμ και δεν ξέρεις τα γενόμενα ταύτα;» Δεν γνωρίζεις τι έγινε; Δικαιολογείσαι; Πού ήσουνε εσύ;

Δεν είσαι άνθρωπος της αγοράς, δεν είσαι άνθρωπος που να γνωρίζεις τα κοινά; Τι έγινε κατ’ αυτά; Τον παρατηρούν τον Χριστό. Δεν ξέρω λέει πία, δεν ήμουν εκεί εγώ λέει, δεν τα ξέρω αυτά τα πράγματα Καταλάβατε; Ζητούσαν ότι έπρεπε να είναι, να γνωρίζουν.

Και σκεφτείτε σήμερα, εδώ μέσα στην Ελλάδα, που ακούμε την καμπάνα από την κοιλιά της μάνας μας μέσα ακόμη. Υπάρχουν δυστυχώς άνθρωποι που δεν ξέρουν τίποτα περί αυτού. Ποιος χτυπάει τις καμπάνες, ποιος είναι πίσω από τις καμπάνες και τι διδάσκουν και τι κηρύττουν, όλα αυτά δεν τα ξέρουμε οι περισσότεροι· τυπικά, επιπόλαια γύρω από τον Ιησούν, όχι όπως θα έπρεπε.

Αυτός λοιπόν ο άνθρωπος, θες από περιέργεια ιεράν, θες δεν ξέρω τι: «Πες μου, τι είναι;» Και έβγαλε πίσω από εκεί το «τι είναι». Και τι έβγαλε πίσω από το «τι είναι»; Από τον θόρυβον αυτόν εκρύπτετο το φως των οφθαλμών του.

Και η εξασφάλιση της μνείας στην αιωνιότητα του ονόματός του. Μεγάλοι, τρανοί των εποχών πέθαναν και ετάφησαν. Αυτό το απλό ανθρωπάκι, που κάπου εκεί το έψηνε το ξεροβόρι και ο ήλιος, έμεινε γραμμένο εδώ και θα διαβάζεται στην αιωνιότητα, θα γίνεται μνεία του ονόματός του, γιατί δεν αδιαφόρησε, ενδιαφέρθηκε να μάθει περί τίνος πρόκειται.

Χαρά σ' αυτούς τους ανθρώπους, οι οποίοι γύρω από τον θόρυβο αυτόν πάντοτε ενδιαφέρονται να εμβαθύνουν στα θέματα.

Στα θέματα. Εν πάση περιπτώσει, αυτοί που περνούσαν εκεί και λοιπά, όταν ρωτούσαν, παιδιά, «ποιος περνάει; Τι είναι; Περί τίνος πρόκειται;», είπαν αυτοί, απήγγειλαν αυτό, ότι «Ιησούς ο Ναζωραίος παρέρχεται». Αυτός είναι η αιτία του θορύβου. Και ξέρετε τι αιτία, τι θόρυβο έχει κάνει ο Χριστός και τι θόρυβο θα κάνει ο Χριστός, αυτός ο Ναζωραίος, ο γιος της Μαρίας. Θόρυβο που δεν τον έκανε ο Ναπολέων, που δεν τον έκανε ο Ναπολέων.

Το έκανε ο Αλέξανδρος, το έκανε ο Χίτλερ, ο Στάλιν και λοιπά. Τέτοιο θόρυβο. Ο θόρυβος όλων των άλλων έχει σχέση με το εξωτερικό. Εδώ έχει σχέση με συνειδήσεις ή να αποκαλύπτονται οι διαλογισμοί πολλών καρδιών Όπως λέγει επιγραμματικότατα ο γέρων Συμεών την ημέρα της Υπαπαντής.

Αυτός ο Χριστός, τὸ σημεῖον τοῦτο τὸ ἀντιλεγόμενον, το λεγόμενον. «Ἰησοῦς», λέει, «ὁ Ναζωραῖος παρέρχεται». Βέβαια μπήκε στο νόημα, όπως λέμε στη γλώσσα μας. Αυτός απεδείχθη ότι γνωρίζει περί του Ιησού του Ναζωραίου, και όχι μόνο γνωρίζει περί του Ιησού του Ναζωραίου, αλλά γνωρίζει πιο πολλά πράγματα. Απόδειξις είναι ότι τον εφώνησε όχι για να τον βοηθήσει, αλλά για να τον ελεήσει στην ανάγκη.

Και βέβαια δεν πρόκειται να του πληρώσει ένα νοίκι ή να φωνάξει έναν γιατρό να του πάρει ένα φάρμακο. Εδώ του μιλάει για μάτια, και μάτια δε φτιάχνουν οι άνθρωποι. Του αναγνωρίζει μέσα σε αυτή τη φωνή και στην επίκληση ανώτερες δυνάμεις, κάτι το υπερφυσικό, κάτι το θεϊκό.

Εκτός αυτού, τον εφώνησε στο βιβλικό του όνομα. Εφόσον οι μεν του λένε «Ιησούς ο Ναζωραίος παρέρχεται», αυτός παίρνει το «Ιησούς» πολύ σωστά και φωνάζει: «Εβόησεν λέγων· Ιησού, υιέ Δαβίδ, ελέησόν με». Υιός Δαβίδ! Πού το ξέρεις εσύ ότι είναι ο Υιός του Δαβίδ;

Παρότι ο τυφλός προφανώς έβλεπε ό,τι ήταν ανάγκη, διψούσε η ψυχή του και, φαίνεται, πήγαινε στις συναγωγές, εκεί που γινόντουσαν κηρύγματα, ποιος ξέρει, ή κάποιον άλλον θα έβαζε και του διάβαζε, και από εκεί είχε μορφώσει γνώμη.

Αυτό βέβαια δεν είναι άξιο περιεργείας. Αυτό το βλέπουμε και στους άλλους απλούς ανθρώπους. Τι είπε ο Ανδρέας στον Πέτρο; Τι είπε ο Φίλιππος στον Ναθαναήλ; «Ὃν ἔγραψε Μωϋσῆς ἐν τῷ νόμῳ καὶ οἱ προφῆται, εὑρήκαμεν, Ἰησοῦν τὸν ἀπὸ Ναζαρέτ». Εσείς που είστε στην τράτα, τι δουλειά έχετε με τα γράμματα, τι δουλειά έχετε με τα βιβλία;

Και εν τούτοις, Αυτόν για τον οποίο γράφουν οι Γραφές, γι’ Αυτόν λοιπόν διάβαζαν. Και δεν δυσκολεύει καμία τάξη, κανένα επάγγελμα, καμιά ηλικία, καμιά γνώση ο Χριστός. Όλοι καλούνται από Αυτόν να έρθουν και να μάθουν περί του Ιησού.

Διότι ο άνθρωπος, όλα αν τα μάθει, ένα δεν μάθει, καλύτερα να μην τα μάθαινε και καλύτερα να μην είχε έρθει στη γη καθόλου. Εδώ ο ίδιος ο Ευαγγελιστής ο Λουκάς γράφει στο Δέλτα, στο 12: «Και ουκ εστίν εν άλλω ουδενί η σωτηρία». Κανένας άλλος. «Ουδέ γαρ όνομα εστίν έτερον υπό τον ουρανόν το δεδομένον εν ανθρώποις, εν ω δει σωθήναι ημάς». Πράξεις Δέλτα 12.

Δέλτα 12. Δεν υπάρχει άλλο όνομα. Όλα μάθε τα. Αυτό αν δεν μάθεις, σωτηρία δεν έχεις. Πρέπει να μάθεις περί του Ιησού. Πρέπει να μάθεις πόθεν ήρθε, γιατί ήρθε και πού υπάγει. Πράγμα το οποίο και εμείς πρέπει να το μάθουμε αυτό: πόθεν ήρθαμε, γιατί ήρθαμε και πού θα πάμε. Πολλοί έχουν τη γνώμη ότι ήρθαμε για να μείνουμε. Όμως δεν ήρθαμε, όπως ξέρετε, για να μείνουμε. Ήρθαμε για να φύγουμε. Ένα μεγάλο λάθος, και το ακούω πολλούς ανθρώπους που λένε.

Είμαι άνθρωπος που λέγουν ότι είμαι κάτοικος της γης. Δεν είμαι κάτοικος της γης. Είμαι ένοικος της γης. Ένοικος της γης. Με ενοίκιο μένουμε. Δεν έχουμε την μένουσαν, την μέλλουσαν επιζητούμε. Αν ο άνθρωπος το συνειδητοποιήσει αυτό, ότι δεν είναι κάτοικος αλλά είναι ένοικος και κάποια μέρα θα τον εξώσουν, αλλιώς θα πολιτευτεί.

Πολλές φορές δεν προσέχουμε έναν όμορφο τρόπο σατανικό να τροποποιεί τις διατυπώσεις. Και χάνουμε. Παραδείγματι, πρώτον «νεκροταφείο»· λάθος. Πρώτον «κοιμητήριο»· σοβαρό θέμα, εφόσον νεκρή, όχι και κοιμημένη.

Διότι το νεκροταφείο δεν μου μιλάει για το ξύπνημα, ενώ το κοιμητήριο, το υπνοδωμάτιο, μου υπενθυμίζει ότι θα ξυπνήσω. Είναι κάτι λεπτομέρειες που όμορφα ο Σατανάς τοποθετεί, να αποσύρει και εκ των δεξιών και εξ αριστερών τους ανθρώπους.

Γράφει το πιστεύω, Επιποντίου Πυλάτου Σταυροθέντα, τροποποιούν οι Εβραίοι, Υποποντίου Πυλάτου Σταυροθέντα. Το επί το κάνουνε υπό, όχι εμείς, πιλάτος εκεί, υπόποντιου πιλάτου, όχι υπόποντιου, επίποντιου Ποιος το προσέχει; Ο Μέγας Αθανάσιος 20 χρόνια ταλαιπωρείται, να μην πει ένα ιώτα.

Αυτά, λοιπόν, τα ψιλολόγια είναι απαραίτητα στον άνθρωπο, διότι, αν του φύγουν αυτά, χάνεται στα νερά. Και έχει τη γνώμη ότι ήρθε εδώ να μείνει. Και έχουμε κολλήσει σαν στρείδια στον κόσμο τούτον. Και γνωρίζετε το τι γίνεται για τον κόσμο τούτον.

Εφόσον μια μέρα, εν ονόματι του Συντάγματος και του Κράτους, θα μας βγάλουν από το δωμάτιο εδώ. Θα φύγουμε από εδώ πέρα. Αν, λοιπόν, είτε σε δικό μας σπίτι μένουμε, είτε σε νοικιάρικο μένουμε, σαν ψυχές, σαν υπάρξεις, είμεθα ένοικοι του κόσμου τούτου.

Δε φέραμε τίποτα, ούτε θα πάρουμε τίποτα, απλώς διαχειρισταί είμεθα. Τότε το πράγμα πάει κάπως αλλιώς και κάπως ο άνθρωπος εμβαθύνει, πολιτεύεται, δεν σκληρύνεται, ετοιμάζει, προετοιμάζει και όλες αυτές οι λεπτομέρειες.

Το ξεχνούμε, λοιπόν, αυτό το πράγμα. Λοιπόν, εδώ βλέπουμε τον άνθρωπον αυτόν να φωνάζει τον Χριστό στο βιβλικό του όνομα. Και αποδεικνύεται εξ αυτού ότι, παρότι ήτο τυφλός, εν τούτοις όμως ενδιαφέρετο για τα θέματα της πίστεως, τα θέματα της ψυχής του· ενδιαφέρετο.

Και όταν ο άνθρωπος δείχνει τέτοια προθυμία, παρά τις αντιξοότητες... Γιατί πολλοί τα θέλουν εύκολα. Εύκολα μπορεί να γίνεις γιατρός, δικηγόρος, κυβερνήτης, βασιλιάς και λοιπά. Χριστιανός, το δυσκολότερο πράγμα στον κόσμο.

Το δυσκολότερο. Όλα τα συντάγματα του διαβόλου θα έρθουν εναντίον. Εν αντιθέσει, σε όλα τα συντάγματα οι διάβολοι θα σε βοηθήσουν να ανέβεις. Αλλά για να γίνεις απλός χριστιανός, θα είναι όλες οι αντιξοότητες εναντίον σου.

Δεν είναι όμως τίποτα ικανό να δυσκολέψει τον άνθρωπο, εάν στην πραγματικότητα θέλει, το ποθεί. Είναι σαν τον ερωτευμένο. Ο ερωτευμένος δεν έχει εμπόδια. Δεν υπάρχουν σύνορα, δεν υπάρχουν δεσμά για την ερωτευμένη ψυχή.

Και τις πιο μεγαλύτερες τρέλες θα κάνει, για να επιτύχει την επιδίωξη του έρωτος. Αυτό που θα έπρεπε να υπάρχει στο έπακρο για το Χριστό, δεν υπάρχει μεταξύ της ψυχής μας και του Χριστού. Αυτός ο έρωτας, αυτό το ενδιαφέρον.

Γι' αυτό πολλοί λέγουν, συναντούν δυσκολίες στη ζωή τους. Ε, τι θέλεις να συναντείς στη ζωή σου; Εάν θα πας με το ρεύμα, θα πας στον καταρράκτη και θα πας κάτω. Αν πας κόντρα στο ρεύμα, είναι φυσικό να συναντήσεις την αντίσταση του ρεύματος, αλλά θα έχεις δικαιώματα σωτηρίας και προϋποθέσεις σωτηρίας.

Μη ζητούμε λοιπόν ευκολία στο χριστιανισμό. Ζωή χριστιανική, διά πάσης ευκολίας διερχομένη, ούτε στο κήρυγμα ούτε στη ζωή χριστιανική. Όλα θα περάσουν διαπυρός σε σιδήρου Ανάγκη, οι προάγοντες επετίμων αυτό είναι σιωπής, σιώφος, εφήμως, βούλωτο όπως θα είναι, σκάτσε όπως λέμε σε ορισμένες περιπτώσεις εμείς που δεν προσέχουμε, αντί να τον βοηθήσουν, διότι αυτοί οι ανοιχτομάτες που ήσαν μαζί με το Χριστό έβλεπαν τον άνθρωπα και γνώριζαν ότι ο Χριστός όχι μάτια, όχι τάφους, όχι λεπρούς, όχι δαιμονισμένους,

Δεν μπορούν να δουν εμπόδιο, τα πάντα τακτοποιεί. Γιατί, βρε κύριε, δεν τον σταματάτε τον Κύριο; Πείτε δάσκαλε, ραββουνί, ξέρω πώς θα τον πείτε, επιστάτα. Τούτα ανθρωπάκια, δεν το έλεγες, εδώ πέρα που το τρώει το ξεροβόρι και το λιοπύρι. Δεν το έλεγες. Όχι μόνο δεν έκαμαν αυτό, αλλά και όταν αυτός εζήτησε το έλεος από τον Χριστό, μπήκανε στη μέση εμπόδιο. Και να προχωρήσουν να διούν και δεν

Και δεν έγινε από ανθρώπους ξένους, προσέξτε τη λεπτομέρεια αυτή, δεν έγινε από αδιαφόρους. Παρεμβάλλεται το εμπόδιο αυτό από τους ανθρώπους οι οποίοι ήσαν μαζί με τον Χριστό. Καταλάβατε; Αυτό είναι μεγάλο μάθημα, αν το προσέξουμε δηλαδή. Πολύ βέβαια το προσέχετε και ξέρετε και το έχετε υπόψη σας και το αναπτύσσετε ασφαλώς καλύτερα από ό,τι το αναπτύσσω εγώ αυτή την ώρα.

Όμως ξανά κι εγώ, με τη φτωχή μου δύναμη, σας λέγω: προσέξετέ το. Οι άνθρωποι αυτοί, οι οποίοι ήσαν μαζί Του, μαζί με τον Χριστό. Ήσαν άνθρωποι που, κατά κάποιον τρόπο, άλλοι θα είχαν ελεηθεί. Άλλοι, ξέρω εγώ, πηγαίναν και ζητούσαν, άλλοι Τον πίστευαν, άλλοι, άλλοι, άλλοι.

Βέβαια, είχε και το σκάρτο μαζί του, αλλά αυτό ήταν το λιγότερο. Λοιπόν, εν τούτοις όμως, όχι μόνο δεν τον βοήθησαν, αλλά και του μπήκανε εμπόδιο. Και ποιος του μπήκε εμπόδιο; Ο κόσμος. Ο άνθρωπος έχει τρία βασικά εμπόδια, τρεις βασικούς εχθρούς.

Έχει τον κόσμο, συγγνώμη, τη σάρκα του, τον κόσμο και τον Σατανά. Ο Σατανάς είναι τελευταίος. Ποτέ σας μην τον φέρετε μπροστά, τον Σατανά. Ποτέ σας μην κατηγορήσετε τον Σατανά, για να δικαιολογήσετε τον εαυτό σας.

Δικό μου το τραύμα, δικιά μου η πληγή, εγώ είμαι η αιτία. Ο Σατανάς δεν μπορεί τίποτα, εάν δεν του δώσουμε εμείς περιθώριο. Αν δεν του ανοίξουμε εμείς την πόρτα. Δεν μπορεί τίποτα ο σατανάς.

Κανένας άνθρωπος, ούτε αυτός ο διάβολος, δύναται να πειράξει τον άνθρωπο και να τον βλάψει. Θυμόσαστε τι έγραφε ο Χρυσούλης

Ο Χρυσούς Ιωάννης, ε! «Ουδείς δύναται βλάψαι Ιωάννην, ει μη Ιωάννης». Κανένας δεν μπορεί να με βλάψει, αν εγώ δεν βλάψω τον εαυτό μου. Μην κατηγορούμε τους ανθρώπους. Μην κατηγορούμε και το σατανά ακόμη, που πολλοί μάθανε να τον κατηγορούν. Και ο Άγιος Γρηγόριος, ον σήμερον εορτάζομεν, και ο Θείος Χρυσόστομος παραπονούνται για αυτό. «Τι κατηγορείς τον δύστυχον, λέει, διότι έβαλε το πυρ στα φρύγανα που μάζεψες εσύ; Συ βάζεις τα φρύγανα, λέει. Αυτός φωτιά βάζει», λέει.

Μη μαζεύεις φρύγανα, να μην βάλει φωτιά. Μπορεί να βάλει τη θάλασσα φωτιά; Δεν μπορεί να βάλει. Όσο μαζεύεις φρύγανα, θα βάλει φωτιά ο σατανάς. Όσο δημιουργείς τις προϋποθέσεις. Όσο να ανοίξεις, δεν προλαμβάνεις τις αιτίες.

Πώς θέλεις να θεραπεύσεις τα αποτελέσματα; Ο κόσμος, εν πάση περιπτώσει, είναι το δεύτερο θηρίο. Ο δεύτερος εχθρός της ψυχής του ανθρώπου. Ο πρώτος εχθρός είναι η ΣΑΡΞ. Το έδειξε βέβαια καθαρά ο Χριστός μας στους πειρασμούς του.

Εάν θα διαβάσετε το τέταρτο κεφάλαιο του Ματθαίου και το τέταρτο κεφάλαιο του Λουκά, θα δείτε τους τρεις βασικούς πειρασμούς του Χριστού μας μετά την αναγέννησή του, δηλαδή το βάπτισμά του. Θα δείτε εκεί πέρα ότι επειράστηκε η σάρκα, ενήστεψε 40 μέρες και 40 νύχτες, επειράστηκε από τον κόσμο, το θεαθήναι τοις ανθρώποις, να βάλει τον εαυτό του κάτω· δεν τον έβαλε.

Λέγω, είναι η σαρξ ο πρώτος εχθρός, διότι δεν μπορείς να την αποβάλεις, δεν μπορείς να την κλείσεις έξω του εαυτού σου. Σάρκα, θα την πάρεις κοντά και στην εκκλησία ακόμη, και στο τραπέζι, και στο κρεβάτι, και στην τουαλέτα, και στον δρόμο, και στο ταξίδι· δεν μπορείς να κλείσεις την πόρτα.

«Άφησέ με ήσυχο», κατεβάζεις το τηλέφωνο. «Άφησέ με ήσυχο», κλείνεις έξω τον κόσμο, εάν θέλεις. Με τη σάρκα δεν μπορείς. Γι’ αυτό είναι ο υπ’ αριθμόν ένα εχθρός, ο οποίος κάθε μέρα έρχεται και δολίως φθείρει την αθάνατη ψυχή, και χρειάζεται ο άνθρωπος να παίρνει τα μέτρα.

η έδρα του σατανά κατά τον Ιώβ Επομφαλού Γαστρός Δεύτερο θηρίο, αυτό το οποίο βλέπουμε και σήμερα μεταξύ του Χριστού και του δυστυχισμένου αυτού ανθρώπου. Ο άνθρωπος που θα επιθυμήσει να ιδεί τον Χριστό, να έρθει σε επαφή με τον Χριστό, να προσέξει πολύ τον κόσμο, διότι εάν δεν κλείσει το οὖς του εις τον κόσμον, δεν είναι δυνατόν να ακούσει με το άλλο από τον Χριστό. Είναι αδύνατο.

Έλεγα, που μιλούσα την Πρωτοχρονιά, ένα επιχείρημα και το μεταφέρω σαν επίκαιρο τη στιγμή αυτή.

Τηλεφωνούσε ένας μέσα από ένα μεγάλο κατάστημα σε κάποιον. Ο κάποιος αυτός του φώναζε από εκεί: «Δεν σε ακούω».

Μα τι μου φωνάζει δεν μου ακούς, του λέγει ο άλλος «Μα σου φωνάζω δυνατά», τούτος από εδώ, «δεν σε ακούω». Είχε ένα θάλαμο μέσα στο κατάστημα και από εκεί του τηλεφωνούσε. Καλά εγώ λέει αυτού ακούω φωνές κόσμο και λοιπά τι είναι Μέσα από ένα κατάστημα λέει σου τηλεφωνώ λέει από το θάλαμο του καταστήματος «Κλείσε», λέει, «την πόρτα, κλείσε τον κόσμο έξω να σου μιλήσω».

Και κλείνει την πόρτα, έκλεισε τον κόσμο έξω και επικοινώνησε. Άκουσε τι του έλεγε ο άλλος από εκεί. Πώς θέλεις, λοιπόν, να ακούσεις τον Χριστό, άνθρωπε; Εφόσον τον κόσμο δεν τον κλείνεις έξω. Εφόσον είναι ανοιχτό το σπίτι σου, ανοιχτά τα αυτιά σου, ανοιχτά τα πάντα για τον κόσμο.

Πώς είναι δυνατόν να ακούσεις τι λέει ο Χριστός; Βλέπετε ότι πήγες και γονάτισες κάτω από το Ευαγγέλιο, που διαβάζει το Ευαγγέλιο. Ή ότι πέρασες από κάτω από τον Επιτάφιο τη Μεγάλη Παρασκευή. Ήταν ψέματα.

Γονάτισες εδώ για να σου φύγουν οι πονοκέφαλοι. Και πέρασες εκεί από κάτω από τη δεισιδαιμονία.

Δαιμόνια, όχι για να του βάλεις μετάνοια, αλλά λύγισε το κεφάλι μου να σκύψω και να περάσω από κάτω εκεί, για να γίνει το δικό σου θέλημα, να είσαι ο Κύριός μου εσύ και να είμαι δούλος για τη σωτηρία μου. Εμείς δεν είναι δυνατόν να έρθουμε ποτέ στον Θεό κοντά, δουλεύοντας από εδώ και από εκεί. Θα κλείσεις τον κόσμο. Και θα ήθελα να πω επάνω σε αυτό το εξής. Πολλές φορές

Ο κόσμος για μας και εμπόδιο μεταξύ Χριστού και ημών δεν είναι ο λεγόμενος κόσμος. Κόσμος πολλές φορές μπορεί να είναι και μέσα στο σπίτι σου, μπορεί να είναι και ο αδελφός σου, μπορεί να είναι και η θεία, μπορεί να είναι και η νονά, μπορεί να είναι και ο κουμπάρος, μπορεί να είναι και ο ευεργέτης, μπορεί να είναι πολύ ευεργετικός, δηλαδή κόσμος.

Σε όλους αυτούς καλείσαι να κλείσεις την πόρτα, αν θέλεις να ακούς αυτά που σου λέει ο Θεός. Γιατί, αν δεν θέλεις να κλείσεις την πόρτα προς τον κόσμο, είναι δύσκολο πράγμα να ακούσεις τι σου λέει ο Θεός.

Και να υπακούσεις, κατεξοχήν, το τι σου λέει ο Θεός. Έχει τόσα πράγματα κακά ο κόσμος, που δυσκολεύει τον άνθρωπο προς τον Χριστό. Σήμερα οι εκκλησίες περισσότερο ήσανε άδειες. Τα σπίτια ξημερώσανε απόψε.

Η πολυκατοικία που μένω, τα δεκαπέντε διαμερίσματα ξημερώσανε απόψε. Άλλοι είχαν χαρτί, άλλοι είχαν γλέντι, άλλοι είχαν διαφθορά, άλλοι, Γιατί αυτό θέλει ο κόσμος. Αυτός είναι ο κόσμος. Έτσι νομίζει ο άνθρωπος ότι ικανοποιείται.

Και, θέλοντας να δείξει ότι είναι ο κόσμος, ακολουθεί τα του κόσμου. Άλλοι έχουν χρεωθεί για τον κόσμο και έχουν πάρει αυτοκίνητο. Άλλοι ξεκλήρισαν διά του αυτοκινήτου. Άλλοι έχουν χρεωθεί και τους κυνηγάνε οι δοσάδες και οι λοιποί, διότι πήραν τηλεόραση.

Διότι το επέβαλε ο κόσμος, όχι η ανάγκη. Τις έχουν ανάγκη; Πολλοί πάνε και κάποιοι κοιμούνται μπροστά στην τηλεόραση. Αλλά πώς θα δείξουν το σπίτι τους να μην έχει κερατωθεί αυτούν;

Όλα κερατώθηκαν, το δικό τους δεν θα κερατά από πάνω. Πώς θα γίνει; Ο κόσμος το θέλει αυτό το πράγμα, καταλάβατε; Άλλα πράγματα: η γυναίκα έγινε άντρας. Γιατί; Για τον κόσμο. Ο άντρας έγινε γυναίκα. Γιατί; Για τον κόσμο. Πολλοί δεν νηστεύουν εξαιτίας του κόσμου, πολλοί δεν τεκνοποιούν εξαιτίας του κόσμου, άλλοι φοβούνται να σηκώσουν το χέρι να κάνουν τον σταυρό τους· το κάνουν από κάτω ή καθόλου εξαιτίας του κόσμου. Μεγάλο θηρίο ο κόσμος. Θέλει δύναμη ο άνθρωπος για να το καταλάβει.

Να κλείσει τον κόσμο έξω, οποιοσδήποτε κι αν είναι αυτός ο κόσμος, είτε του αμέσου περιβάλλοντός του, μέσα στο ίδιο το σπίτι, στο γραφείο του, στη δουλειά του, δεν ξέρω πού. Αν δεν έχει τη δύναμη αυτήν, να βάλει το παραβάν αυτό στη δουλειά σου και στη δουλειά μου και να χάσει τη φιλία του κόσμου τούτου. Έχει πει εκείνο το ωραίο ο Χριστός μας: «Εάν ο οφθαλμός σου ο δεξιός σκανδαλίζει σε, έξελε αυτόν». Δεν λέει να βγάλεις το μάτι σου, γιατί θα σου μείνει το αριστερό.

Αν πρόσωπα του στενού σου περιβάλλοντος επέχουν θέση δεξιού οφθαλμού και σε σκανδαλίζουν, γίνονται αιτία να σκανδαλιστεί η ψυχή σου και να χαθεί η ψυχή σου, προτιμότερο να πεθάνεις λούστρος, προτιμότερο να πεθάνεις σε ένα χαντάκι μέσα κλπ., παρά να τον χρησιμοποιήσεις και να τον έχεις αυτόν τον άνθρωπο μαζί σου.

Αυτό είναι, «έξελε», λέει, «αυτόν». Και σκεφτείτε και φανταστείτε τι πάει να πει αυτό το πράγμα. Και τι δύναμη χρειάζεται ο άνθρωπος να το αναγνωρίσει, ότι ο κόσμος είναι ένα μεγάλο θηρίο. Το δεύτερο βέβαια, όπως σας είπα, κατ' εξοχήν.

Θα σας πω με απλά λόγια μερικές γνώμες του Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου, τοῦ σήμερον ἑορταζομένου, τιμῆς ἕνεκεν. Θα σας πω όμως στην παράφρασή τους.

Λέγει το εξής: Μη αφήνεις την καρδία σου να θέλγεται και να γλυκαίνεται εις τα τούτου του κόσμου πράγματα. Μη αφήνεις την καρδία σου. Μη αγαπάς τη ματαιότητα του κόσμου τούτου. Μη ζητείς το ψεύδος του κόσμου τούτου. Μη νομίζεις πως είναι κανένα μεγάλο πράγμα η παρούσα ζωή. Μη στοχαστείς πως είναι η ευδαιμονία, η τρυφή.

Λέγει το εξής: Και τα ξεφαντώματα. Μη υπολάβεις ότι είναι ευτυχία η πρόσκαιρος δόξα. Και η ταπεινή εξουσία. Μ' έναν λόγον, ας μη τραβήξει την καρδιά σου. Κανένα τερπνόν και ηδονικόν πράγμα του κόσμου τούτου, διότι αυτό είναι.

Ως αν κονιορτός, όπου διασκορπίζεται από τον άνεμο, και ως αν καπνός. Ο κόσμος όπου διαλύεται. Έτσι είναι ο κόσμος τούτος, ως ένα όνειρο όπου παίζει και ως σκιά όπου δεν κρατείται.

Θα πει κανείς, ο κόσμος, βλέπεις. Ναι, αν υπάρχουν σήμερα χριστιανοί οι οποίοι επηρεάζονται από τον κόσμο και αν τους πλησιάσεις. Τους βλέπεις με το πακέτο τους, τους βλέπεις με την εφημερίδα τους, τους βλέπεις με την τηλεόρασή τους, τους βλέπεις με το κομπολόι τους, τους βλέπεις με το τάβλι τους, τους βλέπεις με τα αυτά τους, με το κυνήγι τους και λοιπά. Χριστιανός, σου λέει.

Αν οι άνθρωποι αυτοί επηρεάζονται ακόμα από τον κόσμο τούτο και εργάζονται τα του κόσμου τούτου, δεν εγεύθησαν ποτέ τα του κόσμου εκείνου. Έχετε ακούσει τη γάτα πώς κάνει όταν μυριστεί στην κουζίνα ψάρια;

Κόβει βόλτα, κατά το λεγόμενο, απ' έξω, γιατί πληροφορείται, προγεύεται τα ψαροκέφαλα. Και κόβει αυτό. Πολλοί από τους χριστιανούς δεν το έχουν γευθεί. Γι' αυτό ο Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος περί αυτού λέγει: «Ο γευσάμενος των άνω ευχερώς των κάτω καταφρονεί».

Ὁ δὲ ἐκείνων ἄγευστος ἐπὶ προσκαίροις ἀγάλλεται. Όποιος γευθεί, λέει, έχει γευθεί τα επάνω. Αυτά τα θεωρεί σκύβαλα. Όποιος δεν έχει γευθεί τα επάνω, κατατρίβεται με αυτά τα πράγματα σήμερα. Δεν είναι γευμένοι. Γι’ αυτό.

Δεν είναι γεύθημενοι Γι' αυτό ακριβώς υπολογίζουμε. Λογαριάζουμε και στο πιστοποιητικό του κόσμου και γίναμε σήμερα ανθρωποφοβούμενοι και ουχί Θεοφοβούμενοι, φοβούμεθα τον κόσμον. Ο Μέγας Βασίλειος, σε μια ερμηνεία του 44ου ψαλμού, λέγει: «Της νοητής ωραιότητος επιφανείσης τη ανθρωπίνη ψυχή, Χριστός δηλαδή, πάντα αισχρά και απόβλητα τα τέως αγαπώμενα καταφαίνεται».

Για όλα αυτά αδιαφορεί όταν γνωριστεί με τον Χριστό. Δι' αυτό ο Παύλος, όταν είδε το ωραίο κάλλος του Χριστού —παρατηρήστε τι λέγει— «πάντα ἡγοῦμαι σκύβαλα εἶναι, ἵνα Χριστόν κερδήσω». Αν βλέπετε, λοιπόν, ακόμη ανθρώπους και λογαριάζουν τον κόσμο και βλέπεις, «και ζούμε και έχουμε παιδιά, και τι να κάνουμε και πώς θα παντρέψουμε, και τι θα φτιάξουμε», να ξέρετε ότι δεν έχουν καμιά σχέση ακόμα με τον Χριστό.

Και αυτό το θηρίο, ο κόσμος, παρεμβάλλεται. Γι' αυτό δεν σου λέγω τον κόσμο να τον απορρίψεις. Να τον πιάσεις μόνο από το γιακά και να τον κρατάς μακριά, να μη σε δαγκώσει. Αυτό να προσέχεις. Καλημέρα, αλλά εκεί, γιατί δαγκώνεις, για την ώρα.

Καταλάβατε; Καλημέρα, αλλά στο σπίτι σου. Καλημέρα, αλλά στη δουλειά σου. Όχι σύρτα-φέρτα, όχι γνώμες, όχι μιμήσεις. Τότε μόνο θα είσαι συνεπής, γιατί φέρουν και αυτοί οι άνθρωποι, οι δυστυχισμένοι, φέρουν την εικόνα του Θεού, αλλά όμως θα φυλαχθείς όπως φυλάγεσαι από μια νόσο, διότι πολλές αρρώστιες κυκλοφορούν σήμερα, κατ' εξοχήν πνευματικές.

Αν ο άνθρωπος, λοιπόν, είχε σκεφτεί εκείνο που είπα γρηγορότερα, ότι στον κόσμο τούτον είναι ένοικος και όχι κάτοικος, κάπως διαφορετικά θα τακτοποιούσε τα πράγματα. Και αν ακόμη είχε ένα άλλο υπόψη του, το οποίο βέβαια έχει θέση στις ημέρες του Τριωδίου, όταν ακούσουμε εκείνο το ωραίο που λέγει: «Δεύτε οι ευλογημένοι του Πατρός μου, κληρονομήσατε την ητοιμασμένην υμίν βασιλείαν από καταβολής κόσμου».

Την ητοιμασμένην. Αν λοιπόν αυτό το είχε υπόψη ο άνθρωπος και είχε παράλληλα υπόψη του ότι τα ετοιμασμένα είναι διά τους προετοιμασμένους. Το θέμα θα ελύετο, διαφορετικά θα επολιτεύετο. Και θα χρησιμοποιούσε τον χρόνον τούτον εις προετοιμασίαν.

Διά την προετοιμασμένη βασιλεία.

Ανετοίμαστος, απρονόητος για τίποτα και ατακτοποίητος, πού θα πας; Θα πρέπει να γίνει πίστις, λοιπόν. Και είναι στενά συνδεδεμένα αυτά. Και ξέρετε, για πολλά πράγματα συζητούν οι άνθρωποι. Και οι χριστιανοί ακόμη.

Κατατρώγουν σάρκες από των αδελφών. Κατηγορούν, βάζουν βαθμούς, δεν ξέρω πότε κρίνουν, πότε κατακρίνουν και πότε συμβουλεύουν. Δεν ξέρω πότε αλλάζουν γνώμες, γιατί δεν υπάρχει διαχωριστική γραμμή σε αυτό το πράγμα.

Εν τούτοις όμως, λίγοι είναι οι άνθρωποι που ομιλούν και προετοιμάζονται για Παράδεισο. Λίγοι είναι οι άνθρωποι. Και διάβαζα ότι ένας πλούσιος, που είχε πολλούς υπηρέτες, είχε και έναν γέροντα, ο οποίος ήταν χριστιανός όμως.

Και τον αγαπούσε το αφεντικό πολύ. Κάποτε πέθανε το αφεντικό. Και ο γέρων αυτός ήτο απαρηγόρητος.

Όλοι κάτι έλεγαν, κάπως παρηγορούντο. Ο δούλος αυτός, ο γέρων, ήτο απαρηγόρητος. Ούκη θέλει παρακληθήνε Κάποιος λοιπόν τον πλησίασε. Και του λέει, μα γιατί Παρπαχρίστο κλαίς έτσι

Εσύ είσαι χριστιανός, δεν είσαι; Ε, ο αφέντης δεν ήταν καλός; Δεν έχει πάει στον Παράδεισο; Λυπείσαι διότι πήγε αυτός στον Παράδεισο;» Λέει: «Αν πήγαινε στον Παράδεισο, δεν θα λυπόμουν, αλλά δεν έχει πάει στον Παράδεισο».

«Πώς το ξέρεις; Ένας καλός άνθρωπος να μην πάει στον Παράδεισο;» «Να σας πω», λέει, «πού στηρίζω τον συλλογισμό μου και τα κλάματά μου». Όταν, λέει, ο αφέντης επρόκειτο να πάει στο εξωτερικό, έκανε προετοιμασία.

Έβγαζε εισιτήριο, ετοίμαζε βαλίτσες, τηλεφωνούσε για θέση, για ξενοδοχείο εκεί και λοιπά. Όταν επρόκειτο να πάει στα Λουτρά, το ίδιο, έκανε προετοιμασία, το συζητούσε. Διευθετήστε, φτιάξτε μου αυτό, βγάλτε μου εισιτήριο, τακτοποιήστε, τηλεφωνήστε για δωμάτιο και λοιπά.

Για Παράδεισο δεν τον άκουσα ποτέ να κάνει προετοιμασία. Ούτε μίλησε ποτέ, ούτε ειδοποίησε εκεί που θα πάει. Και είχε αλήθεια, είχε δίκιο ο άνθρωπος, έλεγε αλήθεια.

Προχθές είχα αναγγείλει μια εκδρομή για αύριο το απόγευμα στον Άγιο Ιερόθεο, να πάμε ένα απόγευμα προς τα εκεί. Για πρώτη φορά με πλησίασε μία κυρία και άρχισε να κλαίει, μαυροφορεμένη. «Αν έχετε μία θέση, κύριε Παναγόπουλε...» «Αν θα έχω», λέω, «δώστε μου το τηλέφωνό σας, γιατί δεν έχω τώρα· θα σας πάρω».

Είδα, μια γυναίκα κάποιον άνθρωπον είχε στερηθεί. Δεν ξέρω βέβαια ποιον. Χθες την πήρα στο τηλέφωνο, βρέθηκε μια θέση και της τηλεφωνώ. «Κυρία τάδε, βρέθηκε μια θέση, θα μπορείτε να έρθετε;» Ξαναρχίζει και κλαίει από το τηλέφωνο.

Λέγω: «Και χθες σας είδα να κλαίτε και σήμερα σας ακούω από τηλεφώνου να κλαίτε. Μήπως μπορώ να πω τίποτα;» Λέει: «Δεν μπορείτε, κύριε Παναγόπουλε, διότι πρόκειται περί του συζύγου· έχω χάσει τον άνθρωπό μου προ ενός και ημίσεως έτους.»

«Όχι, δεν τον έχετε χάσει. Θέλω να πιστεύω ότι έχει προπορευθεί. Δεν χάνονται ούτε τα αντικείμενα. Δεν είναι καλή έκφραση, αν είσαστε χριστιανοί». Λέει: «Βέβαια, πολύ χριστιανή, λέω, είμαι». Καλώς. Μέσα στη συζήτηση ήθελα να εκμαιεύσω, να δω εάν και κατά πόσον ο σύζυγος έφυγε εντάξει εκ του κόσμου τούτου, για να πατήσω κάπου, να πω δυο λόγια.

Αν σας πω, είκοσι λεπτά δεν κατόρθωσα να πάρω απάντηση. Καλός, χρυσός, χίλια πράγματα, χίλια επίθετα. Βέβαια, εξομολογημένος και κοινωνημένος, το αντιπαρήλθε, δεν μου το είπε. Δεν έπαυσε όμως να λέει και να κλαίει για την καλοσύνη του ανθρώπου αυτού.

«Δεν εντοπίζω», λέω, «το θέμα. Βοηθήστε με, αλλιώς να μην σας κουράζω. Πείτε μου, ο άνθρωπος αυτός είχε σχέση με την Εκκλησία του Χριστού, Ο καλός αυτός άνθρωπος, για να σας μιλήσω και να σας απαντήσω.

Βέβαια, λέει, όλες τις μεγάλες γιορτές πήγαινε στην Εκκλησία.

Δεν μου απήντησε εν τέλει, διότι δεν είχε κάνει τίποτα ο άνθρωπος αυτός. Όμως γι' αυτή δεν παύει να είναι το είδωλο, δεν παύει να είναι ο άνθρωπος που τον έχασε. Όχι που χάθηκε, όχι που χάθηκε. Που τον έχασε, κατά τη δικιά μας έκφραση, «έχασα εγώ τον άνθρωπό μου».

Δεν ήταν φουρκέτα και τον έχασε. Όχι που εχάθη· αυτό δεν ήθελε ποτέ ούτε μπορεί να το πιστέψει. Και θα είναι άδικος ο Χριστός, αν τον έχει ρίξει στην κόλαση. Τον τόσο καλόν αυτόν άνθρωπο. Και υπάρχουν πολλοί.

Και θέλω να γίνει πιστευτό αυτό το πράγμα. Πολλοί άνθρωποι κατά κόσμον. Καλοί, κάλλιστοι. Θα βρεθούνε στην κόλαση και μάλιστα σε ειδική κόλαση. Διότι δεν είναι για τους καλούς ανθρώπους η Βασιλεία των Ουρανών.

Είναι για τους κακούς, θα μου πει κανείς; Όχι, για τους χριστιανούς. Για τους χριστιανούς. Διότι υπάρχουν πολλοί. Καλοί άνθρωποι, χρυσοί. Που δεν είναι καθόλου καλοί, καθόλου χριστιανοί. Σε αυτό το σημείο θέλω να πω.

Γι' αυτό δε που σας έλεγα προηγουμένως περί οφθαλμών, ο Θείος Χρυσόστομος το έχει ως εξής: Για τους ανθρώπους που είναι κόσμος πολλές φορές, που είναι δικοί μας άνθρωποι, που τους έχουμε ανάγκη. Και εντούτοις πρέπει να τους κάνουμε πέρα, να τους κλείσουμε την πόρτα σαν κόσμο.

Λέει: «Εάν ο οφθαλμός σου σκανδαλίζει σε, έκκοψον αυτόν· εάν ο πούς σου σκανδαλίζει σε, έκτεμε αυτόν», λέει στο Ματθαίο Ε΄ 29 και στο ΙΗ΄ 8-9 του ιδίου Ευαγγελιστού. Εἰ δὲ ἀπὸ μέλους ἀποσχίζεσθαι χρή, να κόψουμε ένα κομμάτι, λέγει, κακῶς διακειμένου, που μας κάνει κακό, οὐ πολλῷ μᾶλλον ἀπὸ φίλων κακῶς διακειμένων ἡμῖν; Ὥστε οὐ πανταχοῦ ὁμόνοια καλόν· μην τα χαλάσουμε· ὥσπερ οὖν οὐδὲ πανταχοῦ ἡ διάστασις κακόν.

Λοιπόν, γιατί πολλές φορές υπάρχει καλή διχόνοια και κακή ομόνοια. Δεν είναι πάντοτε καλό, λέει, η ομόνοια, να μην τα χαλάσω. Θα τα χαλάσεις, εφόσον σε χαλάει. Θα τα χαλάσεις. Θα την κλείσεις την πόρτα.

Ὥσπερ οὖν οὐδὲ πανταχοῦ ἡ διάστασις κακόν. Γιατί; Διότι. Πώς; Δεν έχετε σχέσεις; Διότι μου κάνεις ζημιά. Με βλάπτει στην ψυχή μου. Βλάπτει τα παιδιά μου. Βλάπτει τη γυναίκα μου, τον άντρα μου. Γι' αυτό ακριβώς και είναι ευλογημένο από τον Θεό αυτό, ναι.

Εμείς κρατούμε δήθεν, μην τα χαλάσουμε με τον Κύριο Τάδε, με την Κυρία Τάδε, ξέρεις, έχουμε ανάγκη και λοιπά, περισσότερον του Θεού. Και όταν για την ψυχή σου αποκόψεις αυτό το οποίο σου υπέχει θέσην δεξιού οφθαλμού, που λέγεται κόσμος, δεν θα σε ευλογήσει ο Θεός να σου το αντικαταστήσει με κάτι το υγιές ή να σε βοηθήσει;

Άλλωστε, πόσοι άνθρωποι γνωρίζουν και έχουν κόσμο και εντούτοις δεν κατορθώνουν τίποτα; Να δεις, έτσι, άλλους ανθρώπους, οι οποίοι έχουν τον Θεό και κατορθώνουν τα πάντα. Διότι ο Θεός, να μου επιτραπεί η έκφραση, μπορεί και τον διάβολο να αγγαρεύει να μας εξυπηρετεί.

Και τον διάβολο. Όχι που έχει αγγέλους και αρχαγγέλους και ανθρώπους δικούς του, αλλά και τον διάβολο να αγγαρεύει για να μας... Μη λοιπόν πλανώμεθα. Ο κόσμος έχει πολλά κακά και βλέπουμε τον άνθρωπον αυτόν που θέλει να φτάσει στον Χριστό.

Τον δυσκολεύει να φτάσει στον Χριστό ο κόσμος. Και θέλω να σταθώ στο σημείο αυτό. Υπάρχουν χριστιανικά σπίτια, γνωρίζω τρία χριστιανικά σπίτια, τα οποία ανοίγουν το σπίτι τους, κάνουν χορούς, δίνουν τραπέζια, κάνουν βεγγέρες διάφορες κλπ.

Γιατί έχουν κορίτσια. Και αν δεν τα ανοίξουν, πώς θα τα παντρέψουν; Και εντούτοις, αν μπορούσε κανείς ποτέ του να διαβάσει τον λόγο του θείου Χρυσοστόμου στο τραπέζι εκείνο των γενεθλίων του Ηρώδου, που εδόθη η τιμία κεφαλή του Προδρόμου, θα σηκωθεί η τρίχα του.

Θα φρίξει. Όσο μπορείτε, να φεύγετε από τα σπίτια αυτά. Όσο μπορείτε, να μην έχετε σχέση με τα σπίτια αυτά. Και όσο μπορείτε, τους δικούς σας να τους προλαμβάνετε από τα σπίτια αυτά. Ας τα λένε αθώα τα γλέντια, ας λένε αθώες τις συντροφιές, ας λένε ότι συγγενείς, ξαδέρφια είναι· από εκεί αρχίζει η διαφθορά.

Από τους συγγενείς, από τα ξαδέρφια, από τους κουμπάρους, από τους γνωστούς, από τους στενούς φίλους και φιλενάδες, από εκεί αρχίζει η διαφθορά. Διότι κάθε άνθρωπος που δεν έχει Χριστόν, και απόδειξη, για να κάνει αυτά δεν έχει Χριστόν, νιώθει κενό, γι' αυτό τα κάνει αυτά, και δεν έχει εμπιστοσύνη στον Θεόν, να γνωρίζεις ότι είναι ο διάβολος παρών, καμουφλαρισμένος κάτω από τον συρμό.

Το καλοκαίρι που ήμουν στα Λουτρά, στην Αιδηψό, αναγκαζόμουν εκεί να μιλήσω κάθε βράδυ, διάφορος κόσμος κλπ. Και εκεί που έψαχνα, βρήκα ένα ωραίο του Αγίου Νικοδήμου του Αγιορείτου, επάνω σε αυτά τα θέματα που έχουν σχέση με τις χαρές, με τους χορούς, με τα γλέντια, με τα ξεσκάσματα τα οποία έχει ο κόσμος.

Να βγούμε να ξεσκάσουμε, αδελφέ, να πάμε κάπου να ξεσκάσουμε. Μας καλούνε, δεν θα χαλάσουμε τίποτα. Υπάρχουν πολλές δικαιολογίες. Ακούστε, λοιπόν, χαρακτηρισμούς, για να καταλάβετε τι προσφέρει ο κόσμος, εμπόδιο στη σωτηρία του ανθρώπου.

Σχολείον του διαβόλου ο οίκος όπου γίνονται οι χοροί, διδάσκαλος ο διάβολος, υποδιδάσκαλοι οι λοιποί δαίμονες. Πρωτόσχολοι, ερμηνευτές και υπαγορευτές, οι τραγουδιστές, οι χορευτές και οι κρούοντες τα όργανα.

Μάθετε, οι δυστυχείς χριστιανοί, μαθήματα πορνείας, μοιχείας, ασελγείας, μέθης, κώμων, γελώτων, αρσενοκοιτίας, αισχρολογίας, μωρολογίας, ασωτίας και κάθε μάθημα ακολασίας. Στάδιον αγώνος σατανικού είναι η δυστυχής εκείνη οικία, αγωνοθέτης δε και στεφανοδότης ο σατανάς, θεαταί του αγώνος είναι οι λοιποί δαίμονες, οι οποίοι βλέπουν και χαίρονται, παλαισταί και αγωνισταί οι χορευταί και τραγουδισταί και οργανισταί.

Στεφανωθείς δε και άξιος του βραβείου ο χορεύσας ή ο τραγουδήσας ασεμνότερα και ευχαριστήσας τους πάντας και νικήσας τους άλλους. Στέφανος δε η αμαρτία, άθλον δε και βραβείον η αιώνιος κόλασις. Πῶς σύ, χριστιανὲ βεβαπτισμένε, εὑρίσκεσαι ἐκεῖ; Έτσι λέει.

Πόσον πρέπει να είναι το τελείως αντίθετο, το οποίο δεν το διδάσκει ο κόσμος, δεν το προβάλλει ο κόσμος, εάν θα πρόκειται περί σωτηρίας. Το οποίον λέγει ο Μέγας Βασίλειος: Νηστεία την μέθην θεραπευσάτω.

Αντί της μέθης, νηστεία. Ψαλμός την αισχράν μελωδίαν. Τακτοποιήτω Δάκρυον γενέσθω του γέλωτος ίαμα. Αντί της ορχήσεως το γόνυ κλινέσθω. Αντί του κρότου των χειρών, το στήθος τυπτέσθω· αντί του κόσμου της εσθήτος, η ταπείνωσις και επί πάσιν η ελεημοσύνη εξαγοραζέτω σε από τις αμαρτίες.

Τι είναι ο κόσμος για την ψυχή προς τον Χριστό και τι πρέπει να κάνει ο άνθρωπος. Είναι τα αντιφάρμακα, όπως τα λέει ο Μέγας Βασίλειος. Και εντούτοις υπάρχουν άνθρωποι που σου λένε: «Αυτός ξέρει να ζει, κάνει τη ζωή του».

Όταν είναι άσωτη η ζωή, πώς μπορεί να κάνει τη ζωή του και να του είναι συμφέρον; Αυτά τα υπαγορεύει ο κόσμος, όχι ο Χριστός. Και λέγει ο Αριστοτέλης το εξής: ο άσωτος, όπως λέγουν ορισμένοι, «δεν ξέρεις τι καρδιά έχει αυτός», ο άσωτος ου μοχθηρός το ήθος, αλλ' ηλίθιος. Ο άσωτος ου μοχθηρός το ήθος, καλή καρδιά, αλλ' ηλίθιος.

Αλλά είναι ηλίθιος. Το λέει ο Αριστοτέλης, δεν το λέει κανείς με λιβάνι να το απορρίψουν, το λέει ο Αριστοτέλης αυτό. Φοβηθείτε, λοιπόν, τον κόσμο και προσέξετε τον κόσμο, διότι ο κόσμος είναι εμπόδιο μεγάλο.

Όταν όμως ο άνθρωπος θέλει, όπως ο άνθρωπος αυτός ήτο περιφρονημένος, έτι μάλλον έκραζε. Ο Χριστός ξέρει ποιος είναι αυτός, ξέρει τι έχει ανάγκη, ξέρει τι εμπόδια θα γίνουν, δεν νομίζεις; Τον αφήνει να εκδηλώσει όλη τη λάβρα του, όλη την πίστη του.

Κανένας δεν μπορεί να τον σταματήσει, τον άνθρωπο που θέλει. Όπως σας είπα νωρίτερα, ο ερωτευμένος δεν γνωρίζει εμπόδια και όρια. Φωνάζει έτι μάλλον· σταματάει ο Χριστός και λέει: «Πείτε του να έρθει». Μόλις σταμάτησε ο Χριστός, δεν λύθηκαν τα πάντα;

Τα εμπόδια έφυγαν. Ο Χριστός είναι σαν το φως που το ανάβεις και κρύβουν οι κατσαρίδες. Έτσι είναι ο Χριστός. Μπορεί για μια στιγμή να κάνει ότι δεν ακούει. Σ' ακούει ο Χριστός, σε βλέπει ο Χριστός. Και θέλει να εκλάμψει όλη η πίστη σου.

Και να φανεί και να μείνει παράδειγμα και για τους άλλους. Ναι, γι' αυτό ακριβώς πολλοί μας μην πούμε: «Δεν μπορώ, δεν μπορώ να νηστέψω. Δεν μπορώ να εγκρατευτώ, δεν μπορώ να το κάνω. Βρίσκω εμπόδια, εμπόδια θα βρήσεις Πάλεψε.

Και ο Χριστός θα πει: «Σιώπα, πεφίμωσο». Και θα κάμεις εκείνο το οποίο θα είναι προς το συμφέρον σου. Και λέγει ο Ευαγγελιστής Μάρκος ένα χαρακτηριστικό. Προσέξτε το, και αυτό είναι συνδεδεμένο μετά του κόσμου.

Λέγει ο Ευαγγελιστής Μάρκος για τον Βαρτίμαιο αυτό που λέει για το όνομά του, ότι μόλις του είπαν ότι «φωνεί σε, σου φωνάζει», πέταξε το σακάκι του. Έβγαλε το παλτό του ο τυφλός, για να πάει γρηγορότερα.

Ποιος ταξιδεύει ανετότερα και καλύτερα; Αυτός που είναι φορτωμένος με ζεμπίλια ή αυτός που πάει με άδεια τα χέρια; Αυτός που κρατάει λιγότερα στα χέρια του, αυτός είναι. Γι’ αυτό προσέξτε: ο κόσμος τούτος μας δημιουργεί καταστάσεις και άγχος και στενοχώριες και θλίψεις.

Μας απομακρύνουν και μας δυσκολεύουν προς τον Χριστό. Ναι, τώρα το ότι τούτος εζήτησε πίστη κ.λπ. είναι απαραίτητο κ.λπ. Αυτά θα ξέρετε. Εγώ ήθελα να σταθώ μόνο σε αυτό το μεγάλο θηρίο που λέγεται κόσμος, το οποίο δυστυχώς φοβούμεθα όλοι.

Και ας φροντίσουμε, τουλάχιστον εμείς οι χριστιανοί, να τροποποιήσουμε τον εαυτό μας εσωτερικώς, ώστε να μην βλασφημείται ο Χριστός και να είναι επιστολή ανοιχτή που να μπορεί να διαβάζεται από τον καθένα.

Και ο καθένας που μας πλησιάζει να νιώθει ότι κάτι έχουμε επάνω μας. Όχι ότι έχουμε κάτι, έχουμε επάνω μας· αδιάφοροι είμεθα εμείς. Εμείς είμεθα πάντοτε, όπως έλεγα την Πέμπτη που με προκάλεσαν εκεί πέρα, το πουλάρι, το γαϊδουράκι που καβάλησε ο Χριστός και πήγε στα Ιεροσόλυμα.

Και του στρώσανε και τα ενδύματά τους. Και του ρίξανε και βάγια των φοινίκων κ.λπ. Δεν τα ρίξανε για τον γάιδαρο όμως. Απόδειξη μόλις ξεκαβάλτεψε ο Κύριος του Γαϊδάρου τον γάιδαρο τον πήγανε στην αποθήκη.

Τα ρίξανε για εκείνον που πήγαινε καβάλα. Αυτοί είμαστε ή θα είμαστε εμείς. Οι χριστιανοί θα πιστεύουν ότι είναι πώλοι όνων, ταπεινοί. Αυτόν που φέρουμε, όμως, δεν πρέπει να τον προσβάλλουμε. Διότι μπαίνουμε σε σπίτια μέσα και δεν τα γνωρίζουμε αν είναι κοσμικά ή αν είναι χριστιανικά.

Δεν διαφέρουν τίποτα. Μπαίνουμε σε γραφεία, σε θέσεις με χριστιανούς, και δεν γνωρίζουμε αν είναι κοσμικοί. Απλώς έχουν προσθέσει και θρησκεία και εκκλησία και ένα κερί. Δηλαδή τη ζωή τους την άλλη, χωρίς να έχουν απορρίψει τη ζωή την άλλη.

Θα πρέπει, λοιπόν, να διαφέρουμε, να μην γίνουμε αιτία να βλασφημείται ο Κύριός μας. Και θα μας πει αύριο: «Πηγαίνετε, εργάτες της ανομίας», διότι δεν με ομολογήσατε ούτε εν λόγω ούτε εν έργω. Πράγμα το οποίον απεύχομαι σε εμάς και σε όλο τον κόσμο. Αμήν.